<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss version="2.0" xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/" xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom" xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/" xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/" >

	<channel>
		<title>Habari za uhifadhi</title>
		<atom:link href="https://swahili.mongabay.com/feed/?location=uganda&#038;type=post" rel="self" type="application/rss+xml" />
		<link>https://swahili.mongabay.com/list/uganda/</link>
		<description></description>
		<lastBuildDate>Mon, 21 Sep 2026 13:34:23 +0000</lastBuildDate>
		<language>sw</language>
		<sy:updatePeriod>hourly</sy:updatePeriod>
		<sy:updateFrequency>1</sy:updateFrequency>
		<generator>https://wordpress.org/?v=7.0.5</generator>
				<item>
					<title>Ana kwa ana na kinara anayefungua njia na kutetea wanawake wa Uganda katika sekta ya uvuvi barani</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/07/13/ana-kwa-ana-na-lovin-kobusingye-kinara-anayefungua-njia-na-kutetea-wanawake-wa-uganda-katika-sekta-ya-uvuvi-barani-afrika/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/07/13/ana-kwa-ana-na-lovin-kobusingye-kinara-anayefungua-njia-na-kutetea-wanawake-wa-uganda-katika-sekta-ya-uvuvi-barani-afrika/#respond</comments>
					<pubDate>13 Julai 2026 17:28:24 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[David Akana]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/07/13171052/Screenshot-2026-07-13-195700-768x442.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=2046</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Biashara, Biashara Endelevu, Bioanuai, Huduma ya Mifumo ya Ikolojia, Ikolojia, Jinsia na Uhifadhi, Maji, Maziwa, Mifumo ya Ikolojia ya Maji Baridi, Samaki, Samaki wa Maji Chumvi, Samaki wa Maji safi, Sehemu za Bioanuwai, Uchafuzi wa Maji, Ufugaji Samaki, Urejeshaji wa Ikolojia, Uvuvi, na  Uzuri wa Kiikolojia]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Akizungumza kwenye mkutano wa vikundi vya uhifadhi wa bahari na wataalamu wa maendeleo huko Watamu, Kenya, Lovin Kobusingye alikuwa na ujumbe mfupi: Wanawake wanaovua, wanaosindika na wanaouza samaki bado hawako kwenye mazungumzo kuhusu uchumi wa bahari unaokua barani Afrika. Kwa Kobusingye, changamoto zinazowakabili wanawake katika uvuvi ni sehemu ya maisha yake ya kila siku. &#8220;Uhalisia [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/07/13/ana-kwa-ana-na-lovin-kobusingye-kinara-anayefungua-njia-na-kutetea-wanawake-wa-uganda-katika-sekta-ya-uvuvi-barani-afrika/" data-wpel-link="internal">Ana kwa ana na kinara anayefungua njia na kutetea wanawake wa Uganda katika sekta ya uvuvi barani</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Akizungumza kwenye mkutano wa vikundi vya uhifadhi wa bahari na wataalamu wa maendeleo huko Watamu, Kenya, Lovin Kobusingye alikuwa na ujumbe mfupi: Wanawake wanaovua, wanaosindika na wanaouza samaki bado hawako kwenye mazungumzo kuhusu uchumi wa bahari unaokua barani Afrika. Kwa Kobusingye, changamoto zinazowakabili wanawake katika uvuvi ni sehemu ya maisha yake ya kila siku. &#8220;Uhalisia wangu kila siku ni kwamba naamka na mtu mwenye bidii ya kazi akichukua sehemu yangu ya kutua, akichukua eneo langu la uvuvi,&#8221; aliiambia hadhira, akielezea jinsi maendeleo ya utalii na uwekezaji mwingine wa pwani yanavyoendelea kushindana na jamii za uvuvi wa jadi kwa ajili ya kupata ufikiaji wa bahari. Kobusingye alisema wanawake wengi wanakabiliwa na hatari katika sekta ya uvuvi, mazingira duni ya kazi na shinikizo linaloongezeka kutoka kwa maendeleo yanayozidi kusukuma shughuli za uvuvi pembezoni. Katika baadhi ya jamii, haki za kitamaduni zinapuuzwa na serikali; huku kuongezeka kwa kina cha bahari, mmomonyoko wa udongo na kupungua kwa samaki wanaovuliwa kukifanya maisha ambayo tayari ni magumu kuwa magumu zaidi, aliwaambia waliohudhuria mkutano ulioandaliwa na Ocean Resilience Climate Alliance (ORCA). Licha ya changamoto hizi, Kobusingye alisema wanawake wanasalia kuwa muhimu katika kuendeleza uvuvi na uchumi wa pwani. Husindika samaki, huuza vyakula vya baharini na kusaidia familia zao, ikiwa ni pamoja na kulipa ada za shule, kutokana na mapato wanayopata. Hata hivyo, licha ya jukumu lao katika sekta hiyo, wanawake wengi bado hawana usemi mkubwa katika jinsi uvuvi unavyosimamiwa. Lovin Kobusingye pia ni mwanzilishi na Mkurugenzi Mtendaji wa Kati Farms Ltd, kampuni ya usindikaji wa mazao ya kilimo. Picha kwa&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/07/13/ana-kwa-ana-na-lovin-kobusingye-kinara-anayefungua-njia-na-kutetea-wanawake-wa-uganda-katika-sekta-ya-uvuvi-barani-afrika/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/07/13/ana-kwa-ana-na-lovin-kobusingye-kinara-anayefungua-njia-na-kutetea-wanawake-wa-uganda-katika-sekta-ya-uvuvi-barani-afrika/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>EACOP latishia mifumo ya maji safi na njia za uhamaji wa wanyamapori, ripoti yabaini</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/06/09/eacop-latishia-mifumo-ya-maji-safi-na-njia-za-uhamaji-wa-wanyamapori-ripoti-yabaini/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/06/09/eacop-latishia-mifumo-ya-maji-safi-na-njia-za-uhamaji-wa-wanyamapori-ripoti-yabaini/#respond</comments>
					<pubDate>09 Juni 2026 19:10:28 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Victoria Schneider]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/06/09143738/EACOP-Main-768x512.jpg" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=1826</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, Tanzania, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Athari za Mabadiliko ya Tabianchi, Bioanuai, Chakula, Haki za Kimazingira, Haki za Wenyeji wa Asili, Kijani, Kilimo, Mabadiliko ya Tabianchi, Maeneo yaliyolindwa, Mafuta, Mafuta ya Kisukuku, Maji, Mazingira, Maziwa, Mgogoro wa Mazingira, Mimea, Samaki, Uchafuzi, Uchimbaji wa Mafuta, Uhalifu wa Mazingira, Uhifadhi, Utawala, Uvuvi, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Bomba la Mafuta Ghafi la Afrika Mashariki (EACOP) linaloanzia kwenye vitalu vya mafuta ya Ziwa Albert nchini Uganda hadi mji wa bandari wa Tanga nchini Tanzania, limeanza tena kuchunguzwa kwa karibu baada ya kutolewa kwa ripoti mpya inayobainisha maeneo ya bioanuwai na makazi ya wanyamapori ambayo bomba hilo linapitia au ambayo liko karibu nayo. Kwa [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/06/09/eacop-latishia-mifumo-ya-maji-safi-na-njia-za-uhamaji-wa-wanyamapori-ripoti-yabaini/" data-wpel-link="internal">EACOP latishia mifumo ya maji safi na njia za uhamaji wa wanyamapori, ripoti yabaini</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Bomba la Mafuta Ghafi la Afrika Mashariki (EACOP) linaloanzia kwenye vitalu vya mafuta ya Ziwa Albert nchini Uganda hadi mji wa bandari wa Tanga nchini Tanzania, limeanza tena kuchunguzwa kwa karibu baada ya kutolewa kwa ripoti mpya inayobainisha maeneo ya bioanuwai na makazi ya wanyamapori ambayo bomba hilo linapitia au ambayo liko karibu nayo. Kwa kutumia takwimu za ramani na makadirio ya thamani ya kiuchumi, ripoti ya Earth Insight, shirika lisilo la kiserikali lenye makao yake makuu nchini Marekani, inaonyesha kuwa bomba hilo lenye urefu wa kilomita 1,443 liko karibu na maeneo muhimu kwa maisha ya mamilioni ya watu na usalama wa maji, na pia sehemu ambazo hutumika kama njia za uhamaji wa wanyama. Kutokana na uchambuzi huo, ripoti hiyo inahitimisha kuwa ujenzi wa bomba hilo tayari umeathiri jamii na mazingira, na kwamba usafirishaji wa mafuta utaleta hatari zaidi za muda mrefu. EACOP ni mradi wa ubia kati ya  kampuni ya TotalEnergies yenye asilimia 62 ya hisa, serikali za Uganda na Tanzania kila moja ikiwa na asilimia 15, pamoja na China National Offshore Oil Corporation (CNOOC) yenye asilimia 8. EACOP itasafirisha mafuta yanayochimbwa kutoka vitalu viwili kwenye bonde la Ziwa Albert: Kingfisher, linalomilikiwa na CNOOC; na Tilenga, linalomilikiwa na TotalEnergies. Ujenzi wa Bomba la Mafuta Ghafi la Afrika Mashariki (EACOP) nchini Uganda. Picha kwa hisani ya Thomas Lewton. Kwa mujibu wa Earth Insight, mradi huo unakaribia kukamilika na mafuta ya kwanza yataanza kusafirishwa mapema mwaka 2026. “Linapita moja kwa moja katika maeneo ya viumbe walio hatarini kutoweka, na eneo muhimu zaidi ni la&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/06/09/eacop-latishia-mifumo-ya-maji-safi-na-njia-za-uhamaji-wa-wanyamapori-ripoti-yabaini/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/06/09/eacop-latishia-mifumo-ya-maji-safi-na-njia-za-uhamaji-wa-wanyamapori-ripoti-yabaini/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Tembo warudi upande wa Uganda wa Mlima Elgon baada ya zaidi ya miongo minne</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/06/03/tembo-warudi-upande-wa-uganda-wa-mlima-elgon-baada-ya-zaidi-ya-miongo-minne/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/06/03/tembo-warudi-upande-wa-uganda-wa-mlima-elgon-baada-ya-zaidi-ya-miongo-minne/#respond</comments>
