<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss version="2.0" xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/" xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom" xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/" xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/" >

	<channel>
		<title>Habari za uhifadhi</title>
		<atom:link href="https://swahili.mongabay.com/feed/?s=&#038;type=post&#038;topic=spishi-zilizo-hatarini-kutoweka" rel="self" type="application/rss+xml" />
		<link>https://swahili.mongabay.com/list/spishi-zilizo-hatarini-kutoweka/</link>
		<description></description>
		<lastBuildDate>Sat, 05 Sep 2026 00:00:40 +0000</lastBuildDate>
		<language>sw</language>
		<sy:updatePeriod>hourly</sy:updatePeriod>
		<sy:updateFrequency>1</sy:updateFrequency>
		<generator>https://wordpress.org/?v=7.0.4</generator>
				<item>
					<title>Tengefu za baharini zinafunika chini ya asilimia 10 ya maeneo ya papa na papa-kolee, utafiti umebaini</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/08/17/tengefu-za-baharini-zinafunika-chini-ya-asilimia-10-ya-maeneo-ya-papa-na-papa-kolee-utafiti-umebaini/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/08/17/tengefu-za-baharini-zinafunika-chini-ya-asilimia-10-ya-maeneo-ya-papa-na-papa-kolee-utafiti-umebaini/#respond</comments>
					<pubDate>17 Agosti 2026 18:17:01 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Madeline Shaw]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/08/17180117/Screenshot-2026-08-17-205839-768x495.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=2501</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Ulimwenguni]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Bahari, Baharini, Bioanuai wa Baharini, Ikolojia, Mamalia wa Baharini, Mfumo Ikolojia wa Baharini, Papa, Samaki, Samaki wa Maji Chumvi, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, na  Spishi Zilizo Hatarini Sana]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Mwaka 2022, nchi 196 ziliafiki lengo kuu la uhifadhi linaloitwa &#8220;30×30&#8221;: kutenga asilimia 30 ya maeneo ya pwani na bahari ya sayari hii kwa ajili ya uhifadhi ifikapo mwaka 2030, chini ya Mfumo wa Kimataifa wa Bioanuwai wa Kunming-Montreal. Sasa, huku mwaka 2030 ukiwa umebakisha takriban miaka minne, asilimia kumi tu ya bahari ndiyo imefunikwa [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/08/17/tengefu-za-baharini-zinafunika-chini-ya-asilimia-10-ya-maeneo-ya-papa-na-papa-kolee-utafiti-umebaini/" data-wpel-link="internal">Tengefu za baharini zinafunika chini ya asilimia 10 ya maeneo ya papa na papa-kolee, utafiti umebaini</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Mwaka 2022, nchi 196 ziliafiki lengo kuu la uhifadhi linaloitwa &#8220;30×30&#8221;: kutenga asilimia 30 ya maeneo ya pwani na bahari ya sayari hii kwa ajili ya uhifadhi ifikapo mwaka 2030, chini ya Mfumo wa Kimataifa wa Bioanuwai wa Kunming-Montreal. Sasa, huku mwaka 2030 ukiwa umebakisha takriban miaka minne, asilimia kumi tu ya bahari ndiyo imefunikwa na maeneo yaliyolindwa — hali inayoacha nchi nyingi mbali sana na lengo hilo la bioanuwai. Na hata ndani ya tengefu zilizopo, utafiti mpya unafichua mapungufu makubwa katika ulinzi wa moja ya makundi yaliyo hatarini zaidi baharini: papa na papa-kolee. Utafiti uliochapishwa katika jarida la Conservation Letters mwezi Julai unabainisha kwamba kwa spishi nyingi za papa na papa-kolee, chini ya asilimia kumi ya maeneo yao ya makazi yanaangukia ndani ya tengefu za baharini, huku spishi zilizo hatarini na karibu kutoweka zikiathirika zaidi. Uchambuzi huo pia unafichua mapungufu makubwa katika uripoti wa kiwango cha vizuizi vya uvuvi na uvunaji ndani ya tengefu hizo — kinachojulikana kama take&#8211;status — jambo muhimu katika kutathmini ufanisi wa ulinzi kwa wanyama hawa. “Kuongeza tu ukubwa wa bahari iliyolindwa hakumaanishi kwamba tunazilinda kwa kweli spishi hizo zilizo hatarini,&#8221; Amanda Arnold, mtafiti wa bayoanuwai ya baharini katika Chuo Kikuu cha Simon Fraser nchini Kanada na mwandishi mkuu wa utafiti huo, alimwambia Mongabay. &#8220;Haifuniki upana wote wa bioanuwai.&#8221; Papa-mchanga (Carcharias taurus), spishi iliyo Karibu Kutoweka kulingana na IUCN. Picha na mattdowse kupitia iNaturalist (CC BY-NC 4.0). Ili tengefu za baharini zitoe manufaa ya uhifadhi yanayopimika, zinapaswa kufunika angalau asilimia kumi ya makazi ya spishi fulani — na ufunikaji wa&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/08/17/tengefu-za-baharini-zinafunika-chini-ya-asilimia-10-ya-maeneo-ya-papa-na-papa-kolee-utafiti-umebaini/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/08/17/tengefu-za-baharini-zinafunika-chini-ya-asilimia-10-ya-maeneo-ya-papa-na-papa-kolee-utafiti-umebaini/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Nguva wanakaribia kutoweka Kenya, jamii za pwani zapambana kuwarejesha kwa kupanda nyasi bahari</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/08/11/nguva-wanakaribia-kutoweka-kenya-jamii-za-pwani-zapambana-kuwarejesha-kwa-kupanda-nyasi-bahari/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/08/11/nguva-wanakaribia-kutoweka-kenya-jamii-za-pwani-zapambana-kuwarejesha-kwa-kupanda-nyasi-bahari/#respond</comments>
					<pubDate>11 Agosti 2026 20:01:52 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Ruth Keah]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/08/11191616/Main-Mnyama-Nguva-akiwa-baharini-Picha-na-Mtandao-wa-Jamii-Forums-Tanzania.jpg" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=2426</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Kenya]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Hifadhi, Huduma ya Mifumo ya Ikolojia, Ikolojia, Jinsia na Uhifadhi, Kuzuia Kutoweka kwa Spishi, Mamalia, Mamalia wa Baharini, Mamalia Wakubwa, Mfumo Ikolojia wa Baharini, Mifumo Ikolojia ya Pwani, Mifumo ya Ikolojia, Spishi, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Suluhu za Uhifadhi, Tabia za Wanyama, Teknolojia na Uhifadhi, Uhifadhi, Uhifadhi Unaofanywa na Jamii, Uhifadhi wa Baharini, Urejeshaji wa Ikolojia, Ustawi wa Wanyama, Uzuri wa Kiikolojia, Wanawake katika Uhifadhi, Wanyama, na  Wanyama wa Baharini]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>KWALE, Kenya – Zaidi ya miaka 20 imepita tangu Amiri Juma, mvuvi kutoka Kibuyuni, Kaunti ya Kwale, alipomwona nguva (Dugong dugon) katika eneo la Mipwa, kijiji jirani cha Wasini. Hii leo, akiwa na umri wa miaka 63, Juma bado anakumbuka vizuri siku ambayo wavuvi walimnasa mnyama huyo anayejulikana kama ng&#8217;ombe wa baharini na kumchinja. &#8220;Namjua nguva; aliwahi kushikwa na jarife. Aliyemshika wakati huo [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/08/11/nguva-wanakaribia-kutoweka-kenya-jamii-za-pwani-zapambana-kuwarejesha-kwa-kupanda-nyasi-bahari/" data-wpel-link="internal">Nguva wanakaribia kutoweka Kenya, jamii za pwani zapambana kuwarejesha kwa kupanda nyasi bahari</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[KWALE, Kenya – Zaidi ya miaka 20 imepita tangu Amiri Juma, mvuvi kutoka Kibuyuni, Kaunti ya Kwale, alipomwona nguva (Dugong dugon) katika eneo la Mipwa, kijiji jirani cha Wasini. Hii leo, akiwa na umri wa miaka 63, Juma bado anakumbuka vizuri siku ambayo wavuvi walimnasa mnyama huyo anayejulikana kama ng&#8217;ombe wa baharini na kumchinja. &#8220;Namjua nguva; aliwahi kushikwa na jarife. Aliyemshika wakati huo sasa ni marehemu. Siku hiyo watu walipika na kuila nyama yake. Mimi sikuweza kuila kwa sababu niliposhika nyama yake, mwili wangu ulianza kuwasha,” alisema Juma. Amiri Juma, mvuvi kutoka kijiji cha Kibuyuni Kaunti ya Kwale akiwa katika ofisi ya BMU cha Kibuyuni. Picha na Ruth Keah, Mongabay. Kwa mujibu wa Juma, hilo lilikuwa tukio