					<pubDate>03 Juni 2026 15:48:26 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Benjamin Jumbe]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/06/03150618/Screenshot-2026-06-03-180555-768x498.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=1759</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, Tanzania, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Bioanuai, Haki za Kimazingira, Ikolojia, Maeneo yaliyolindwa, Mamalia, Mazingira, Misitu, Suluhu za Uhifadhi, Tembo, Uhifadhi, Uhifadhi wa Wanyamapori, Urejeshaji wa Ikolojia, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Kulingana na taarifa zilizopatikana kupitia kola za kufuatilia na Wakfu wa Mlima Elgon (MEF), mwaka jana tembo wasiopungua 60 walivuka kutoka Kenya hadi upande wa Uganda wa Mlima Elgon, mlima mkubwa wa volkeno ulioko mpakani mwa Uganda na Kenya, na kurudi kwenye sehemu ya asili yao ambapo hawajaonekana kwa zaidi ya miaka 40. MEF hufadhili miradi [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/06/03/tembo-warudi-upande-wa-uganda-wa-mlima-elgon-baada-ya-zaidi-ya-miongo-minne/" data-wpel-link="internal">Tembo warudi upande wa Uganda wa Mlima Elgon baada ya zaidi ya miongo minne</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Kulingana na taarifa zilizopatikana kupitia kola za kufuatilia na Wakfu wa Mlima Elgon (MEF), mwaka jana tembo wasiopungua 60 walivuka kutoka Kenya hadi upande wa Uganda wa Mlima Elgon, mlima mkubwa wa volkeno ulioko mpakani mwa Uganda na Kenya, na kurudi kwenye sehemu ya asili yao ambapo hawajaonekana kwa zaidi ya miaka 40. MEF hufadhili miradi ya jamii inayolenga kupunguza uharibifu wa misitu na kuongeza ufahamu wa masuala ya mazingira, pamoja na timu ya maskauti wa jamii 18 katika upande wa Kenya wa mlima, sehemu ya Mradi wa Tembo wa Mlima Elgon unaotekelezwa na Shirika la Wanyamapori la Afrika Mashariki. Mwenyekiti wa wakfu wa MEF, Chris Powles, aliiambia Mongabay kwamba mnamo mwaka 2022, maskauti walifuatilia tembo wanne wakivuka mto Suam, ambao unaashiria mpaka kati ya nchi hizo mbili. Picha za video zilizorekodiwa kwa ndege isiyo na rubani zikionyesha tembo upande wa Uganda wa Mlima Elgon. Picha kwa hisani ya UWA. Katika mahojiano kupitia barua pepe, Powles alisema sababu kadhaa zinaweza kuelezea kurudi kwa tembo, ingawa haiwezekani kusema kwa uhakika ni nini kiliwachochea kurejea katika eneo hilo. &#8220;[Hizi] ni pamoja na ongezeko la idadi ya tembo upande wa Kenya, kuongezeka kwa shinikizo la binadamu kwa upande wa Kenya, usalama wanaoupata wakiwa upande wa Uganda, ambako eneo hilo lote liko ndani ya mbuga ya taifa, tofauti na upande wa Kenya,&#8221; aliandika. &#8220;Na, labda, tembo walio hai tangu wakati wengine wao waliuawa nchini Uganda sasa wamekufa kawaida na hivyo huenda kumbukumbu ya hatari zilizowakabili nchini Uganda imefifia kadri vizazi vilivyobadilika.&#8221; Mwishoni mwa miaka ya 1970 na mwanzoni mwa&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/06/03/tembo-warudi-upande-wa-uganda-wa-mlima-elgon-baada-ya-zaidi-ya-miongo-minne/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/06/03/tembo-warudi-upande-wa-uganda-wa-mlima-elgon-baada-ya-zaidi-ya-miongo-minne/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Je, akili bandia inaweza kubadilisha miradi ya kaboni barani Afrika? </title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/06/02/je-akili-bandia-inaweza-kubadilisha-miradi-ya-kaboni-barani-afrika/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/06/02/je-akili-bandia-inaweza-kubadilisha-miradi-ya-kaboni-barani-afrika/#respond</comments>
					<pubDate>02 Juni 2026 09:54:48 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[David Njagi]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/06/02094948/Screenshot-2026-06-02-124936-768x512.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=1742</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, Kenya, Tanzania, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Athari za Mabadiliko ya Tabianchi, Biashara ya Kaboni, Fedha za Kaboni, Haki za Ardhi, Haki za Binadamu, Haki za Kimazingira, Haki za Wenyeji wa Asili, Ikolojia, Jamii Asili, Kaboni, Kijani, Kukabiliana na Mabadiliko ya Tabianchi, Mabadiliko ya Tabianchi, Mazingira, Mikopo ya Kaboni, Siasa za Mazingira, Soko ya Kaboni, na  Utawala]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Naito Leshao alionyesha hisia za kuchoshwa na miradi ya biashara ya fidia ya hewa ukaa katika mkutano wa kimataifa uitwao Global Landscapes Forum (GLF) wa mwaka 2026 uliofanyika Nairobi, Kenya. Akiwa na hisia kali, Leshao aliuliza maswali kadhaa: kwa nini miradi mikubwa ya kaboni inayodaiwa kuwa kwa ajili ya watu waliolinda ardhi kwa miaka mingi hupitia mikononi mwa [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/06/02/je-akili-bandia-inaweza-kubadilisha-miradi-ya-kaboni-barani-afrika/" data-wpel-link="internal">Je, akili bandia inaweza kubadilisha miradi ya kaboni barani Afrika? </a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Naito Leshao alionyesha hisia za kuchoshwa na miradi ya biashara ya fidia ya hewa ukaa katika mkutano wa kimataifa uitwao Global Landscapes Forum (GLF) wa mwaka 2026 uliofanyika Nairobi, Kenya. Akiwa na hisia kali, Leshao aliuliza maswali kadhaa: kwa nini miradi mikubwa ya kaboni inayodaiwa kuwa kwa ajili ya watu waliolinda ardhi kwa miaka mingi hupitia mikononi mwa watu wengi kiasi kwamba malipo yanapowafikia wanajamii, wanapata kiasi kidogo sana? Leshao, aliyekuwa akiwakilisha jamii yake kutoka Maasai Mara, aliendelea kwa swali jingine: Je, mnatarajia jamii za kiasili ziendelee kuhifadhi ardhi huku zikilinda mifumo yao ya malisho, wakati matatizo yao hayasikilizwi kuhusu namna mabadiliko ya tabianchi yanavyowaathiri? Maswali tata Maswali yake si mapya katika mijadala ya uhifadhi wa mazingira. Yameendelea kujitokeza tangu Mkataba wa Paris ulipoweka msingi wa ushirikiano wa kimataifa katika biashara ya kaboni kupitia Kifungu cha 6 kama njia ya kupambana na ongezeko la joto duniani huku ukiwa na lengo la kupambana na ongezeko la joto duniani na kuzalisha mapato. Hata hivyo, vigezo vya mfumo huo mara nyingi vimekuwa vikionekana kuwa vya upendeleo, vikiegemea zaidi kwa waendelezaji wa miradi katika mnyororo wa biashara ya kaboni. “Wanakuja na asilimia fulani, lakini nani anaamua hizo asilimia? Nani anasema kwamba jamii hii inapaswa kupata asilimia 10 au 15? Unajuaje kwamba hicho ndicho kiasi kinachokidhi uendeshaji wa jamii hii? Pamoja na kukosekana kwa usawa katika mchakato huu, bado dunia inazihitaji jamii za kiasili kuhifadhi mazingira,” alisema Leshao. Hakukuwa na majibu ya haraka kwa maswali yake, licha ya makadirio mapya kuonyesha kwamba mapato yanayotokana na soko la kimataifa la&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/06/02/je-akili-bandia-inaweza-kubadilisha-miradi-ya-kaboni-barani-afrika/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/06/02/je-akili-bandia-inaweza-kubadilisha-miradi-ya-kaboni-barani-afrika/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>NuPEA yaweka wazi msimamo wake kufuatia maandamano dhidi ya mradi wa nyuklia Kenya</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/05/26/nupea-yajibu-maandamano-kupinga-ujenzi-wa-mtambo-wa-nyuklia-yaahidi-majadiliano-zaidi/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/05/26/nupea-yajibu-maandamano-kupinga-ujenzi-wa-mtambo-wa-nyuklia-yaahidi-majadiliano-zaidi/#respond</comments>
					<pubDate>26 Mei 2026 17:35:57 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Lynet Otieno]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Joycebazira]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/05/26172956/Usenge-Beach-768x512.jpg" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=1717</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, Kenya, Tanzania, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Bioanuai, Chakula, Haki za Binadamu, Haki za Kimazingira, Haki za Wenyeji wa Asili, Ikolojia, Maji, Mazingira, Maziwa, Nishati, Nishati Endelevu, Nishati Mbadala, Nishati safi, Nishati ya Jua, Samaki, Samaki wa Maji safi, Sera za Mazingira, Siasa za Mazingira, Siasa za Nishati, upatikanaji wa chakula, na  Uvuvi]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Nuclear Power and Energy Agency (NuPEA) ya Kenya imetangaza mipango ya kufanya kampeni mpya za wazi, madhubuti na za ngazi mbalimbali za uelimishaji wa umma ili kutafuta muafaka juu ya wasiwasi uliopo kuhusu usalama wa nishati ya nyuklia, haki za ardhi, na maisha ya wananchi kabla ya kuanza kwa ujenzi wa mradi wa nishati ya [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/05/26/nupea-yajibu-maandamano-kupinga-ujenzi-wa-mtambo-wa-nyuklia-yaahidi-majadiliano-zaidi/" data-wpel-link="internal">NuPEA yaweka wazi msimamo wake kufuatia maandamano dhidi ya mradi wa nyuklia Kenya</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Nuclear Power and Energy Agency (NuPEA) ya Kenya imetangaza mipango ya kufanya kampeni mpya za wazi, madhubuti na za ngazi mbalimbali za uelimishaji wa umma ili kutafuta muafaka juu ya wasiwasi uliopo kuhusu usalama wa nishati ya nyuklia, haki za ardhi, na maisha ya wananchi kabla ya kuanza kwa ujenzi wa mradi wa nishati ya nyuklia wenye thamani ya shilingi bilioni 500 za Kenya katika kaunti ya Siaya. “Kama wakala wa nishati ya nyuklia, tunasikia na kuheshimu sauti za wakazi wa Siaya. Ushiriki wa umma si jambo la kufuata taratibu tu. Ni haki ya kikatiba,” shirika hilo lilisema katika taarifa yake. Taarifa hiyo ilitolewa siku mbili baada ya wakazi wa Sakwa, Bondo katika Kaunti ya Siaya inayopakana na Ziwa Victoria, kuandamana kupinga mradi huo. Wakazi hao walieleza hofu kuhusu hatari za kimazingira iwapo ziwa hilo kubwa zaidi lenye maji safi barani Afrika na lenye utajiri mkubwa wa ikolojia litachafuliwa. Pia walitaja hofu ya kupoteza riziki, chakula na mahitaji mengine muhimu. Katika taarifa yake ya kujibu maandamano hayo, iliyotiwa saini na Afisa Mkuu Mtendaji wa NuPEA, Justus Wabuyabom, shirika hilo lilisema kuwa ujenzi wa mradi huo hautaanza hadi wakazi wa Siaya waelimishwe kikamilifu na wakubaliane na mradi huo. NuPEA kubadili mkakati NuPEA iliongeza kuwa itabadilisha mkakati wake “kutoka mipango ya kitaasisi ya ngazi za juu kwenda katika uhamasishaji wa kina kwa wananchi wa vijijini” kuhusu mradi huo unaotarajiwa kuzalisha megawati 2,000. Wakati huohuo, Power Shift Africa (PSA) imekosoa msisitizo wa kutumia nishati ya nyuklia kama chanzo cha umeme, ikisema kuwa hatua hiyo inaweza&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/05/26/nupea-yajibu-maandamano-kupinga-ujenzi-wa-mtambo-wa-nyuklia-yaahidi-majadiliano-zaidi/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/05/26/nupea-yajibu-maandamano-kupinga-ujenzi-wa-mtambo-wa-nyuklia-yaahidi-majadiliano-zaidi/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Wanafunzi wanane wafungwa nchini Uganda kwa kupinga EACOP</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/04/20/wanafunzi-wanane-wafungwa-nchini-uganda-kwa-kupinga-eacop-huku-maswali-ya-mazingira-na-haki-yakizidi-kuibuka/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/04/20/wanafunzi-wanane-wafungwa-nchini-uganda-kwa-kupinga-eacop-huku-maswali-ya-mazingira-na-haki-yakizidi-kuibuka/#respond</comments>
					<pubDate>20 Aprili 2026 15:36:08 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Gerald Ahairwe]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/04/20185806/IMG_5205-768x512.jpeg" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=1409</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Bioanuai, Chakula, Haki ya Tabianchi, Haki za Ardhi, Haki za Binadamu, Haki za Kijamii, Haki za Kimazingira, Ikolojia, Maeneo yaliyolindwa, Mafuta, Maji, Mamalia, Mazingira, Maziwa, Mimea, Misitu, Samaki, Siasa za Mazingira, Uchimbaji wa Mafuta, Utawala, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>KAMPALA, Uganda &#8211; Wanafunzi wanane na wanaharakati wa mazingira wamehukumiwa kifungo cha miezi 11 jela nchini Uganda kwa kosa la kusababisha usumbufu wa umma baada ya kuandamana kupinga mradi wa bomba la mafuta ghafi la Afrika Mashariki (East African Crude Oil Pipeline &#8211; EACOP), huku hukumu hiyo ikizua maswali mapya kuhusu haki za binadamu na uhuru [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/04/20/wanafunzi-wanane-wafungwa-nchini-uganda-kwa-kupinga-eacop-huku-maswali-ya-mazingira-na-haki-yakizidi-kuibuka/" data-wpel-link="internal">Wanafunzi wanane wafungwa nchini Uganda kwa kupinga EACOP</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[KAMPALA, Uganda &#8211; Wanafunzi wanane na wanaharakati wa mazingira wamehukumiwa kifungo cha miezi 11 jela nchini Uganda kwa kosa la kusababisha usumbufu wa umma baada ya kuandamana kupinga mradi wa bomba la mafuta ghafi la Afrika Mashariki (East African Crude Oil Pipeline &#8211; EACOP), huku hukumu hiyo ikizua maswali mapya kuhusu haki za binadamu na uhuru wa kuandamana. Saa nne asubuhi, ndani ya Mahakama ya Hakimu Mkazi wa Buganda Road, Katikati mwa jiji la Kampala nchini Uganda, wanaharakati wa mazingira na wanafunzi wanane walifikishwa kizimbani. Wanafunzi hao wanatoka katika vyuo vikuu mbalimbali nchini Uganda, na wamekuwa gerezani tangu Agosti 1, 2025, baada ya kukamatwa wakiandamana kupinga mradi wa ujenzi wa bomba la mafuta ghafi la EACOP. Nje ya Mahakama, kulikuwa na rasharasha za mvua. Wasiwasi ulitanda miongoni mwa wanafunzi wa vuguvugu la “Students Against EACOP” waliokuwa wamefika pale ili kuhudhuria hukumu ya Mahakama hiyo dhidi ya wenzao. Hakimu Mkazi alitangaza kuahirishwa kwa hukumu yao hadi saa nane mchana. Lakini nyakati za chakula cha mchana, kabla ya saa nane, wanafunzi walio nje waliambiwa kwamba wenzao wanane wamehukumiwa kifungo cha miezi 11 jela kwa kosa la kusababisha usumbufu wa umma (common nuisance). Hukumu hiyo ilitolewa na Hakimu Mkazi Sylvia Muwonge katika chumba chake kwenye Mahakama ya Buganda Road. Mawakili, umma au hata waandishi wa habari hawakuhudhuria. Upande wa utetezi umepinga hukumu hiyo, ukisema kuwa wanafunzi hao wamenyimwa haki ya kupewa dhamana, na vile vile kunyimwa nafasi ya kuridhisha kujitetea. Kato Tumusiime, wakili wa wanaharakati hao, anaelekeza kidole cha lawama kwa upendeleo uliokuwepo katika kesi hiyo tangu mwanzo. “Hukumu ya&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/04/20/wanafunzi-wanane-wafungwa-nchini-uganda-kwa-kupinga-eacop-huku-maswali-ya-mazingira-na-haki-yakizidi-kuibuka/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/04/20/wanafunzi-wanane-wafungwa-nchini-uganda-kwa-kupinga-eacop-huku-maswali-ya-mazingira-na-haki-yakizidi-kuibuka/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Uhasama waikumba jamii adimu ya sokwe katika mbuga ya kitaifa ya Uganda</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/04/17/uhasama-waikumba-jamii-adimu-ya-sokwe-katika-mbuga-ya-kitaifa-ya-uganda/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/04/17/uhasama-waikumba-jamii-adimu-ya-sokwe-katika-mbuga-ya-kitaifa-ya-uganda/#respond</comments>
					<pubDate>17 Aprili 2026 07:28:46 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Keith Anthony Fabro]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/04/23073935/Screenshot-2026-04-23-103518-768x507.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=1433</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Bustani za wanyama, Ikolojia, Magonjwa ya Zoonotiki, Mazingira, Misitu, Sokwe, Tabia za Wanyama, Uhifadhi, Uhifadhi wa Wanyamapori, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Jamii ya sokwe katika Mbuga ya Kitaifa ya Kibale nchini Uganda iligawanyika katika makundi hasimu na kushambulia washirika wa zamani, katika kile watafiti wanakifafanua kuwa ni &#8220;vita vya wenyewe kwa wenyewe&#8221; vya nadra vya sokwe. Utafiti huo mpya, uliochapishwa kwenye jarida la Science, unaangazia uchunguzi wa takriban miongo mitatu kwenye tovuti ya utafiti wa sokwe wa Ngogo, ukiongozwa [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/04/17/uhasama-waikumba-jamii-adimu-ya-sokwe-katika-mbuga-ya-kitaifa-ya-uganda/" data-wpel-link="internal">Uhasama waikumba jamii adimu ya sokwe katika mbuga ya kitaifa ya Uganda</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Jamii ya sokwe katika Mbuga ya Kitaifa ya Kibale nchini Uganda iligawanyika katika makundi hasimu na kushambulia washirika wa zamani, katika kile watafiti wanakifafanua kuwa ni &#8220;vita vya wenyewe kwa wenyewe&#8221; vya nadra vya sokwe. Utafiti huo mpya, uliochapishwa kwenye jarida la Science, unaangazia uchunguzi wa takriban miongo mitatu kwenye tovuti ya utafiti wa sokwe wa Ngogo, ukiongozwa na mtaalamu wa wanyama Aaron A. Sandel wa Chuo Kikuu cha Texas huko Austin, nchini Marekani. Yeye na wenzake wanasema hili ni tukio la nadra linaloweza kutokea mara moja tu kila baada ya miaka 500. Limezingatiwa mara moja tu awali na wanadamu. Kabla ya mgawanyiko huo, jamii ya Ngogo ilikuwa kubwa isivyo