la kawaida, kwani hakukuwa na uelewa kuhusu umuhimu wa kumhifadhi nguva. Anasema ilikuwa rahisi sana kuwaona nguva, na hii pia ilikuwa ishara nzuri kwa wavuvi kuwa bahari ilikuwa na samaki wengi. Juma anaamini kutoweka kwa mnyama huyo baharini kumechochewa na shughuli nyingi za uvuvi. “Bahari imeingiliwa sana. Zamani kulikuwa na mitego tu. Sasa watu wanaingia kila sehemu, usiku na mchana. Wanyama wengi wamepotea. Hata samaki wamepungua,” anasema. Hapo zamani nguva alikuwa kitoweo kitamu sana kwa familia nyingi eneo la pwani, kabla ya kuwekwa kwa sheria inayopiga marufuku kumkamata. Faki Kassim, mvuvi kutoka kijiji cha Bodo, Kaunti ya Kwale, anasema takriban miaka 30 iliyopita, yeye na wavuvi wenzake walikuwa wakishika nguva, kumchinja na kuuza nyama yake. “Nguva ana ngozi ngumu sana. Nyama yake ni nyekundu na yenye mafuta mengi. Miaka mingi iliyopita tulikuwa tukiuza kipande kimoja cha nyama yake kwa shilingi moja,” anasema. Anaeleza kuwa kabla ya kumchinja nguva, walilazimika kutekeleza itikadi zao&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/08/11/nguva-wanakaribia-kutoweka-kenya-jamii-za-pwani-zapambana-kuwarejesha-kwa-kupanda-nyasi-bahari/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/08/11/nguva-wanakaribia-kutoweka-kenya-jamii-za-pwani-zapambana-kuwarejesha-kwa-kupanda-nyasi-bahari/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Mbuzi mwitu maarufu wa Ethiopia warejea kwenye hatari kubwa ya kutoweka</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/08/05/mbuzi-mwitu-maarufu-wa-ethiopia-warejea-kwenye-hatari-kubwa-ya-kutoweka/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/08/05/mbuzi-mwitu-maarufu-wa-ethiopia-warejea-kwenye-hatari-kubwa-ya-kutoweka/#respond</comments>
					<pubDate>05 Agosti 2026 12:30:47 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Shreya Dasgupta]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/08/05122610/Screenshot-2026-08-05-152416-768x496.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=2357</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Ethiopia]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Bioanuai, Bustani za wanyama, Ikolojia, Kuzuia Kutoweka kwa Spishi, Matumizi ya Wanyamapori, Spishi, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Spishi Zilizo Hatarini Sana, Ujangili, Uokoaji wa Wanyamapori, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Mbuzi mwitu wa Walia, spishi adimu ya mbuzi anayepatikana kaskazini mwa Ethiopia pekee, kwa mara nyingine ametambuliwa kama mnyama aliye katika hatari kubwa ya kutoweka(Critically Endangered) baada ya tathmini za hivi karibuni kuonyesha idadi yake imeendelea kupungua na kushuka chini ya kiwango muhimu kinachotumiwa na wataalamu wa uhifadhi. Mnyama huyo maarufu hupatikana zaidi kwenye miamba mirefu [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/08/05/mbuzi-mwitu-maarufu-wa-ethiopia-warejea-kwenye-hatari-kubwa-ya-kutoweka/" data-wpel-link="internal">Mbuzi mwitu maarufu wa Ethiopia warejea kwenye hatari kubwa ya kutoweka</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Mbuzi mwitu wa Walia, spishi adimu ya mbuzi anayepatikana kaskazini mwa Ethiopia pekee, kwa mara nyingine ametambuliwa kama mnyama aliye katika hatari kubwa ya kutoweka(Critically Endangered) baada ya tathmini za hivi karibuni kuonyesha idadi yake imeendelea kupungua na kushuka chini ya kiwango muhimu kinachotumiwa na wataalamu wa uhifadhi. Mnyama huyo maarufu hupatikana zaidi kwenye miamba mirefu na maeneo magumu kufikika ya Hifadhi ya Taifa ya Milima ya Simien. Awali alikuwa ameorodheshwa katika kundi la wanyama walio hatarini (Vulnerable) kwenye Orodha Nyekundu ya Muungano wa Kimataifa wa Uhifadhi wa Mazingira (IUCN). Hali ya uhifadhi wa Walia ibex (Capra walie) imekuwa ikibadilika kwa miaka. Mwaka 1986, iliorodheshwa kuwa katika hatari ya kutoweka (Endangered), kisha ikawekwa katika kundi la walio katika hatari kubwa ya kutoweka (Critically Endangered) mwaka 1996, kabla ya kurejeshwa tena katika kundi la walio katika hatari ya kutoweka (Endangered) mwaka 2008. Kati ya mwaka 2009 na 2012, tafiti zilionyesha idadi ya Walia ibex iliongezeka kutoka wanyama 680 hadi 850. Kutokana na mwenendo huo, watafiti walikadiria kuwa ifikapo mwaka 2020, idadi hiyo ingefikia wanyama 975. Kwa msingi huo, walihitimisha kuwa hali ya spishi hiyo ilikuwa imeimarika na kuishusha hadi kundi la walio hatarini (Vulnerable). Hata hivyo, tathmini ya mwaka 2020 ilibaini kuwa mwaka 2019 idadi ya Walia ibex ilifikia 619 pekee, lakini ilihitimisha kuwa rekodi hiyo ya mwaka mmoja haikubadilisha mwenendo wa jumla wa ongezeko la idadi yao. “Kwa uelewa tulionao sasa, hitimisho hilo halikuwa sahihi,” alisema Paul Scholte, mshauri mwandamizi wa Mamlaka ya Uhifadhi wa Wanyamapori ya Ethiopia na kiongozi wa tathmini&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/08/05/mbuzi-mwitu-maarufu-wa-ethiopia-warejea-kwenye-hatari-kubwa-ya-kutoweka/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/08/05/mbuzi-mwitu-maarufu-wa-ethiopia-warejea-kwenye-hatari-kubwa-ya-kutoweka/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Sensa yaonyesha ongezekelo la spishi nyingi za wanyama, tishio jipya kwa wanyamapori Tanzania</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/08/04/sensa-ya-wanyamapori-tanzania-yaonyesha-ongezekelo-la-spishi-nyingi-za-wanyama-tishio-jipya-kwa-wanyamapori/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/08/04/sensa-ya-wanyamapori-tanzania-yaonyesha-ongezekelo-la-spishi-nyingi-za-wanyama-tishio-jipya-kwa-wanyamapori/#respond</comments>
					<pubDate>04 Agosti 2026 18:43:02 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Manyerere Jackton]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Joycebazira]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/08/04121219/Twiga2.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=2330</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Tanzania]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Kupambana na ujangili, Mgogoro wa Binadamu na Wanyamapori, Mifumo ya Ikolojia, Spishi, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Spishi Zilizo Hatarini Sana, Uhalifu kwa Wanyamapori, Uhifadhi wa Wanyamapori, Ujangili, Uokoaji wa Wanyamapori, Usafirishaji wa Wanyamapori, Wanyama maarufu, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Sensa ya Taifa ya Wanyamapori ya mwaka 2024/2025 imetoa ripoti yake ambayo inatoa picha mchanganyiko: upande mmoja kuna mafanikio makubwa katika kudhibiti ujangili na kuongeza idadi ya baadhi ya wanyama muhimu. Upande mwingine kuna tishio jipya la uvamizi wa maeneo ya hifadhi, na hivyo kuibua migogoro kati ya binadamu na wanyamapori. Zoezi hilo lilifanywa na [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/08/04/sensa-ya-wanyamapori-tanzania-yaonyesha-ongezekelo-la-spishi-nyingi-za-wanyama-tishio-jipya-kwa-wanyamapori/" data-wpel-link="internal">Sensa yaonyesha ongezekelo la spishi nyingi za wanyama, tishio jipya kwa wanyamapori Tanzania</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Sensa ya Taifa ya Wanyamapori ya mwaka 2024/2025 imetoa ripoti yake ambayo inatoa picha mchanganyiko: upande mmoja kuna mafanikio makubwa katika kudhibiti ujangili na kuongeza idadi ya baadhi ya wanyama muhimu. Upande mwingine kuna tishio jipya la uvamizi wa maeneo ya hifadhi, na hivyo kuibua migogoro kati ya binadamu na wanyamapori. Zoezi hilo lilifanywa na Taasisi ya Utafiti wa Wanyamapori Tanzania (TAWIRI) kwa kushirikiana na Wizara ya Maliasili na Utalii ili kubaini idadi, mtawanyiko, mwenendo na hali ya ustawi wa wanyamapori nchini. Kati ya spishi mahsusi za wanyamapori zilizofanyiwa tathmini, spishi moja ya Swala twiga – gerenuk ilionyesha kupungua kwa kiwango kikubwa. Picha kwa hisani ya Wizara ya Maliasili na Utalii. Ripoti ya sensa hiyo iliyofanyika kuanzia Septemba 2024 hadi Oktoba 2025, ilikabidhiwa kwa Rais wa Tanzania, Samia Suluhu Hassan katika hafla iliyofanyika ikulu jijini Dar es Salaam. Matokeo ya sensa hiyo yalitangazwa jijini Arusha na Mkurugenzi Mkuu wa TAWIRI, Dkt Eblate Mjingo, katika hafla iliyohudhuriwa na wadau mbalimbali wa uhifadhi. Mgeni rasmi alikuwa Waziri wa Maliasili na Utalii, Dkt Ashatu Kijaji, aliyemwakilisha Rais Suluhu. Kwa mujibu wa ripoti hiyo, spishi nyingi zimeongezeka kwa idadi, huku nyingine zikibaki katika viwango vinavyoonyesha uthabiti. Spishi 28 zathibitishwa Matokeo yanaonyesha kuwa Tanzania kwa sasa ina spishi 28 za wanyamapori wakubwa na wa kati, ambazo zimethibitishwa katika mifumo yote mikubwa ya ikolojia iliyofanyiwa utafiti. Hata hivyo, ripoti hiyo, inaonyesha mafanikio hayo hayajasambaa kwa kiwango kinachofanana katika maeneo yote ya nchi. Baadhi ya spishi zimeongezeka kwa kasi, nyingine zimeongezeka kwa kiwango kidogo, huku nyingine zikionyesha&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/08/04/sensa-ya-wanyamapori-tanzania-yaonyesha-ongezekelo-la-spishi-nyingi-za-wanyama-tishio-jipya-kwa-wanyamapori/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/08/04/sensa-ya-wanyamapori-tanzania-yaonyesha-ongezekelo-la-spishi-nyingi-za-wanyama-tishio-jipya-kwa-wanyamapori/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Juhudi za kuondoa mikaratusi ili kumhifadhi mnyama wa kipekee asiyepatikana kwingineko duniani</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/07/24/juhudi-za-jamii-zaendelea-kuondoa-mikaratusi-kumhifadhi-mnyama-wa-kipekee-asiyepatikana-kwingineko-duniani/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/07/24/juhudi-za-jamii-zaendelea-kuondoa-mikaratusi-kumhifadhi-mnyama-wa-kipekee-asiyepatikana-kwingineko-duniani/#respond</comments>
					<pubDate>24 Julai 2026 16:13:02 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Linah Mwamachi]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/07/24162115/Boulengerula-niedeni_John-Measey-1000x667-1-768x512.jpg" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=2211</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Kenya]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Amfibia, Ardhi iliyoharibika, Biashara ya mbao, Bioanuai, Elimu, Elimu ya Mazingira, Haki za Kimazingira, Ikolojia, Kijani, Kilimo, Kutoweka, Kuzuia Kutoweka kwa Spishi, Mbao, Miti, Spishi, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Upandaji Miti, Urejesho wa Asili, na  Wanyama wasio na Mifupa ya Mgongo]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>TAITA TAVETA, Kenya &#8211; Kusini mashariki mwa Kenya, ndani ya msitu mnene wa Sagalla, kunapatikana mnyama wa kipekee wa jamii ya amfibia anayejulikana kama Sagalla caecilian (Boulengerula niedeni). Mlima huo wa Sagalla, wenye urefu wa zaidi ya mita 1,400 kutoka usawa wa bahari, una miti ya aina mbalimbali inayounda makazi ya Sagalla caecilian. Kiumbe wa kipekee ulimwenguni Kilomita 18 kutoka [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/07/24/juhudi-za-jamii-zaendelea-kuondoa-mikaratusi-kumhifadhi-mnyama-wa-kipekee-asiyepatikana-kwingineko-duniani/" data-wpel-link="internal">Juhudi za kuondoa mikaratusi ili kumhifadhi mnyama wa kipekee asiyepatikana kwingineko duniani</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[TAITA TAVETA, Kenya &#8211; Kusini mashariki mwa Kenya, ndani ya msitu mnene wa Sagalla, kunapatikana mnyama wa kipekee wa jamii ya amfibia anayejulikana kama Sagalla caecilian (Boulengerula niedeni). Mlima huo wa Sagalla, wenye urefu wa zaidi ya mita 1,400 kutoka usawa wa bahari, una miti ya aina mbalimbali inayounda makazi ya Sagalla caecilian. Kiumbe wa kipekee ulimwenguni Kilomita 18 kutoka tambarare za mji wa Voi, Mongabay ilizuru msitu huo wa Sagalla unaoweza kufikiwa kwa gari na pikipiki hadi sehemu fulani, na sehemu iliyosalia hufikiwa kwa miguu. Mnyama wa kipekee wa jamii ya amfibia anayejulikana kama Sagalla caecilian (Boulengerula niedeni. Picha na Patrick Malonza. Mongabay ilitaka kufahamu iwapo jamii inatambua spishi hii na faida zake kwa ikolojia, na ilifanikiwa kukutana na wanajiji wakiwa katika shughuli zao za kila siku shambani. “Mimi sikuwa nafahamu mnyama huyu. Nilikuwa namuona shambani kisha namkatakata kwa jembe au namgonga kwa mawe ili afe, kwa sababu anafanana na nyoka,” anasema Jemimah Mwaiga. Sasa Mwaiga anafahamisha Mongabay kuhusu umuhimu wa kiumbe huyo, na kufafanua jinsi walihusishwa katika kutafuta jina lake la kinyumbani, “kilima mrota”. “Tulijifunza kuwa kiumbe huyo husaidia katika ukulima na ubora wa mchanga kwa kuchanganya mchanga na virutubisho vilivyo mchangani na kuongeza rutuba ya asili ya mchanga,” Mwaiga anaelezea Mongabay. Mwanasayansi wa masuala ya mchanga na mazingira Kenneth Macharia wa shirika la Edge of Existence, anasema kiumbe huyu ni wa kipekee katika mlima wa Sagalla. Huishi katika mazingira yenye unyevunyevu, na mchanga wenye rutuba. Macharia anaongeza: “Jamii zinaweza kuimarisha kilimo pamoja na utunzaji wa mazingira kwa kutumia mbinu bora katika mchanga kama vile kupanda miti ya&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/07/24/juhudi-za-jamii-zaendelea-kuondoa-mikaratusi-kumhifadhi-mnyama-wa-kipekee-asiyepatikana-kwingineko-duniani/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/07/24/juhudi-za-jamii-zaendelea-kuondoa-mikaratusi-kumhifadhi-mnyama-wa-kipekee-asiyepatikana-kwingineko-duniani/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Mahakama yakagua eneo linalobishaniwa Nairobi, huku KWS ikishutumiwa kwa kuwazuia wanaharakati</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/07/22/pande-zapingana-wakati-mahakama-yatembelea-eneo-la-ujenzi-katika-hifadhi-ya-taifa-ya-nairobi/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/07/22/pande-zapingana-wakati-mahakama-yatembelea-eneo-la-ujenzi-katika-hifadhi-ya-taifa-ya-nairobi/#respond</comments>
					<pubDate>22 Julai 2026 12:20:20 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Lynet Otieno]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/07/23122231/park-7-768x512.jpg" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=2193</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Kenya]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Ikolojia, Maliasili, Mamalia, Mamalia Wakubwa, Mazingira, Mgogoro wa Mazingira, Mgogoro wa Rasilimali, Sheria, Sheria ya Mazingira, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Uanaharakati, Uharibifu wa Misitu, Uharibifu wa Misitu ya Kitropiki, Uhifadhi wa Misitu, Uhifadhi wa Wanyamapori, Uokoaji wa Misitu, Uokoaji wa Wanyamapori, Usimamizi Endelevu wa Misitu, Utawala, Utekelezaji wa Sheria, Utowekaji wa Misitu, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>NAIROBI, Kenya – Shirika la Huduma za Wanyamapori Kenya (KWS) limeshutumiwa kwa kuwazuia na kuwanyanyasa walalamikaji wenza katika kesi inayopinga uhamishaji wa Kituo cha Kuhifadhi Wanyama Yatima cha Nairobi (Nairobi Animal Orphanage). Mnamo Julai 16, Mahakama ya Mazingira na Ardhi jijini Nairobi ilimwagiza Naibu Msajili wake, Vincent Kiplagat, kutembelea eneo linalobishaniwa akiwa pamoja na pande [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/07/22/pande-zapingana-wakati-mahakama-yatembelea-eneo-la-ujenzi-katika-hifadhi-ya-taifa-ya-nairobi/" data-wpel-link="internal">Mahakama yakagua eneo linalobishaniwa Nairobi, huku KWS ikishutumiwa kwa kuwazuia wanaharakati</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[NAIROBI, Kenya – Shirika la Huduma za Wanyamapori Kenya (KWS) limeshutumiwa kwa kuwazuia na kuwanyanyasa walalamikaji wenza katika kesi inayopinga uhamishaji wa Kituo cha Kuhifadhi Wanyama Yatima cha Nairobi (Nairobi Animal Orphanage). Mnamo Julai 16, Mahakama ya Mazingira na Ardhi jijini Nairobi ilimwagiza Naibu Msajili wake, Vincent Kiplagat, kutembelea eneo linalobishaniwa akiwa pamoja na pande zote katika kesi hiyo ili kuandaa na kuwasilisha ripoti mahakamani. Katika taarifa iliyotumwa kwa Mongabay, shirika la Save the Nairobi National Park (SaveNNP) lililaani kile lilichokiita &#8220;vitisho na vitendo vya kutisha&#8221; kutoka kwa maafisa wa KWS, pamoja na hatua ya kuwanyima wanaharakati hao ruhusa ya kuingia katika eneo la ziara. SaveNNP ilisema hatua hiyo inapingana na mwaliko wa KWS kwa vyombo vya habari kushiriki katika ziara hiyo ya mahakama. Ujenzi unaendelea katika maeneo yanayobishaniwa ndani ya Hifadhi ya Taifa ya Nairobi huku Mahakama ya Mazingira na Ardhi ikiendelea kusikiliza kesi iliyowasilishwa na wanaharakati wa mazingira. Picha kwa hisani ya SaveNNP. Mongabay iliona barua ya KWS iliyowaalika wanahabari kuhudhuria ziara ya eneo hilo iliyoongozwa na Msajili wa Mahakama ya Mazingira. Katika taarifa yao, SaveNNP na JustAct ziliishutumu KWS kwa kutaka &#8220;kudhibiti simulizi&#8221; kuhusu mradi huo na kuhakikisha sauti za Wakenya hazisikiki mahakamani wala kupitia vyombo vya habari wakati wa ukaguzi wa eneo hilo. Madai kama hayo pia yalitolewa na Friends of Nairobi National Park. Msemaji wa KWS, Duncan Wanyama, alisema wageni hao hawakuzuiwa kuingia, na kwam ba askari wa wanyamapori walikuwa wakitekeleza tu taratibu za kawaida zinazotumika ndani ya hifadhi hiyo, vyombo vya habari vya ndani&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/07/22/pande-zapingana-wakati-mahakama-yatembelea-eneo-la-ujenzi-katika-hifadhi-ya-taifa-ya-nairobi/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/07/22/pande-zapingana-wakati-mahakama-yatembelea-eneo-la-ujenzi-katika-hifadhi-ya-taifa-ya-nairobi/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Namna marufuku ya biashara ya wanyama na juhudi za uhifadhi zilivyosaidia kuokoa mijusi ya samawati</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/06/11/namna-marufuku-ya-biashara-ya-wanyama-na-juhudi-za-uhifadhi-zilivyosaidia-kuokoa-mijusi-ya-samawati/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/06/11/namna-marufuku-ya-biashara-ya-wanyama-na-juhudi-za-uhifadhi-zilivyosaidia-kuokoa-mijusi-ya-samawati/#respond</comments>
					<pubDate>11 Juni 2026 11:57:25 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Manuel Fonseca]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/06/11113159/Screenshot-2026-06-11-143059.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=1834</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Tanzania]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Bioanuai, Chakula, Ikolojia, Kilimo, Mabadiliko ya Tabianchi, Maeneo yaliyolindwa, Misitu, Moto, Moto wa Misitu, Reptilia, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Suluhu za Uhifadhi, Uhifadhi, Uhifadhi wa Wanyamapori, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Uzuri ni laana &#8211; angalau kwa mjusi mdogo wa rangi ya samawati (turquoise dwarf gecko) anayepatikana katikati mwa Tanzania. Kati ya Desemba 2004 na Julai 2009, mahitaji ya mjusi huyu kutoka kwa wakusanyaji wa wanyama barani Ulaya yaliongezeka sana, jambo lililosababisha kukamatwa na kusafirishwa nje ya Tanzania kwa takriban mijusi 40,000 ya aina hii iliyokuwa na [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/06/11/namna-marufuku-ya-biashara-ya-wanyama-na-juhudi-za-uhifadhi-zilivyosaidia-kuokoa-mijusi-ya-samawati/" data-wpel-link="internal">Namna marufuku ya biashara ya wanyama na juhudi za uhifadhi zilivyosaidia kuokoa mijusi ya samawati</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Uzuri ni laana &#8211; angalau kwa mjusi mdogo wa rangi ya samawati (turquoise dwarf gecko) anayepatikana katikati mwa Tanzania. Kati ya Desemba 2004 na Julai 2009, mahitaji ya mjusi huyu kutoka kwa wakusanyaji wa wanyama barani Ulaya yaliongezeka sana, jambo lililosababisha kukamatwa na kusafirishwa nje ya Tanzania kwa takriban mijusi 40,000 ya aina hii iliyokuwa na mwonekano wa kuvutia. “Nakumbuka nilipowaona kwa mara ya kwanza katika maonyesho ya wanyama, bei yao ilikuwa dola za Marekani 700 kwa kila mmoja ambazo ni sawa na zaidi ya shilingi za Tanzania milioni 1.8,” alisema Dennis Rödder, mtaalamu wa wanyama watambaao kutoka Leibniz Institute for the Analysis of Biodiversity Change nchini Ujerumani, katika mahojiano na Mongabay yaliyofanyika kwa njia ya video. “Nadhani ndani ya miaka mitatu au minne, spishi hii ilikuwa imeenea kote Ulaya. Ilikuwa ni rahisi kuinunua kutoka duka lolote la wanyama wa kufugwa.” Mijusi hawa wanaojulikana kisayansi kama (Lygodactylus williamsi) hukua hadi kufikia urefu wa sentimita 6–9 (takriban inchi 2.5–3.5). Wanapatikana tu katika maeneo mawili madogo ya misitu nchini Tanzania: Hifadhi ya Misitu ya Kimboza na Hifadhi ya Ruvu. Maeneo haya yaliyohifadhiwa yana ukubwa wa jumla ya kilomita za mraba 34 (takriban maili za mraba 13). Majike waliokomaa wana rangi ya kijani-kahawia inayofanana na majani ya miti wanayoishi, jambo linalowasaidia kujificha dhidi ya maadui. Hata hivyo, madume huwa na ngozi ya samawati ang’avu inayovutia sana. Rangi hii ni miongoni mwa rangi adimu zaidi kupatikana kiasili, na hutumika kuwavutia majike wakati wa uzazi. Mjusi mdogo wa rangi ya samawati (Lygodactylus williamsi). Picha: © Simon kupitia iNaturalist (CC&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/06/11/namna-marufuku-ya-biashara-ya-wanyama-na-juhudi-za-uhifadhi-zilivyosaidia-kuokoa-mijusi-ya-samawati/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/06/11/namna-marufuku-ya-biashara-ya-wanyama-na-juhudi-za-uhifadhi-zilivyosaidia-kuokoa-mijusi-ya-samawati/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Facebook imegeuka kuwa kitovu cha biashara haramu ya wanyamapori kutokana na muundo wake, ripoti yasema</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/05/10/facebook-ni-kitovu-cha-biashara-haramu-ya-wanyamapori-kutokana-na-muundo-wake-ripoti-inasema/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/05/10/facebook-ni-kitovu-cha-biashara-haramu-ya-wanyamapori-kutokana-na-muundo-wake-ripoti-inasema/#respond</comments>
					<pubDate>10 Mei 2026 21:34:16 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Spoorthy Raman]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/05/08205611/Screenshot-2026-05-08-235542-768x500.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=1539</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Kaskazini, Afrika Kusini, Afrika Kusini mwa Jangwa la Sahara, Afrika Mashariki, Afrika ya Kati, na  Kusini mwa Afrika]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Biashara ya Wanyamapori, Biashara ya Wanyamapori ya China, Bioanuai, Haki za Kimazingira, Ikolojia, Mamalia, Matumizi ya Wanyamapori, Mazingira, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Uhalifu kwa Wanyamapori, Usafirishaji wa Wanyamapori, Utafiti, Utawala, Wanyama, Wanyama maarufu, Wanyama wanaokula nyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Kwa kubonyeza tu kitufe au kutelezesha vidole kwenye simu, unaweza kununua karibu chochote mtandaoni, ikiwemo wanyama adimu au walio hatarini. Kuanzia nyara za kipekee za papa hadi ndege hai wa kigeni, pembe za faru au pembe za ndovu, wanunuzi wanaweza kwenda kwenye majukwaa ya biashara ya mtandaoni na kuzipata zote. Wasafirishaji hujificha nyuma ya skrini [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/05/10/facebook-ni-kitovu-cha-biashara-haramu-ya-wanyamapori-kutokana-na-muundo-wake-ripoti-inasema/" data-wpel-link="internal">Facebook imegeuka kuwa kitovu cha biashara haramu ya wanyamapori kutokana na muundo wake, ripoti yasema</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Kwa kubonyeza tu kitufe au kutelezesha vidole kwenye simu, unaweza kununua karibu chochote mtandaoni, ikiwemo wanyama adimu au walio hatarini. Kuanzia nyara za kipekee za papa hadi ndege hai wa kigeni, pembe za faru au pembe za ndovu, wanunuzi wanaweza kwenda kwenye majukwaa ya biashara ya mtandaoni na kuzipata zote. Wasafirishaji hujificha nyuma ya skrini zao huku wakinufaika kutokana na mauzo ya mtandaoni ya spishi za wanyama wanaolindwa huku wanyama hawa wakipungua porini. &#8220;Ni soko kubwa zaidi la wanyamapori,&#8221; alisema mtafiti wa biashara ya wanyamapori Chris Shepherd kutoka Kituo cha Biolojia Anuwai. &#8220;Ni rahisi, unaweza kufanya kazi bila kujulikana ukiwa nyumbani kwako. Hakuna gharama za kuanzisha duka.