kawaida, ikiwa na takriban sokwe 150 hadi 200 (Pan troglodytes), na kuifanya kuwa mojawapo ya makundi makubwa zaidi ya sokwe kuwahi kurekodiwa porini. Baada ya mpasuko huo, jamii iligawanyika katika makundi mawili, ambayo watafiti wameyaita makundi ya Kati na Magharibi, yaliyopewa jina la sehemu za misitu walimoishi. Kabla ya sokwe wa Ngogo kugawanywa katika makundi mawili, ilikuwa mojawapo ya makundi makubwa zaidi kuwahi kurekodiwa: kati ya wanyama 150 &#8211; 200. Picha na Aaron Sandel. Kati ya mwaka 2018 na mwaka 2024, kundi la sokwe wa Magharibi lilifanya mashambulizi 24 kwenye kundi la sokwe wa Kati, na kuua angalau wanaume wazima saba na watoto wachanga 17. Sandel aliiarifu Mongabay kuwa mzozo huo bado unaendelea na huenda ukawa na matokeo ya kudumu kwa idadi ya sokwe. &#8220;Kundi la sokwe wa Kati liko hatarini &#8211; wamekuwa na ongezeko kubwa la vifo,&#8221; Sandel alisema. &#8220;Swali kuu ni: Je,&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/04/17/uhasama-waikumba-jamii-adimu-ya-sokwe-katika-mbuga-ya-kitaifa-ya-uganda/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/04/17/uhasama-waikumba-jamii-adimu-ya-sokwe-katika-mbuga-ya-kitaifa-ya-uganda/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Jinsi kampeni inayoongozwa na vijana inavyorejesha uhai wa ardhi oevu ya Dunga katika Ziwa Victoria</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/01/05/jinsi-kampeni-inayoongozwa-na-vijana-inavyorejesha-uhai-wa-ardhi-oevu-ya-dunga-ziwa-victoria/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/01/05/jinsi-kampeni-inayoongozwa-na-vijana-inavyorejesha-uhai-wa-ardhi-oevu-ya-dunga-ziwa-victoria/#respond</comments>
					<pubDate>05 Januari 2026 15:12:10 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Achieng’ Otieno]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/01/05144052/PAPYRUS-REEDS-PLANTATION-AT-DUNGA-BEACH-768x512.jpg" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=886</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, Kenya, Tanzania, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Bioanuai, Chakula, Elimu ya Mazingira, Haki za Ardhi, Haki za Binadamu, Haki za Kimazingira, Huduma za Mazingira, Ikolojia, Kijani, Maendeleo Endelevu, Maendeleo ya Jamii, Maeneo yaliyolindwa, Maji, Mashujaa wa Mazingira, Mazingira, Maziwa, Mimea, Misitu, Ndege, Samaki, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Suluhu za Uhifadhi, Uchafuzi, Uhalifu wa Mazingira, Uhifadhi, Uhifadhi Unaofanywa na Jamii, Urejeshaji wa Ikolojia, Utafiti, Utawala, na  Uvuvi]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Miale ya jua imechomoza na kutengeneza mwanga wa kupendeza juu ya Ziwa Victoria, Afrika Mashariki. Upepo mwanana kutoka ziwani umebeba sauti za kuvutia za ndege, huku mitumbwi ya mbao ya kawaida ikitia nanga taratibu ufukweni. Maji yametulia. Mara kwa mara, ndege aina ya African sacred ibis (Threskiornis aethiopicus) huruka kwa ustadi mkubwa na kunyakua samaki kwa [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/01/05/jinsi-kampeni-inayoongozwa-na-vijana-inavyorejesha-uhai-wa-ardhi-oevu-ya-dunga-ziwa-victoria/" data-wpel-link="internal">Jinsi kampeni inayoongozwa na vijana inavyorejesha uhai wa ardhi oevu ya Dunga katika Ziwa Victoria</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Miale ya jua imechomoza na kutengeneza mwanga wa kupendeza juu ya Ziwa Victoria, Afrika Mashariki. Upepo mwanana kutoka ziwani umebeba sauti za kuvutia za ndege, huku mitumbwi ya mbao ya kawaida ikitia nanga taratibu ufukweni. Maji yametulia. Mara kwa mara, ndege aina ya African sacred ibis (Threskiornis aethiopicus) huruka kwa ustadi mkubwa na kunyakua samaki kwa midomo yao kisha hupaa. Mazingira ya Ufukwe wa Dunga ni ya utulivu na amani. Baada ya saa chache, wauza samaki watawasili kuanza majadiliano ya bei na wavuvi waliokesha usiku kucha wakivuta nyavu, ambazo mara nyingi hurudi zikiwa karibu tupu. Kwenye kijito kilichopo nyuma ya msururu wa vibanda vilivyojengwa kwa mbao na bati, njia nyembamba iliyozibwa na mashina ya magugu maji (water hyacinth) yaliyokaushwa imepinda kuelekea kwenye njia ya mbao iliyoinuliwa. Victor Ochieng’ Didi, mwenye umri wa miaka 32, anatembea juu ya mbao hizo akiwa na kundi la watalii wa Kenya. Watazamaji wa ndege kwa mwaka mzima wamekuwa wakipanga kutembelea eneo hilo na kushuhudia mandhari ya kuvutia yenye ndege aina ya papyrus gonolek (Laniarius mufumbiri), ambaye kwa mujibu wa Orodha Nyekundu ya IUCN, ameorodheshwa kama aliye katika hatari ya kutoweka (near threatened). Kulingana na tovuti ya ufuatiliaji wa ndege ya EBird, ndege huyo alionekana mara ya mwisho katika eneo oevu la Dunga mwaka 2024. Victor Ochieng Didi, mwanamazingira na mkazi wa Dunga, Nyalenda, ambaye ni mwenyekiti wa kamati ya mazingira ya Kikundi cha Utalii wa Ikolojia na Mazingira cha Dunga (DECTTA), ambacho kimekuwa kikifanya juhudi za kufufua ardhi oevu iliyowahi kustawi. Picha na Achieng’ Otieno. Juhudi&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/01/05/jinsi-kampeni-inayoongozwa-na-vijana-inavyorejesha-uhai-wa-ardhi-oevu-ya-dunga-ziwa-victoria/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/01/05/jinsi-kampeni-inayoongozwa-na-vijana-inavyorejesha-uhai-wa-ardhi-oevu-ya-dunga-ziwa-victoria/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Unadhani Uganda imefanya vya kutosha kuzuia uchafuzi wa Ziwa Albert kwa kuchimba mafuta? (maoni)</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2025/10/24/unadhani-uganda-imefanya-vya-kutosha-kuzuia-uchafuzi-wa-ziwa-albert-kwa-kuchimba-mafuta-maoni/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2025/10/24/unadhani-uganda-imefanya-vya-kutosha-kuzuia-uchafuzi-wa-ziwa-albert-kwa-kuchimba-mafuta-maoni/#respond</comments>
					<pubDate>24 Oktoba 2025 11:35:33 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Robert Agenonga]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
		<category><![CDATA[Wanyama]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/10/29114351/Screenshot-2025-10-29-143711-768x478.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=688</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo, na  Uganda]]>
						</locations>
					
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Hofu ya kuwekeza kwa uchache kukabiliana na kuvuja kwa mafuta, utupaji duni wa taka na matumizi ya maji kupita kiasi bado ni tatizo kubwa kwa wanamazingira, ingawa Uganda inasisitiza kuwa kuna hatua za kutosha kulinda Ziwa Albert na mfumo ikolojia unaozunguka kutokana na athari mbaya za uchimbaji na maendeleo ya mafuta ya petroli. Ripoti iliyoagizwa [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/10/24/unadhani-uganda-imefanya-vya-kutosha-kuzuia-uchafuzi-wa-ziwa-albert-kwa-kuchimba-mafuta-maoni/" data-wpel-link="internal">Unadhani Uganda imefanya vya kutosha kuzuia uchafuzi wa Ziwa Albert kwa kuchimba mafuta? (maoni)</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Hofu ya kuwekeza kwa uchache kukabiliana na kuvuja kwa mafuta, utupaji duni wa taka na matumizi ya maji kupita kiasi bado ni tatizo kubwa kwa wanamazingira, ingawa Uganda inasisitiza kuwa kuna hatua za kutosha kulinda Ziwa Albert na mfumo ikolojia unaozunguka kutokana na athari mbaya za uchimbaji na maendeleo ya mafuta ya petroli. Ripoti iliyoagizwa na shirika langu, Watetezi wa Mazingira &#8211; shirika la uhifadhi na haki za binadamu linalojitolea kulinda bayoanuwai na haki za jamii asili- inapata kuwa uharibifu wa viumbe hai, umwagikaji na uchafuzi wa maji ya chini ya ardhi ni matukio yanayoendelea kujitokeza katika eneo la Albertine. Ripoti hiyo inasutumu zaidi utundikaji wa vifaa vya uchimbaji mafuta kwenye mwambao wa Ziwa Albert bila uwekezaji wa kutosha katika hatua za kukabiliana na maeneo ya Tilenga na Kingfisher. Kulingana na ripoti hiyo, zinaleta vitisho vikubwa kwa mazingira, maji na afya ya jamii zinazozunguka ziwa hilo. Mtambo wa kuchimba visima vya mafuta katika mradi wa Kingfisher. Picha na Mathieu Ajar. Katika Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo (DRC), takriban makazi 100,000 yategemea Ziwa Albert kukidhi mahitaji yao ya maji, na zaidi ya watu 20,000 huvua na kula samaki kutoka katika ziwa hilo. hivyo, kuna hofu kwamba umwagikaji mkubwa wa mafuta ungeweza kutishia uwepo wa jamii hizi, ila upunguzaji dhidi ya tukio kama hilo haujatosha. Kampuni ya kimataifa ya E-Tech awali ilithibitisha kwamba teknolojia inayotumika katika eneo la Albertine inalenga kuongeza faida na wala sio kulinda mazingira. Kulingana na ripoti hio, lengo la kutumia teknolojia ya bei nafuu ili kuongeza faida ni&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/10/24/unadhani-uganda-imefanya-vya-kutosha-kuzuia-uchafuzi-wa-ziwa-albert-kwa-kuchimba-mafuta-maoni/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2025/10/24/unadhani-uganda-imefanya-vya-kutosha-kuzuia-uchafuzi-wa-ziwa-albert-kwa-kuchimba-mafuta-maoni/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Kutoka kuhesabu miti hadi kuongeza ustahimilivu wa tabianchi, Kampala yaelekeza juhudi kwenye misitu yake</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2025/08/15/kutoka-kuhesabu-miti-hadi-kuongeza-ustahimilivu-wa-tabianchi-kampala-yaelekeza-juhudi-kwenye-misitu-yake/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2025/08/15/kutoka-kuhesabu-miti-hadi-kuongeza-ustahimilivu-wa-tabianchi-kampala-yaelekeza-juhudi-kwenye-misitu-yake/#respond</comments>
					<pubDate>15 Agosti 2025 18:38:00 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Victoria Schneider]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/09/25183952/Screenshot-2025-09-25-213910-768x474.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=527</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Athari za Mabadiliko ya Tabianchi, Bioanuai, Hali Mbaya ya Hewa, Ikolojia, Mabadiliko ya Tabianchi, Mazingira, Mimea, Misitu, Miti, Suluhu za Uhifadhi, Uhifadhi, Uhifadhi Unaofanywa na Jamii, Upandaji Miti, Upangaji wa Miji, na  Urejeshaji wa Ikolojia]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>KAMPALA — Miaka kumi iliyopita, Mji Mkuu wa Uganda, Kampala, ulikuwa ukikabiliwa na tatizo la ajabu &#8211; miti ilikuwa ikianguka barabarani, kujeruhi watu na kusababisha uharibifu wa magari na mali nyingine. Halmashauri ya Jiji ilifanya uchunguzi na kugundua kuwa chanzo kikubwa cha tatizo hilo kilikuwa ni miti ya zamani iliyozeeka. Kufuatia hali hiyo, Mamlaka ya Jiji la [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/08/15/kutoka-kuhesabu-miti-hadi-kuongeza-ustahimilivu-wa-tabianchi-kampala-yaelekeza-juhudi-kwenye-misitu-yake/" data-wpel-link="internal">Kutoka kuhesabu miti hadi kuongeza ustahimilivu wa tabianchi, Kampala yaelekeza juhudi kwenye misitu yake</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[KAMPALA — Miaka kumi iliyopita, Mji Mkuu wa Uganda, Kampala, ulikuwa ukikabiliwa na tatizo la ajabu &#8211; miti ilikuwa ikianguka barabarani, kujeruhi watu na kusababisha uharibifu wa magari na mali nyingine. Halmashauri ya Jiji ilifanya uchunguzi na kugundua kuwa chanzo kikubwa cha tatizo hilo kilikuwa ni miti ya zamani iliyozeeka. Kufuatia hali hiyo, Mamlaka ya Jiji la Kampala (KCCA) ilianzisha mpango uliosaidia si tu kutatua tatizo la miti kuanguka, bali pia kuleta maboresho ya muda mrefu katika miundombinu ya kijani ya jiji na ustahimilivu wake dhidi ya mabadiliko ya tabianchi. Mwaka 2016, KCCA ilizindua zoezi la miaka miwili la kuhakiki miti katika jiji lote, ambapo wataalamu wa misitu 10 na wataalamu wa takwimu wawili walihesabu na kufanya tathmini ya kila mti kwenye wilaya nne kati ya zile zilizoko katika jiji hilo. Wilaya zilizohusishwa kwenye mpango huo ni; Kololo, Nakasero, Mulago na Makerere. “Hatukuwa na takwimu za awali. Hatukujua tulicho nacho wala tunapotoka,” alisema mtaalamu wa misitu ya mijini kutoka KCCA, Padde Daniel, alipokuwa akizungumza na Mongabay wakati wa Mkutano wa Misitu ya Mijini uliofanyika Johannesburg, Afrika Kusini, mapema mwaka huu. Makutano ya barabara ya Fairway yanayotazamana na uwanja wa gofu wa Kitante, Kampala. Picha na Padde Daniel. Daniel alikuwa mmoja wa wahitimu wapya katika taaluma ya masuala ya misitu walioitwa na KCCA kuongoza juhudi hizo. Yeye na wenzake walihesabu miti kwa njia ya kawaida katika maeneo ya umma na binafsi, zikiwemo hifadhi za mijini. Walikusanya taarifa kwa kutumia vigezo 23, vikiwemo ukubwa wa mti, mahali ulipo, aina ya spishi na hali ya kiafya. Kwa mwaka&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/08/15/kutoka-kuhesabu-miti-hadi-kuongeza-ustahimilivu-wa-tabianchi-kampala-yaelekeza-juhudi-kwenye-misitu-yake/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2025/08/15/kutoka-kuhesabu-miti-hadi-kuongeza-ustahimilivu-wa-tabianchi-kampala-yaelekeza-juhudi-kwenye-misitu-yake/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Ili kukusanya mbegu za asili bora, wataalamu wa mimea Uganda hukwea miti mirefu ya msituni</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2025/05/28/ili-kukusanya-mbegu-za-asili-bora-wataalamu-wa-mimea-uganda-hukwea-miti-mirefu-ya-msituni/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2025/05/28/ili-kukusanya-mbegu-za-asili-bora-wataalamu-wa-mimea-uganda-hukwea-miti-mirefu-ya-msituni/#respond</comments>
					<pubDate>28 Mei 2025 13:25:12 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Ruth Kamnitzer]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/08/21131106/Screenshot-2025-08-21-154153-768x472.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=120</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Kusini mwa Jangwa la Sahara, Afrika Mashariki, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Bioanuai, Botania, Mazingira, Misitu, Miti, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Uhifadhi, Uokoaji wa Misitu, Urejeshaji, Urejeshaji wa Ikolojia, na  Usimamizi wa Misitu wa Jamii]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Mvule (Milicia excelsa) ni mti mkubwa sana, unaoweza kufikia urefu wa hadi mita 50 (futi 165), ukiwa na shina lenye mzunguko wa hadi mita 6 (futi 20). Ili kukusanya mbegu kutoka mti mkubwa wa aina hii, wapandaji hufanya kazi kwa timu ya watu watatu, anaeleza Sebastian Walaita, ambaye ni msimamizi wa Bustani ya Mimea ya [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/05/28/ili-kukusanya-mbegu-za-asili-bora-wataalamu-wa-mimea-uganda-hukwea-miti-mirefu-ya-msituni/" data-wpel-link="internal">Ili kukusanya mbegu za asili bora, wataalamu wa mimea Uganda hukwea miti mirefu ya msituni</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Mvule (Milicia excelsa) ni mti mkubwa sana, unaoweza kufikia urefu wa hadi mita 50 (futi 165), ukiwa na shina lenye mzunguko wa hadi mita 6 (futi 20). Ili kukusanya mbegu kutoka mti mkubwa wa aina hii, wapandaji hufanya kazi kwa timu ya watu watatu, anaeleza Sebastian Walaita, ambaye ni msimamizi wa Bustani ya Mimea ya Tooro nchini Uganda. Wakiwa wamejipanga kwa usawa kuzunguka shina la mti, hupanda kwa pamoja wakitumia mfumo wa kamba, mikanda ya usalama na misumari ya kupandia. Wanapofika kwenye taji la mti, hupeana ishara na kutawanyika kwenye matawi huku wakikusanya mbegu zilizoiva na kuziweka kwenye mifuko yao kabla ya kushuka chini. Walaita alijifunza kwa mara ya kwanza kupanda miti mirefu kwa ajili ya ukusanyaji wa mbegu zaidi ya miaka 25 iliyopita, kupitia kozi iliyoandaliwa na shirika lisilo la kiserikali la Denmark, DANIDA Forest Seed Centre, na tangu wakati huo ameendelea kuboresha ujuzi wake. Kwa miaka mingi, ametoa mafunzo kwa kada ya wataalamu wa mimea kutoka Tooro nchini humo, ambao sasa wanaweza kukusanya mbegu kwa usalama kutoka hata miti migumu zaidi ili  kuboresha uwezo wao wa kueneza spishi asilia, anasema. “Ni mapenzi ya dhati,” anaeleza Walaita. Kukusanya mbegu za miti ya asili kwa ajili ya urejeshaji wa misitu Kupitia Mpango wa Afrika wa Urejeshaji wa Mandhari ya Misitu (AFR100), serikali kote barani zimeahidi kurejesha hekta milioni 100 (sawa na ekari milioni 247) za ardhi ifikapo mwaka 2030. Kuna uelewa unaokua miongoni mwa wahifadhi kuwa ni bora kupanda tena maeneo yaliyoharibiwa kwa kutumia spishi za asili ili kuhifadhi bioanuwai. Aidha,&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/05/28/ili-kukusanya-mbegu-za-asili-bora-wataalamu-wa-mimea-uganda-hukwea-miti-mirefu-ya-msituni/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2025/05/28/ili-kukusanya-mbegu-za-asili-bora-wataalamu-wa-mimea-uganda-hukwea-miti-mirefu-ya-msituni/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Olivier Nsengimana wa Rwanda ahamasisha ulinzi wa Korongo wa Kijivu Afrika Mashariki</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2025/04/30/olivier-nsengimana-wa-rwanda-ahamasisha-ulinzi-wa-korongo-wa-kijivu-afrika-mashariki/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2025/04/30/olivier-nsengimana-wa-rwanda-ahamasisha-ulinzi-wa-korongo-wa-kijivu-afrika-mashariki/#respond</comments>
					<pubDate>30 Aprili 2025 06:52:31 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Musinguzi Blanshe]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
		<category><![CDATA[Afrika]]></category>
		<category><![CDATA[Afrika Mashariki]]></category>
		<category><![CDATA[Ardhi iliyoharibika]]></category>
		<category><![CDATA[Mabwawa]]></category>
		<category><![CDATA[Maeneo ya tropiki]]></category>
		<category><![CDATA[Maji]]></category>