&#8221; Biashara ya mtandaoni katika bidhaa haramu za wanyamapori inaendelea kukua, ikihusisha spishi zaidi na jiografia pana. Ni tasnia haramu inayoendeshwa na mitandao ya uhalifu iliyopangwa vizuri, na ni vigumu kushtaki. Kukamata wahalifu mtandaoni ni changamoto sana. &#8220;Masoko ya wanyamapori yamehamia kutoka maeneo halisi hadi maeneo ya mitandaoni, na hiyo inaakisi mwelekeo mpana zaidi wa uchumi wa dunia,&#8221; alisema Simone Haysom, mkurugenzi wa programu za uhalifu wa kimazingira katika shirika lenye makao yake makuu Uswizi la Global Initiative Against Transnational Organised Crime. Katika ripoti ya hivi karibuni, Haysom na mwenzake Russell Gray walichanganua data ya biashara ya wanyamapori mtandaoni kuanzia mwezi wa Aprili 2024 hadi mwezi Machi 2026. Waliangazia mataifa 10 katika mabara matatu, mahali ambapo uhalifu wa kimazingira na matumizi ya intaneti ni mkubwa, na kuyafanya kuwa mazingira yanayochochea biashara ya wanyamapori mtandaoni. Walipata bidhaa 266,535 za wanyamapori zilizochapishwa kwenye masoko 61 ya mitandaoni, yenye thamani&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/05/10/facebook-ni-kitovu-cha-biashara-haramu-ya-wanyamapori-kutokana-na-muundo-wake-ripoti-inasema/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/05/10/facebook-ni-kitovu-cha-biashara-haramu-ya-wanyamapori-kutokana-na-muundo-wake-ripoti-inasema/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Kenya yawapokea Swala wa milimani adimu waliorudishwa kutoka bustani za wanyama Ulaya</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/05/01/kenya-yawapokea-kihistoria-swala-wa-milimani-adimu-waliorudishwa-kutoka-bustani-za-wanyama-ulaya/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/05/01/kenya-yawapokea-kihistoria-swala-wa-milimani-adimu-waliorudishwa-kutoka-bustani-za-wanyama-ulaya/#respond</comments>
					<pubDate>01 Mei 2026 10:52:01 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Lynet Otieno]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Joycebazira]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/05/01105311/Swala-wa-milimani-aliye-hatarini-kutoweka-akiwa-kwenye-Bustani-ya-Chester-Cheshire-Uingereza.-Picha-kwa-hisani-ya-Chester-Zoo-768x512.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=1481</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Kenya]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Kuzuia Kutoweka kwa Spishi, Mabadiliko ya Tabianchi, Mazingira, Misitu, Spishi, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Uhifadhi, Uhifadhi wa Wanyamapori, Uokoaji wa Wanyamapori, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Wiki hii Kenya imepokea kundi la swala wa milimani walio katika hatari kubwa ya kutoweka, wakitokea Jamhuri ya Czech ambako walikuwa wakihifadhiwa chini ya usimamizi wa Bustani ya Wanyama ya Zoo Dvůr Králové. Urejeshaji wa swala hao wanne dume, waliokulia katika bustani mbalimbali za wanyama chini ya mpango wa uhifadhi nchini Uingereza, ni hatua muhimu [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/05/01/kenya-yawapokea-kihistoria-swala-wa-milimani-adimu-waliorudishwa-kutoka-bustani-za-wanyama-ulaya/" data-wpel-link="internal">Kenya yawapokea Swala wa milimani adimu waliorudishwa kutoka bustani za wanyama Ulaya</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Wiki hii Kenya imepokea kundi la swala wa milimani walio katika hatari kubwa ya kutoweka, wakitokea Jamhuri ya Czech ambako walikuwa wakihifadhiwa chini ya usimamizi wa Bustani ya Wanyama ya Zoo Dvůr Králové. Urejeshaji wa swala hao wanne dume, waliokulia katika bustani mbalimbali za wanyama chini ya mpango wa uhifadhi nchini Uingereza, ni hatua muhimu katika juhudi za Kenya kurejesha wanyama ambao kiasili wana nguvu na hupenda kuzunguka milimani kwa uhuru katika makazi yao ya asili. Hatua hii pia inaendana na mkakati wa kitaifa wa urejeshaji wa mwaka 2019–2023 unaolenga kuokoa spishi hiyo iliyokuwa hatarini kutoweka, juhudi ambazo zimeendelea hata miaka kadhaa baadaye. Swala hao watahifadhiwa katika Kituo cha Uhifadhi wa Wanyamapori cha Mount Kenya (MKWC), kilichopo katika maeneo ya milimani ya Laikipia. Uhamisho huo uliongozwa na wataalamu kutoka Bustani ya Wanyama ya Chester nchini Uingereza, kwa ushirikiano na Huduma ya Wanyamapori Kenya (KWS) pamoja na Chama cha Ulaya cha Bustani za Wanyama na Hifadhi za Majini. Akizungumza wakati wa kupokea swala hao waliowasili kwa ndege ya mizigo ya KLM katika Uwanja wa Ndege wa Kimataifa wa Jomo Kenyatta jijini Nairobi, Waziri Mkuu Msaidizi na Waziri wa Mambo ya Nje na Masuala ya Diaspora, Musalia Mudavadi, alisema kuwa simulizi ya swala wa milimani inaakisi hali pana ya mazingira nchini humo. Alisema: “Waliwahi kustawi katika misitu ya milimani, kuanzia Aberdares hadi Mlima Kenya, Mau na Eburu, lakini sasa spishi hii ya kipekee inakabiliwa na ukweli mchungu wa kuwa katika hatari ya kutoweka kabisa.” Wadau wengine kadhaa waliokuwepo ni pamoja na Waziri&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/05/01/kenya-yawapokea-kihistoria-swala-wa-milimani-adimu-waliorudishwa-kutoka-bustani-za-wanyama-ulaya/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/05/01/kenya-yawapokea-kihistoria-swala-wa-milimani-adimu-waliorudishwa-kutoka-bustani-za-wanyama-ulaya/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Penzi hatari la mwanamke aliyeishi na duma kama mwanawe kwa miaka miwili</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/04/21/penzi-hatari-la-mwanamke-aliyeishi-na-duma-kama-mwanawe-kwa-miaka-miwili/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/04/21/penzi-hatari-la-mwanamke-aliyeishi-na-duma-kama-mwanawe-kwa-miaka-miwili/#respond</comments>
					<pubDate>21 Aprili 2026 00:42:09 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Anne Ngugi]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/04/20151506/Screenshot-2026-04-20-165755-768x512.