		<category><![CDATA[Makazioevu]]></category>
		<category><![CDATA[Mazingira]]></category>
		<category><![CDATA[Ndege]]></category>
		<category><![CDATA[Rwanda]]></category>
		<category><![CDATA[Sera ya mazingira]]></category>
		<category><![CDATA[Spishi hatarini kutoweka]]></category>
		<category><![CDATA[Uganda]]></category>
		<category><![CDATA[Uhai anuai]]></category>
		<category><![CDATA[Uhifadhi]]></category>
		<category><![CDATA[Utawala]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/08/21062755/RO1-768x471.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=105</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, Rwanda, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Ardhi iliyoharibika, Bioanuai, Maeneo Oevu, Maji, Mazingira, Ndege, Sera za Mazingira, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Tropiki, Uhifadhi, na  Utawala]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Shirika la Uhifadhi wa Wanyamapori Rwanda (Rwanda Wildlife Conservation Association &#8211; RWCA), linaloongozwa na daktari wa wanyama Olivier Nsengimana, limekuwa mstari wa mbele katika kampeni ya kukomesha tabia ya kufuga korongo kama wanyama wa kufugwa majumbani, likiwa limefanikiwa kuwahifadhi tena na kuwaachilia huru ndege wengi waliokuwa mateka. Shirika hilo pia linawahusisha wanajamii katika kuimarisha ulinzi [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/04/30/olivier-nsengimana-wa-rwanda-ahamasisha-ulinzi-wa-korongo-wa-kijivu-afrika-mashariki/" data-wpel-link="internal">Olivier Nsengimana wa Rwanda ahamasisha ulinzi wa Korongo wa Kijivu Afrika Mashariki</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Shirika la Uhifadhi wa Wanyamapori Rwanda (Rwanda Wildlife Conservation Association &#8211; RWCA), linaloongozwa na daktari wa wanyama Olivier Nsengimana, limekuwa mstari wa mbele katika kampeni ya kukomesha tabia ya kufuga korongo kama wanyama wa kufugwa majumbani, likiwa limefanikiwa kuwahifadhi tena na kuwaachilia huru ndege wengi waliokuwa mateka. Shirika hilo pia linawahusisha wanajamii katika kuimarisha ulinzi wa makazi ya korongo kwenye maeneo ya mabwawa dhidi ya uvamizi na uharibifu — mbinu ambayo sasa inaenezwa hadi nchi jirani kupitia ushirikiano na mashirika mengine yasiyo ya kiserikali. Kwa juhudi hizi, Nsengimana ametunukiwa Tuzo ya Dhahabu ya Whitley ya mwaka 2025, na hivyo kuwa mshindi wa tuzo hiyo kwa mara ya pili baada ya kuipokea kwa mara ya kwanza mwaka 2018. Miaka 10 tu iliyopita, kuona korongo wa rangi ya kijivu katika maeneo oevu ya Rwanda lilikuwa jambo la kawaida. Ndege hawa wa kifahari &#8211; warefu na wenye sura nzuri, wakiwa na manyoya ya dhahabu vichwani mwao &#8211; waliwahi kusitawi Afrika Mashariki. Lakini kufikia katikati ya muongo uliopita, idadi yao nchini Rwanda ilikuwa imepungua sana. &#8220;Ilinishtua,&#8221; anasema Olivier Nsengimana, daktari wa mifugo na mhifadhi wa Rwanda ambaye alianzisha RWCA. Anasema sensa ya mwaka 2017 ilihesabu chini ya ndege 500 kote nchini. &#8220;Tulikuwa na korongo wengi katika nyumba za watu kuliko walivyokuwa porini.&#8221; Wakikabiliwa na upotevu wa makazi, kutekwa kwa biashara haramu kama wanyama wa kufugwa majumbani, na vitisho vingine, korongo wa rangi ya kijivu (Balearica regulorum) alikuwa akitoweka kimya kimya na kutoweka kabisa nchini Rwanda. Hadithi kama hiyo ilikuwa ikitokea katika nchi jirani, zikiwemo Burundi&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/04/30/olivier-nsengimana-wa-rwanda-ahamasisha-ulinzi-wa-korongo-wa-kijivu-afrika-mashariki/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2025/04/30/olivier-nsengimana-wa-rwanda-ahamasisha-ulinzi-wa-korongo-wa-kijivu-afrika-mashariki/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Mizimu ya kikoloni ya Mbuga ya ‘Malkia Elizabeth’ yaitesa Uganda</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2025/04/11/mizimu-ya-kikoloni-ya-mbuga-ya-malkia-elizabeth-uganda/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2025/04/11/mizimu-ya-kikoloni-ya-mbuga-ya-malkia-elizabeth-uganda/#respond</comments>
					<pubDate>11 Aprili 2025 10:04:48 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Ashoka Mukpo]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/09/01091511/Screenshot-2025-09-01-120638-768x471.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=335</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Bioanuai, Hifadhi za Taifa, Maeneo yaliyolindwa, Mazingira, Misitu, Misitu ya Kitropiki, Uhifadhi, Uhifadhi wa Wanyamapori, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Hii ni makala ya nne katika mfululizo wa habari za Mongabay kuhusu &#8216;Maeneo Yaliyolindwa Afrika Mashariki&#8217;. Soma sehemu ya kwanza, na ya pili.  KATWE, Uganda — Mwaka 1889, mwandishi wa habari wa Uingereza Henry Morton Stanley alitoka kutoka kwenye misitu ya Afrika ya Kati na kuingia katika mji wa Katwe, makazi yaliyoko kando ya ziwa la volkeno [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/04/11/mizimu-ya-kikoloni-ya-mbuga-ya-malkia-elizabeth-uganda/" data-wpel-link="internal">Mizimu ya kikoloni ya Mbuga ya ‘Malkia Elizabeth’ yaitesa Uganda</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Hii ni makala ya nne katika mfululizo wa habari za Mongabay kuhusu &#8216;Maeneo Yaliyolindwa Afrika Mashariki&#8217;. Soma sehemu ya kwanza, na ya pili.  KATWE, Uganda — Mwaka 1889, mwandishi wa habari wa Uingereza Henry Morton Stanley alitoka kutoka kwenye misitu ya Afrika ya Kati na kuingia katika mji wa Katwe, makazi yaliyoko kando ya ziwa la volkeno la salfa. Mabaki makubwa ya chumvi ya ziwa hilo yalijulikana kwenye kanda yote, na kuwavutia wafanyabiashara na kuifanya Katwe kuwa sehemu iliyotamaniwa na wengi. Jamii ya Wabasangora, wafugaji wanaojulikana kwa ustadi wao wa ufugaji ng&#8217;ombe, walikuwa wamepigana vita vikali dhidi ya falme nyingine za Kibantu ili kudhibiti machimbo ya mgodi wa chumvi, mmojawapo ya migodi mikubwa zaidi barani Afrika. &#8220;Umiliki wa mji wa Katwe, ambao unaongoza maziwa, ni chanzo cha wivu mkubwa,&#8221; Stanley aliandika baadaye. Aliwasili mji wa Katwe wakati &#8220;ugombaniaji wa Afrika&#8221; ulipokuwa ukipamba moto, baada ya mkutano wa Berlin wa Mfalme Leopold II ambapo sheria za ukoloni wa Ulaya zilikuwa zimewekwa. Muda mfupi baada ya Stanley kuondoka, Frederick Lugard aliuteka mji huo. Pamoja na tambarare na vilima vya mashariki yake, Katwe uliendelea kuwa sehemu ya ulinzi wa Waingereza wa Uganda, ambapo ilibaki hadi uhuru mwaka 1962. Mgodi wa chumvi katika Ziwa Katwe. Picha imepigwa na Ashoka Mukpo wa Mongabay. Stanley, Lugard na walinzi wao wa kifalme kutoka Ulaya walishaondoka zamani. Lakini mizimu yao bado inaitesa ardhi hii, hata kama ni kwa majina tu. Kilele cha juu kabisa cha milima ya Rwenzori kinachoinuka juu ya Katwe kinaitwa Mlima wa Stanley, chini yake kuna maziwa Albert, George na Edward.&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/04/11/mizimu-ya-kikoloni-ya-mbuga-ya-malkia-elizabeth-uganda/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2025/04/11/mizimu-ya-kikoloni-ya-mbuga-ya-malkia-elizabeth-uganda/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>‘Auawa akiwinda kiharamu’: Utekelezaji wa sheria za wanyamapori unapogeuka vurugu</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2025/03/27/auawa-akiwinda-haramu-utekelezaji-wa-sheria-za-wanyamapori-unapogeuka-vurugu/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2025/03/27/auawa-akiwinda-haramu-utekelezaji-wa-sheria-za-wanyamapori-unapogeuka-vurugu/#respond</comments>
					<pubDate>27 Mechi 2025 14:56:09 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Ashoka Mukpo]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/09/03140900/Screenshot-2025-09-03-170809-768x472.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=363</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Biashara ya Wanyamapori, Bioanuai, Haki za Ardhi, Haki za Binadamu, Haki za Kijamii, Jamii Asili, Maeneo yaliyolindwa, Mamalia, Mazingira, Mgogoro wa Binadamu na Wanyamapori, Siasa za Mazingira, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Uhifadhi, Uhifadhi wa Wanyamapori, Wanyama, Wanyamapori, na  Watu wa Jadi]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Hii ni hadithi ya pili katika mfululizo wa Mongabay – Maeneo Yaliyolindwa Afrika Mashariki. Soma Sehemu ya Kwanza hapa. KITABU, Uganda — Ni saa sita mchana katika sehemu ya Kitabu, mji mdogo ulio kwenye vilima vya magharibi mwa Uganda chini ya milima ya Rwenzori. Mashamba yaliyotunzwa vyema ya maharage na mihogo yako kando ya barabara [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/03/27/auawa-akiwinda-haramu-utekelezaji-wa-sheria-za-wanyamapori-unapogeuka-vurugu/" data-wpel-link="internal">‘Auawa akiwinda kiharamu’: Utekelezaji wa sheria za wanyamapori unapogeuka vurugu</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Hii ni hadithi ya pili katika mfululizo wa Mongabay – Maeneo Yaliyolindwa Afrika Mashariki. Soma Sehemu ya Kwanza hapa. KITABU, Uganda — Ni saa sita mchana katika sehemu ya Kitabu, mji mdogo ulio kwenye vilima vya magharibi mwa Uganda chini ya milima ya Rwenzori. Mashamba yaliyotunzwa vyema ya maharage na mihogo yako kando ya barabara inayoelekea huko. Wanawake na watoto wadogo wanaonekana wakiwa wamebeba mizigo ya kuni vichwani mwao chini ya jua kali la Oktoba. Chini kabisa, mandhari ya savanna ya kijani kibichi na kahawia inaambaa kwa umbali, na kuenea hadi upeo wa macho ikiwa na maziwa na mito inayomeremeta. Hii ni mbuga ya Taifa ya Malkia Elizabeth, &#8220;kivutio maarufu zaidi cha watalii” nchini Uganda, na mojawapo ya mifumo muhimu zaidi ya ikolojia katika Afrika Mashariki. Misitu yake, mabwawa na nyasi vimeenea katika eneo la karibu kilomita za mraba 2,000 (takribani maili za mraba 765). Kuna tembo wa savanna hapa, pamoja na simba ambao hulala kwenye matawi ya miti, nyati, chui, swala, sokwe, viboko, na zaidi ya aina 600 za ndege tofauti. &#8220;Malkia,&#8221; kama wasimamizi wa mbuga wanavyoiita, ni &#8220;mhifadhi wa binadamu na eneo la uhai&#8221; la UNESCO &#8211; moja ya makazi machache ya wanyamapori yaliyohifadhiwa kwa kiwango hiki ambacho kimebaki barani Afrika. Ramani ya Mbuga ya Taifa ya Malkia Elizabeth nchini Uganda. Shule iliyoko hapa mji wa Kitabusi ya kawaida. Ilianzishwa mwaka 2018 na kundi la waliokuwa wawindaji haramu, na ni moja ya shule chache zilizo karibu na Mbuga ya Malkia Elizabeth ambazo zinapata usaidizi kutoka kwa wafadhili nje ya nchi au, mara kwa mara, kutoka kwa&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/03/27/auawa-akiwinda-haramu-utekelezaji-wa-sheria-za-wanyamapori-unapogeuka-vurugu/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2025/03/27/auawa-akiwinda-haramu-utekelezaji-wa-sheria-za-wanyamapori-unapogeuka-vurugu/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>‘Kama wewe, mimi pia nahofia kuangamia kwa tembo’</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2024/12/17/kama-wewe-mimi-pia-nahofia-kuangamia-kwa-tembo/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2024/12/17/kama-wewe-mimi-pia-nahofia-kuangamia-kwa-tembo/#respond</comments>
					<pubDate>17 Desemba 2024 16:24:56 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Ashoka Mukpo]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/08/29154201/Screenshot-2025-08-29-184109-768x472.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=313</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, Kenya, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Biashara ya Pembe za Ndovu, Biashara ya Wanyamapori, Bioanuai, Haki za Binadamu, Hifadhi za Taifa, Jamii Asili, Kutoweka, Mabadiliko ya Tabianchi, Maeneo yaliyolindwa, Mamalia, Mazingira, Mgogoro wa Binadam na Tembo, Misitu, Pembe za Ndovu, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Studeo ya Data ya Mongabay, Tembo, Uhifadhi, Uhifadhi wa Wanyamapori, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Hii ni makala ya kwanza katika mfululizo wa habari za Mongabay kuhusu ‘Maeneo Yaliyolindwa Afrika Mashariki’. Soma sehemu ya pili na ya nne.  Mnamo Juni 13, 1959, mwindaji wa kabila la Waata, Galogalo Kafonde, alijisalimisha kwa kikosi cha kikoloni cha &#8220;Field Force&#8221; cha Kenya, kitengo cha kwanza barani Afrika cha kupambana na ujangili. Kwa karne nyingi, watu [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2024/12/17/kama-wewe-mimi-pia-nahofia-kuangamia-kwa-tembo/" data-wpel-link="internal">‘Kama wewe, mimi pia nahofia kuangamia kwa tembo’</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Hii ni makala ya kwanza katika mfululizo wa habari za Mongabay kuhusu ‘Maeneo Yaliyolindwa Afrika Mashariki’. Soma sehemu ya pili na ya nne.  Mnamo Juni 13, 1959, mwindaji wa kabila la Waata, Galogalo Kafonde, alijisalimisha kwa kikosi cha kikoloni cha &#8220;Field Force&#8221; cha Kenya, kitengo cha kwanza barani Afrika cha kupambana na ujangili. Kwa karne nyingi, watu kutoka kabila la Waata walikuwa wakiwinda tembo. Kumuua tembo mmoja ilikuwa ni ibada ya jandoni. Tofauti na majirani zao waliofuga ng’ombe, jamii ya Waata waliishi kwa kula nyama ya ng’ombe na kuvaa ngozi za tembo. Pembe za ndovu hazikuwa na manufaa kwao, lakini waliziuza kupitia ubadilishanaji wa bidhaa nyingine na wafanyabiashara wa Kiarabu huko Mombasa. Biashara ya pembe za ndovu ilipozidi kushamiri katika karne ya 17, ikichochewa na ukuaji wa soko la watumiaji wa Ulaya, sifa ya Waata iliimarika. Walikuwa miongoni mwa wafuatiliaji bora wa tembo ukanda wa Afrika Mashariki, wanaojulikana kama &#8220;watu wa upinde mrefu&#8221; kwa ustadi wao wa kutumia mishale yenye sumu. Lakini wawindaji wa Ulaya walikuja kuwaona jamii za Waata na jamii nyingine asilia kama ushindani. Mnamo mwaka 1897, Uingereza ilipoweka malengo yake kwa koloni la kudumu la Kenya, ilipiga marufuku uwindaji &#8220;wa asili&#8221; ambao haujaidhinishwa. Kwa saini  moja tu ya kalamu, kiini cha maisha ya Waata kiligeuka kuwa haramu. Wafanyabiashara wakipima pembe za ndovu mwaka 1935. Picha na Ewing Galloway kupitia Flickr (CC BY-NC-SA 2.0). Mnamo mwaka 1948, Waingereza waliunda Mbuga ya Taifa ya Tsavo, mojawapo ya mbuga za kwanza nchini Kenya. Lakini upande wake wa mashariki ulikuwa uwanja wa uwindaji wa&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2024/12/17/kama-wewe-mimi-pia-nahofia-kuangamia-kwa-tembo/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2024/12/17/kama-wewe-mimi-pia-nahofia-kuangamia-kwa-tembo/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Masoko ya Afrika yanakabiliana na mabadiliko ya tabianchi na ukosefu wa uhakika wa chakula, lakini yanakosa uwekezaji</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2024/07/16/masoko-ya-afrika-yanakabiliana-na-mabadiliko-ya-tabianchi-na-ukosefu-wa-uhakika-wa-chakula-lakini-yanakosa-uwekezaji/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2024/07/16/masoko-ya-afrika-yanakabiliana-na-mabadiliko-ya-tabianchi-na-ukosefu-wa-uhakika-wa-chakula-lakini-yanakosa-uwekezaji/#respond</comments>
					<pubDate>16 Julai 2024 17:09:32 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Aimee Gabay]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/09/23172830/Screenshot-2025-09-23-202717-768x473.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=479</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, Kenya, Tanzania, Uganda, na  Zimbabwe]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Biashara ya Kilimo, Bioanuai, Chakula, Kilimo, Mabadiliko ya Tabianchi, Mazingira, Siasa, Suluhu za Uhifadhi, na  Utamaduni]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>MBARE, Zimbabwe &#8211; Soko la mazao ya kilimo la Mbare lililoko nchini Zimbabwe, ambalo ni kubwa kuliko yote jijini humo, hufunguliwa saa 11 alfajiri na biashara kushika kasi mara moja. Kuanzia asubuhi hadi mchana, wafanya biashara kutoka sehemu mbalimbali ya nchi hufika sokoni hapo kuuza, pamoja na bidhaa nyingine, aina 100 za mboga na matunda [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2024/07/16/masoko-ya-afrika-yanakabiliana-na-mabadiliko-ya-tabianchi-na-ukosefu-wa-uhakika-wa-chakula-lakini-yanakosa-uwekezaji/" data-wpel-link="internal">Masoko ya Afrika yanakabiliana na mabadiliko ya tabianchi na ukosefu wa uhakika wa chakula, lakini yanakosa uwekezaji</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[MBARE, Zimbabwe &#8211; Soko la mazao ya kilimo la Mbare lililoko nchini Zimbabwe, ambalo ni kubwa kuliko yote jijini humo, hufunguliwa saa 11 alfajiri na biashara kushika kasi mara moja. Kuanzia asubuhi hadi mchana, wafanya biashara kutoka sehemu mbalimbali ya nchi hufika sokoni hapo kuuza, pamoja na bidhaa nyingine, aina 100 za mboga na matunda ambazo huchambuliwa ili kusambazwa katika masoko mengine ya jijini na sehemu nyingine ya nchi. Katika soko la Mbare bei ya bidhaa hupangwa asubuhi baada ya wauzaji kulinganisha kiasi cha na aina ya  bidhaa zilinazopatikana siku hadi siku kulingana na msimu na mabadiliko ya tabianchi. Hapa ndipo asubuhi husikika kelele nyingi: wauzaji wakibishana au kujadiliana bei na wanunuzi ili kufikia muafaka. Bei ya bidhaa inaweza kubadilika kila siku. Charles Dhewa, ambaye ndiye mtendaji mkuu wa Knowledge Transfer Africa (KTA), shirika linalojishughulisha na maendeleo ya kilimo vijijini, hununua vyakula mbalimbali kutoka soko la Mbare. Kitu kimoja cha kipekee katika