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=1399</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, Kaskazini mwa Kenya, na  Kenya]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Athari za Mabadiliko ya Tabianchi, Bustani za wanyama, Elimu ya Mazingira, Maeneo yaliyolindwa, Mamalia, Mazingira, Misitu, Sheria ya Mazingira, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Tabia za Wanyama, Uhifadhi, Uhifadhi wa Wanyamapori, Uokoaji wa Wanyamapori, Usafirishaji wa Wanyamapori, Wanyama, Wanyama maarufu, Wanyama wanaokula nyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>WAJIR, Kenya &#8211; Katika maeneo kame ya kaskazini mwa Kenya, maisha hayapimwi kwa saa au dakika, bali kwa uvumilivu wa nafsi dhidi ya mazingira. Hapa, katika Kaunti ya Wajir, ardhi imepasuka kwa jua kali, na upepo wa vumbi hubeba harufu ya jasho la mifugo na matumaini ya mvua isiyotabirika. Maisha ya jamii za wafugaji ni [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/04/21/penzi-hatari-la-mwanamke-aliyeishi-na-duma-kama-mwanawe-kwa-miaka-miwili/" data-wpel-link="internal">Penzi hatari la mwanamke aliyeishi na duma kama mwanawe kwa miaka miwili</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[WAJIR, Kenya &#8211; Katika maeneo kame ya kaskazini mwa Kenya, maisha hayapimwi kwa saa au dakika, bali kwa uvumilivu wa nafsi dhidi ya mazingira. Hapa, katika Kaunti ya Wajir, ardhi imepasuka kwa jua kali, na upepo wa vumbi hubeba harufu ya jasho la mifugo na matumaini ya mvua isiyotabirika. Maisha ya jamii za wafugaji ni mzunguko usiokwisha wa kutafuta malisho na maji. Lakini ndani ya moyo wa jangwa hili, kumeibuka hadithi inayopinga mantiki ya asili &#8211; ya upendo uliopitiliza, hatari iliyojificha, na mipaka inayofifia kati ya binadamu na mnyama mwitu mwenye kasi kubwa. Ni hadithi ya Bishara Abdirahman Omar, mama wa watoto tisa, ambaye kwa zaidi ya miaka miwili alifanya jambo ambalo wengi wangeliona kama hukumu ya kifo. Mama huyu aliishi na duma ndani ya nyumba kama sehemu ya familia yake. Bishara anakumbuka siku hiyo kwa uwazi kabisa, kana kwamba ilitokea jana. Ilikuwa ni asubuhi yenye joto kali, na yeye alikuwa akitembea porini kutafuta kuni na kuangalia mifugo yake. Katika kichaka kimoja cha miiba, alisikia sauti dhaifu; kilio kidogo kilichofanana na kile cha mtoto wa paka aliyeishiwa nguvu. Aliposogea, alimkuta mtoto wa duma, akiwa mdogo kiasi cha kutoshea kwenye viganja vyake, macho yake yakiwa bado na ukungu wa upofu wa utotoni. “Alikuwa hana msaada kabisa. Nilimwangalia, nikatazama huku na huko nikitarajia kumuona mama yake, lakini hapakuwa na dalili yoyote. Alikuwa ameachwa peke yake kufa kwa njaa au kuliwa na fisi,” Bishara alisimulia, huku akitazama upeo wa macho. Kwa Bishara, hakuona mnyama hatari, bali aliona kiumbe aliyehitaji maziwa na joto. Bila&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/04/21/penzi-hatari-la-mwanamke-aliyeishi-na-duma-kama-mwanawe-kwa-miaka-miwili/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/04/21/penzi-hatari-la-mwanamke-aliyeishi-na-duma-kama-mwanawe-kwa-miaka-miwili/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Kenya kupokea swala wa milimani wanne kutoka bustani za wanyama barani Ulaya</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/04/03/kenya-kupokea-swala-wa-milimani-wanne-kutoka-bustani-za-wanyama-barani-ulaya/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/04/03/kenya-kupokea-swala-wa-milimani-wanne-kutoka-bustani-za-wanyama-barani-ulaya/#respond</comments>
					<pubDate>03 Aprili 2026 21:12:34 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Lynet Otieno]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Joycebazira]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/04/07185248/Swala-wa-milimani.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=1322</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Kenya]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Haki za Kimazingira, Maendeleo Endelevu, Maeneo yaliyolindwa, Sayansi ya Uhifadhi wa Mazingira ya Kitropiki, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Suluhu za Uhifadhi, Ufugaji wa Uhifadhi, Uhifadhi, Uhifadhi nje ya Makazi ya Asili, Uhifadhi wa Wanyamapori, Uongozi wa Uhifadhi, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>NYERI, Kenya &#8211; Hifadhi ya Wanyamapori ya Mount Kenya (MKWC) iko mbioni kupokea swala wa milimani wanne kutoka bustani za wanyama za Ulaya, hatua inayolenga kuongeza idadi ya miongoni mwa swala walio hatarini zaidi kutoweka barani Afrika. Uhamisho wa swala hao wa kiume uliongozwa na wataalamu kutoka bustani ya Wanyama ya Chester nchini Uingereza, kwa [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/04/03/kenya-kupokea-swala-wa-milimani-wanne-kutoka-bustani-za-wanyama-barani-ulaya/" data-wpel-link="internal">Kenya kupokea swala wa milimani wanne kutoka bustani za wanyama barani Ulaya</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[NYERI, Kenya &#8211; Hifadhi ya Wanyamapori ya Mount Kenya (MKWC) iko mbioni kupokea swala wa milimani wanne kutoka bustani za wanyama za Ulaya, hatua inayolenga kuongeza idadi ya miongoni mwa swala walio hatarini zaidi kutoweka barani Afrika. Uhamisho wa swala hao wa kiume uliongozwa na wataalamu kutoka bustani ya Wanyama ya Chester nchini Uingereza, kwa ushirikiano na Shirika la Huduma za Wanyamapori la Kenya (KWS) pamoja na European Association of Zoos and Aquaria (EAZA), na the European Association of Zoos and Aquariums. Katika taarifa iliyotumwa kwa Mongabay, Bustani ya Chester ilisema wataalamu wake walitumia zaidi ya miaka 11 kuratibu mpango wa uzalishaji (breeding program) katika bustani za uhifadhi barani Ulaya. “Swala hawa wanne wa kiume walioteuliwa kwa kuzingatia umri, afya na vinasaba: watakuwa wa kwanza kabisa kuhamishwa kutoka bustani za wanyama za Ulaya kwenda Kenya kama sehemu ya juhudi za kurejesha spishi hii porini.” “Ushirikiano kama huu ni muhimu sana ikiwa tunataka kuzuia spishi hii adimu kutoweka kabisa,” Nick Davis, Meneja Mkuu wa Mamalia katika Bustani ya wanyama ya Chester na mratibu wa mpango wa uzalishaji wa Ulaya, alisema katika taarifa hiyo. “Unaonyesha jinsi bustani za kisasa za wanyama zinazoongozwa na sayansi zinavyochangia kwa kiasi ikubwa urejeshaji wa spishi hizi zilizo katika hatari ya kutoweka”. Tathmini ya mwaka 2016 ya IUCN ilibainisha kuwa swala hawa wanaoishi misituni walikuwa katika hatari kubwa ya kutoweka ambapo idadi ya wale waliofikia umri wa kukomaa waliobaki porini walikuwa kati ya 70 hadi 80. Idadi hii ilikuwa ya wanyama wote wa aina hii walioko nchini&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/04/03/kenya-kupokea-swala-wa-milimani-wanne-kutoka-bustani-za-wanyama-barani-ulaya/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/04/03/kenya-kupokea-swala-wa-milimani-wanne-kutoka-bustani-za-wanyama-barani-ulaya/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Mangabey: Nyimbo za jadi zinavyoimarisha uhusiano wa binadamu na tumbili adimu katika misitu ya Tana</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/03/27/nyimbo-za-jadi-zawaunganisha-wana-ndera-na-tumbili-aina-ya-mangabey-na-red-colobus/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/03/27/nyimbo-za-jadi-zawaunganisha-wana-ndera-na-tumbili-aina-ya-mangabey-na-red-colobus/#respond</comments>
					<pubDate>27 Mechi 2026 17:49:56 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Diana Wanyonyi]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://swahili.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/03/Screenshot-2026-03-27-200514.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=1250</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Kenya]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Athari za Mabadiliko ya Tabianchi, Bioanuai, Elimu ya Mazingira, Filosofia ya Uhifadhi, Haki za Ardhi, Haki za Binadamu, Hifadhi, Hifadhi za Jamii za Asili, Maendeleo ya Jamii, Mahojiano na washikadau wa uhifadhi, Misitu ya Kitropiki, Nyani, Primates, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Suluhu za Uhifadhi, Tumbili, Tumbili wa Msituni, Uharibifu wa Misitu, Uhifadhi, Uhifadhi wa Wanyamapori, Usimamizi wa Misitu wa Jamii, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>TANA RIVER, Kenya &#8211; Ni siku ya Jumamosi, majira ya asubuhi. Kwa mbali jua limeanza kuchomoza juu ya msitu wa Tana River, na kijiji cha Baomo kinaanza kuamka polepole. Ukimya wa asubuhi unapambwa na sauti za ndege. Ili kuingia katika kijiji hicho, kilichozungukwa na msitu, kuna njia nyembamba inayokatiza msitu na mashamba, ambayo inaelekea Baomo. Njia [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/03/27/nyimbo-za-jadi-zawaunganisha-wana-ndera-na-tumbili-aina-ya-mangabey-na-red-colobus/" data-wpel-link="internal">Mangabey: Nyimbo za jadi zinavyoimarisha uhusiano wa binadamu na tumbili adimu katika misitu ya Tana</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[TANA RIVER, Kenya &#8211; Ni siku ya Jumamosi, majira ya asubuhi. Kwa mbali jua limeanza kuchomoza juu ya msitu wa Tana River, na kijiji cha Baomo kinaanza kuamka polepole. Ukimya wa asubuhi unapambwa na sauti za ndege. Ili kuingia katika kijiji hicho, kilichozungukwa na msitu, kuna njia nyembamba inayokatiza msitu na mashamba, ambayo inaelekea Baomo. Njia hiyo ya asili imeundwa kupitia shughuli za kila siku za binadamu, magari, baiskeli na pikipiki zinazoitumia mara kwa mara. Pia kuna wanyamapori wanaotumia njia hiyo wakienda kutafuta maji na malisho. Mongabay iliona kinyesi cha ndovu kilichokuwa kimesambaa barabarani na kukauka, huku vingine vikiwa bado vibichi na vikitoa harufu kali. Mbegu za mimea na majani yaliyosagika yalionekana ndani ya kinyesi hicho kilichokuwa ardhini. Kwa wakazi wa Baomo, kinyesi hicho si uchafu bali ni ujumbe kuwa wanaishi kwa ukaribu na wanyamapori wakubwa zaidi barani Afrika: ndovu. Kijiji cha Baomo kilichoko katika Kaunti ya Tana River, pwani ya Kenya, kipo karibu na Mto Tana na kimezungukwa na msitu unaohifadhi wanyamapori mbalimbali, wakiwemo fisi, tumbili, ndovu, nyati, dikdik, nyani, twiga, ndege, nyoka na wanyama wengine. Mpalawasi hawezi kukudhuru Mwanahamisi Kandugu Sidi, mama wa umri wa miaka 65, na ambaye ni mkazi wa kijiji cha Baomo. Picha na Diana Wanyonyi, Mongabay. Matawi ya miti yalipoanza kutikisika mbele yangu, Mwanahamisi Kandugu Sidi, mama wa umri wa miaka 65, aliyekuja kunipokea, aliniambia: “Mwanangu usiogope, wala usihofu. Hao ni tumbili ambao pia ni jamii yetu. Sisi kama jamii ya Pokomo tunawaita ‘Mpalawasi’. Hatakudhuru kabisa, anasubiri nimwimbie wimbo wake afurahie aende zake. Subiri nimwimbie:&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/03/27/nyimbo-za-jadi-zawaunganisha-wana-ndera-na-tumbili-aina-ya-mangabey-na-red-colobus/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/03/27/nyimbo-za-jadi-zawaunganisha-wana-ndera-na-tumbili-aina-ya-mangabey-na-red-colobus/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Kadri ujangili unavyoendelea, Tanzania inaongeza silaha mpya: mbwa wa kunusa nyara za wanyamapori</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/03/17/kadri-ujangili-unavyoendelea-tanzania-inaongeza-silaha-mpya-mbwa-wa-kunusa-nyara/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/03/17/kadri-ujangili-unavyoendelea-tanzania-inaongeza-silaha-mpya-mbwa-wa-kunusa-nyara/#respond</comments>
					<pubDate>17 Mechi 2026 21:53:33 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Las Junior]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/03/17230956/Screenshot-2026-03-18-020613-768x512.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=1111</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Kusini, Afrika Mashariki, Botswana, Kenya, Msumbiji, na  Tanzania]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Athari za Mabadiliko ya Tabianchi, Biashara ya Wanyamapori, Bioanuai, Elimu ya Mazingira, Haki za Kimazingira, Maeneo yaliyolindwa, Mahojiano na washikadau wa uhifadhi, Misitu, Sera za Mazingira, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Suluhu za Uhifadhi, Uhifadhi, Uhifadhi wa Wanyamapori, Urejeshaji wa Ikolojia, Utafiti, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>DAR-ES-SALAAM, Tanzania &#8211; Licha ya utajiri wake, ikiwa ni pamoja na uwekezaji wa mamilioni katika uhifadhi, Tanzania inakabiliwa na ongezeko la ujangili na biashara haramu za nyara, kama ilivyofichuliwa na Operesheni Thunder 2025 ya Interpol. Ili kukabiliana na janga hilo, imekuwa muhimu kutumia silaha zaidi, nchi hiyo sasa ikijumuisha ujuzi wa askari wa uhifadhi na mbwa [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/03/17/kadri-ujangili-unavyoendelea-tanzania-inaongeza-silaha-mpya-mbwa-wa-kunusa-nyara/" data-wpel-link="internal">Kadri ujangili unavyoendelea, Tanzania inaongeza silaha mpya: mbwa wa kunusa nyara za wanyamapori</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[DAR-ES-SALAAM, Tanzania &#8211; Licha ya utajiri wake, ikiwa ni pamoja na uwekezaji wa mamilioni katika uhifadhi, Tanzania inakabiliwa na ongezeko la ujangili na biashara haramu za nyara, kama ilivyofichuliwa na Operesheni Thunder 2025 ya Interpol. Ili kukabiliana na janga hilo, imekuwa muhimu kutumia silaha zaidi, nchi hiyo sasa ikijumuisha ujuzi wa askari wa uhifadhi na mbwa wenye mafunzo maalum ya kunusa nyara. Takwimu za sensa ya hivi karibuni zinaonesha kuwa Tanzania bado ina idadi kubwa zaidi ya nyati na simba barani Afrika. Mnamo Juni, 2024, Wizara ya Maliasili na Utalii nchini iliwasilisha taarifa katika bunge ikisema kuwa Tanzania ina simba takribani 17,000, nyati 225,000 na chui 20,000. Hata hivyo, Operesheni Thunder 2025, iliyofanywa kuanzia Septemba 15 hadi Oktoba 15, ilihusisha vyombo vya kutekeleza sheria pamoja na mamlaka za wanyamapori na misitu katika biashara haramu, ambapo maofisa wa nchi jirani ya Kenya walikamata zaidi ya kilo 400 za nyama za twiga, na wa Tanzania kupata nyama na ngozi za pundamilia na swala, zenye thamani ya takriban $10,000. Mwanzoni mwa Februari 2026, Mongabay ilizuru Shirika la Kuru Conservation Dogs, maarufu shule ya mbwa, iliyopo nchini Tanzania, na kuona jinsi huduma mbalimbali, zikiwemo chakula na matibabu, zilipita kwenye kila chumba cha mbwa. Wahudumu waliwaita kwa majina, nao wakatulia mara moja, na kuacha kubweka, tayari kupokea huduma zao. Mongabay ilishuhudia makumi ya vyumba ambavyo watoa huduma walipita kufanya usafi na kuwapa mbwa huduma hizo. Afisa wa Kikosi cha mbwa nusa wa Mamlaka ya Usimamizi wa Wanyamapori nchini Tanzania [TAWA] akiwa moja ya mbwa waliopewa mafunzo na Shirika la Kuru&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/03/17/kadri-ujangili-unavyoendelea-tanzania-inaongeza-silaha-mpya-mbwa-wa-kunusa-nyara/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/03/17/kadri-ujangili-unavyoendelea-tanzania-inaongeza-silaha-mpya-mbwa-wa-kunusa-nyara/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Rekodi juu ya rekodi: Truphena Muthoni atambuliwa tena na Guinness kwa saa 72 za kukumbatia mti</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/01/26/rekodi-juu-ya-rekodi-truphena-muthoni-atambuliwa-tena-na-guinness-kwa-saa-72-za-kukumbatia-mti/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/01/26/rekodi-juu-ya-rekodi-truphena-muthoni-atambuliwa-tena-na-guinness-kwa-saa-72-za-kukumbatia-mti/#respond</comments>
					<pubDate>26 Januari 2026 20:38:31 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Lynet Otieno]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/01/26205033/Screenshot-2026-01-26-234957-768x413.