masoko ya aina hii ni wingi na aina mbalimbali ya vyakula ambavyo vinapatikana, anaeleza Dhewa, ambapo maduka makubwa ya vyakula yaliyopo Harare, kwa mfano, huweza kuwa na labda tani kumi tu za viazi. Soko la Mbare huwa na zaidi ya tani 800. “Jinsi vyakula vingi vya aina mbalimbali vinavyopatikana, ndiyo walaji hupata lishe bora na yakutosha. Kadhalika, kunapokuwa na vyakula vingi vya aina mbalimbali, bei hupungua na hivyo hata watu wa kipato cha chini huweza kupata mahitaji yao,” anaeleza Dhewa. Wakati mashirikia ya kimataifa yakiendelea kutoa tahadhari juu ya ongezeko la wasiwasi wa uhakika wa chakula, ripoti iliyochapishwa tarehe&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2024/07/16/masoko-ya-afrika-yanakabiliana-na-mabadiliko-ya-tabianchi-na-ukosefu-wa-uhakika-wa-chakula-lakini-yanakosa-uwekezaji/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2024/07/16/masoko-ya-afrika-yanakabiliana-na-mabadiliko-ya-tabianchi-na-ukosefu-wa-uhakika-wa-chakula-lakini-yanakosa-uwekezaji/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Kwenye mafuriko yanayohusiana na tabianchi, mto nchini Uganda wageuka kuwa sumu</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2024/02/05/kwenye-mafuriko-yanayohusiana-na-tabianchi-mto-nchini-uganda-wageuka-kuwa-sumu/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2024/02/05/kwenye-mafuriko-yanayohusiana-na-tabianchi-mto-nchini-uganda-wageuka-kuwa-sumu/#respond</comments>
					<pubDate>05 Februari 2024 11:41:48 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Ashoka Mukpo]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/09/23103154/Screenshot-2025-09-23-133105-768x476.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=426</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Athari za Mabadiliko ya Tabianchi, Haki ya Tabianchi, Haki za Binadamu, Haki za Kijamii, Haki za Kimazingira, Hali Mbaya ya Hewa, Kemikali, Kukabiliana na Mabadiliko ya Tabianchi, Mabadiliko ya Tabianchi, Mafuriko, Mazingira, Mito, Teknolojia ya Uhifadhi Mazingira ya Porini, Uchimbaji Madini, Uchimbaji Madini Haramu, na  Utawala]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Hii ni sehemu ya pili ya mfululizo wa makala kuhusu majanga yanayohusiana na mabadiliko ya tabianchi katika maeneo ya Magharibi mwa Uganda. Soma Sehemu ya Kwanza hapa.   KASESE, Uganda – Mara tu Mto Nyamwamba unapopita katika miteremko ya Milima ya Rwenzori magharibi mwa Uganda, na hatimaye kuanza kutiririka kuelekea kwenye savanna, unapita kwenye eneo la [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2024/02/05/kwenye-mafuriko-yanayohusiana-na-tabianchi-mto-nchini-uganda-wageuka-kuwa-sumu/" data-wpel-link="internal">Kwenye mafuriko yanayohusiana na tabianchi, mto nchini Uganda wageuka kuwa sumu</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Hii ni sehemu ya pili ya mfululizo wa makala kuhusu majanga yanayohusiana na mabadiliko ya tabianchi katika maeneo ya Magharibi mwa Uganda. Soma Sehemu ya Kwanza hapa.   KASESE, Uganda – Mara tu Mto Nyamwamba unapopita katika miteremko ya Milima ya Rwenzori magharibi mwa Uganda, na hatimaye kuanza kutiririka kuelekea kwenye savanna, unapita kwenye eneo la kushangaza. Katika upande wa pili wa mto kutoka barabarani, hupita marundo ya mawe yaliyopauka kwa jua kwenye mto uliokauka, ardhi iliyoharibiwa. Kuta ndefu zinasimama wazi, zikichomoza katikati ya vilima, kana kwamba mkono wenye nguvu umechukua sehemu ya mandhari hiyo. Miamba mikali huchomoza ghafla kutoka kwenye vichaka vya kijani juu, ikishuka hadi  kwenye shimo tambarare la mchanga na mawe ya rangi ya hudhurungi. Hili ni bwawa la mabaki ya shaba. Pamoja na mabwawa mingine, linatia sumu kwenye sehemu hii ya Uganda. Mabwawa hayo yalijengwa kuhifadhi taka kutoka kwenye mgodi wa shamba uliokuwa unamilikiwa na Falconbridge, kampuni ya Canada ambayo iliendesha shughuli zake katika miteremko ya Milima ya Rwenzori kuanzia miaka ya 1950 hadi mwishoni mwa miaka ya 1970. Wakati wa enzi zake, mgodi wa shaba wa Falconbridge, ulioko kando ya barabara katika mji mdogo wa Kilembe, ulikuwa injini kuu ya uchumi wa Uganda. Mgodi huo uliwahi kuajiri zaidi ya watu 6,000 na ulichangia karibu theluthi moja ya Pato la Taifa. Falconbridge ilifukuzwa nchini Uganda na Idi Amin mwaka 1977, ambaye alitaifisha mgodi huo katika miaka ya mwisho ya utawala wake, akiwa na imani kwamba serikali yake inaweza kuuendesha pamoja na Wakanada na kuweka thamani zaidi ya shaba nyumbani.&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2024/02/05/kwenye-mafuriko-yanayohusiana-na-tabianchi-mto-nchini-uganda-wageuka-kuwa-sumu/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2024/02/05/kwenye-mafuriko-yanayohusiana-na-tabianchi-mto-nchini-uganda-wageuka-kuwa-sumu/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Bomba la mafuta la Afrika Mashariki latupiwa lawama kwa kuharibu makaburi </title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2023/11/14/bomba-la-mafuta-la-africa-mashariki-latupiwa-lawama-kwa-kuharibu-makaburi/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2023/11/14/bomba-la-mafuta-la-africa-mashariki-latupiwa-lawama-kwa-kuharibu-makaburi/#respond</comments>
					<pubDate>14 Novemba 2023 13:40:15 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Justin Catanoso]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/09/24140752/Screenshot-2025-09-24-164647-768x471.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=495</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Kusini mwa Jangwa la Sahara, Afrika Mashariki, Tanzania, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Haki za Binadamu, Haki za Kijamii, Haki za Kimazingira, Mabadiliko ya Tabianchi, Mazingira, Mgogoro wa Mazingira, Miti, Miundombinu, Nishati, Siasa, Siasa za Mazingira, Uchafuzi, Uchimbaji wa Mafuta, Uchumi, Ukataji Miti, Utawala, na  Viwanda]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Ripoti ya hivi karibuni illiyochapishwa na shirika la kimataifa linalojumuisha watu wa imani tofauti na linalotetea haki sawa ya kupambana na athari za mabadiliko ya tabianchi, GreenFaith, linadai kuwa Bomba la Mafuta la Afrika Mashariki (EACOP) litaharibu au kunajisi makaburi yapatayo 2,000 katika maeneo litakapopita kutoka Ziwa Albert nchini Uganda hadi bandari ya Tanga iliyopo [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2023/11/14/bomba-la-mafuta-la-africa-mashariki-latupiwa-lawama-kwa-kuharibu-makaburi/" data-wpel-link="internal">Bomba la mafuta la Afrika Mashariki latupiwa lawama kwa kuharibu makaburi </a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Ripoti ya hivi karibuni illiyochapishwa na shirika la kimataifa linalojumuisha watu wa imani tofauti na linalotetea haki sawa ya kupambana na athari za mabadiliko ya tabianchi, GreenFaith, linadai kuwa Bomba la Mafuta la Afrika Mashariki (EACOP) litaharibu au kunajisi makaburi yapatayo 2,000 katika maeneo litakapopita kutoka Ziwa Albert nchini Uganda hadi bandari ya Tanga iliyopo nchini Tanzania. Lakini kampuni ya mafuta ya Kifaransa, TotalEnergies, inapinga madai hayo na kusema kwamba inafuata taratibu za kimataifa za kubaini, kutambua na kushughulikia makaburi, na maeneo mengine muhimu ingawa jamii zinazoishi katika njia litakazopita bomba hilo wamelieleza GreenFaith kuwa kampuni hiyo haisikilizi wala kutilia maanani maoni na wasiwasi wao kuhusu utunzaji wa makaburi. Kuanzia Januari hadi Septemba mwaka huu, GreenFaith walifanya uchunguzi katika wilaya sita nchini Uganda na wilaya tatu nchini Tanzania katika njia yenye urefu wa kilometa 1,441 (maili 895) na kuongea na wakazi wengi ambao ni wenyeji wa maeneo hayo. Katika ripoti yenye kurasa 37, ambayo ilichapisha mwezi Novemmba, shirika hilo linadai kuwa wanaosimamia mradi huo wa bomba la mafuta wanafahamu kuwa mradi huo utaathiri maelfu ya makaburi na sehemu “takatifu” na wametoa majibu yasiyoridhisha au kulipa fidia ndogo kwa waathirika. “Wenyeji wametueleza kuwa TotalEnergies wamekuwa wakiharibu makaburi ya familia zao au ya ukoo mara kwa mara. Uharibifu huu umekuwa ukiendelea hata baada ya wenyeji kuwatahadharisha TotalEnergies kuhusu makaburi hayo na kutoridhishwa kwao na kinachoendelea,” ripoti hiyo inaeleza. EACOP inakiri kuwa makaburi zaidi ya 2,000 yataathiriwa na ujenzi wa bomba hilo la mafuta. Wenyeji wanasema hiyo ni idadi ndogo kwani huenda kuna&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2023/11/14/bomba-la-mafuta-la-africa-mashariki-latupiwa-lawama-kwa-kuharibu-makaburi/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2023/11/14/bomba-la-mafuta-la-africa-mashariki-latupiwa-lawama-kwa-kuharibu-makaburi/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
			</channel>
</rss>