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=966</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Kenya]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Haki za Kimazingira, Haki za Wenyeji wa Asili, Ikolojia, Kijani, Mabadiliko ya Tabianchi, Maendeleo Endelevu, Mazingira, Misitu, Miti, Sera za Mazingira, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Uanaharakati, Uharibifu wa Misitu, Uhifadhi, Uhifadhi Unaofanywa na Jamii, Urejeshaji wa Ikolojia, na  Usimamizi wa Misitu wa Jamii]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Mwanaharakati chipukizi wa mazingira, Truphena Muthoni, ameweka historia tena kwa kuingia katika Kitabu cha Rekodi cha Guinness kwa mara ya pili, baada ya kukumbatia mti kwa saa 72 mfululizo kama njia ya &#8220;maandamano ya kimya kimya’’ kupinga uharibifu wa misitu ya asili. Kwa mujibu wa taarifa ya Guinness World Records iliyochapishwa kwenye tovuti yake Januari [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/01/26/rekodi-juu-ya-rekodi-truphena-muthoni-atambuliwa-tena-na-guinness-kwa-saa-72-za-kukumbatia-mti/" data-wpel-link="internal">Rekodi juu ya rekodi: Truphena Muthoni atambuliwa tena na Guinness kwa saa 72 za kukumbatia mti</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Mwanaharakati chipukizi wa mazingira, Truphena Muthoni, ameweka historia tena kwa kuingia katika Kitabu cha Rekodi cha Guinness kwa mara ya pili, baada ya kukumbatia mti kwa saa 72 mfululizo kama njia ya &#8220;maandamano ya kimya kimya’’ kupinga uharibifu wa misitu ya asili. Kwa mujibu wa taarifa ya Guinness World Records iliyochapishwa kwenye tovuti yake Januari 26 mwaka 2026, rekodi ya muda mrefu zaidi ya kukumbatia mti mfululizo ni saa 72, iliyofikiwa na Truphena Muthoni (Kenya) jijini Nairobi, Kenya, kuanzia Desemba 8 hadi 11 mwaka 2025. Katika maelezo yake kwa Guinness World Records, Truphena alisema aliamua kufanya jaribio hilo “ili kupaza sauti kutetea ulinzi wa miti ya asili pamoja na kuheshimu hekima ya jamii za asili, ambazo mifumo yake ya maarifa inaendelea kuwa nguzo muhimu katika kutafuta suluhisho za kimataifa za mabadiliko ya tabianchi.” Mafanikio haya ya saa 72, akiwa katika Kaunti ya Nyeri, yamevuka rekodi yake ya awali aliyoiweka mnamo Februari mwaka 2025, alipokumbatia mti kwa saa 48 katika Bustani ya Kumbukumbu ya Michuki, jijini Nairobi. Rekodi hiyo ya awali pia ilitambuliwa rasmi na Guinness World Records mwezi Desemba mwaka 2025. Akiwa na dhamira thabiti ya kuonyesha kile kilicho ndani ya uwezo wake kwa dunia nzima, Truphena hakula, hakulala wala hakuachilia shina la mti hadi alipotimiza lengo lake. Katika matukio yote mawili, alizungukwa na wahudumu wa afya pamoja na wananchi waliokuwa wakifuatilia tukio hilo. Truphena Muthoni katika ofisi ya Gavana wa Nyeri, Mutahi Kahiga, muda mfupi baada ya Guinness World Records kutambua changamoto yake ya kukumbatia mti kwa saa 72&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/01/26/rekodi-juu-ya-rekodi-truphena-muthoni-atambuliwa-tena-na-guinness-kwa-saa-72-za-kukumbatia-mti/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/01/26/rekodi-juu-ya-rekodi-truphena-muthoni-atambuliwa-tena-na-guinness-kwa-saa-72-za-kukumbatia-mti/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Kenya yahifadhi mabaki ya Craig, tembo mashuhuri ‘Super Tusker’</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/01/13/kenya-yahifadhi-mabaki-ya-craig-tembo-mashuhuri-super-tusker/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/01/13/kenya-yahifadhi-mabaki-ya-craig-tembo-mashuhuri-super-tusker/#respond</comments>
					<pubDate>13 Januari 2026 13:03:22 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Lynet Otieno]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/01/05162925/Capture-decran-2026-01-05-a-14.22.49-768x512.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=912</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Kenya]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Bioanuai, Haki za Kimazingira, Haki za Wenyeji wa Asili, Ikolojia, Kijani, Maendeleo Endelevu, Mazingira, Sera za Mazingira, Sheria ya Mazingira, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Tembo, Uhifadhi, Uhifadhi Unaofanywa na Jamii, Uhifadhi wa Wanyamapori, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>NAIROBI, Kenya &#8211; Shirika la Huduma za Wanyamapori nchini Kenya (KWS) limeamua kuhifadhi mabaki ya Craig, tembo mashuhuri aina ya super tusker aliyekufa mnamo Januari 3, akiwa na umri wa miaka 54. Uamuzi huu wa kipekee ulitangazwa rasmi na KWS Januari 13, na Profesa Erustus Kanga, ambaye ni Mkurugenzi Mkuu wa shirika hilo, akisema: “Kwa [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/01/13/kenya-yahifadhi-mabaki-ya-craig-tembo-mashuhuri-super-tusker/" data-wpel-link="internal">Kenya yahifadhi mabaki ya Craig, tembo mashuhuri ‘Super Tusker’</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[NAIROBI, Kenya &#8211; Shirika la Huduma za Wanyamapori nchini Kenya (KWS) limeamua kuhifadhi mabaki ya Craig, tembo mashuhuri aina ya super tusker aliyekufa mnamo Januari 3, akiwa na umri wa miaka 54. Uamuzi huu wa kipekee ulitangazwa rasmi na KWS Januari 13, na Profesa Erustus Kanga, ambaye ni Mkurugenzi Mkuu wa shirika hilo, akisema: “Kwa kutambua umuhimu wa kipekee wa Craig katika ikolojia, sayansi na utamaduni, tumeanzisha mchakato wa kitaalamu wa kuhifadhi mwili wake kwa njia ya taxidermy ili kuhakikisha urithi wake unabaki hata baada ya kifo chake.” Craig alizaliwa Januari mwaka 1972 katika familia inayofuatiliwa kwa karibu ya tembo wa CB huko Amboseli, na alichukua nafasi muhimu kama tembo dume wa uzazi. Alikuwa mmoja wa kundi adimu la tembo dume barani Afrika waliotajwa kama super tuskers kulingana na pembe zao zenye uzito wa zaidi ya kilo 45 kila moja. Profesa Kanga alisema kuwa mchakato wa kuhifadhi mwili (taxidermy) utahifadhi ngozi ya Craig pamoja na sifa zake za kipekee, ili kuunda mfano halisi wa tembo kwa ajili ya elimu, utafiti wa kisayansi na maonyesho kwa umma. Uamuzi huu ni ukurasa mpya katika namna Kenya inavyokumbuka wanyamapori wake. “Maisha ya Craig yaliakisi mafanikio ya juhudi za pamoja za uhifadhi. Kupitia uhifadhi wa mwili wake kwa njia ya taxidermy, tunahakikisha urithi wake unabaki hata baada ya kifo chake, ukiwapa vizazi vijavyo muunganiko wa moja kwa moja na urithi tajiri wa wanyamapori wa Kenya,” alisema Profesa Kanga, katika taarifa iliyotumwa kwa Mongabay. Kabla ya kuanza kwa mchakato wa kuhifadhi mwili wake, KWS iliondoa pembe za Craig&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/01/13/kenya-yahifadhi-mabaki-ya-craig-tembo-mashuhuri-super-tusker/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/01/13/kenya-yahifadhi-mabaki-ya-craig-tembo-mashuhuri-super-tusker/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Jinsi kampeni inayoongozwa na vijana inavyorejesha uhai wa ardhi oevu ya Dunga katika Ziwa Victoria</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/01/05/jinsi-kampeni-inayoongozwa-na-vijana-inavyorejesha-uhai-wa-ardhi-oevu-ya-dunga-ziwa-victoria/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/01/05/jinsi-kampeni-inayoongozwa-na-vijana-inavyorejesha-uhai-wa-ardhi-oevu-ya-dunga-ziwa-victoria/#respond</comments>
					<pubDate>05 Januari 2026 15:12:10 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Achieng’ Otieno]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/01/05144052/PAPYRUS-REEDS-PLANTATION-AT-DUNGA-BEACH-768x512.jpg" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=886</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, Kenya, Tanzania, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Bioanuai, Chakula, Elimu ya Mazingira, Haki za Ardhi, Haki za Binadamu, Haki za Kimazingira, Huduma za Mazingira, Ikolojia, Kijani, Maendeleo Endelevu, Maendeleo ya Jamii, Maeneo yaliyolindwa, Maji, Mashujaa wa Mazingira, Mazingira, Maziwa, Mimea, Misitu, Ndege, Samaki, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Suluhu za Uhifadhi, Uchafuzi, Uhalifu wa Mazingira, Uhifadhi, Uhifadhi Unaofanywa na Jamii, Urejeshaji wa Ikolojia, Utafiti, Utawala, na  Uvuvi]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Miale ya jua imechomoza na kutengeneza mwanga wa kupendeza juu ya Ziwa Victoria, Afrika Mashariki. Upepo mwanana kutoka ziwani umebeba sauti za kuvutia za ndege, huku mitumbwi ya mbao ya kawaida ikitia nanga taratibu ufukweni. Maji yametulia. Mara kwa mara, ndege aina ya African sacred ibis (Threskiornis aethiopicus) huruka kwa ustadi mkubwa na kunyakua samaki kwa [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/01/05/jinsi-kampeni-inayoongozwa-na-vijana-inavyorejesha-uhai-wa-ardhi-oevu-ya-dunga-ziwa-victoria/" data-wpel-link="internal">Jinsi kampeni inayoongozwa na vijana inavyorejesha uhai wa ardhi oevu ya Dunga katika Ziwa Victoria</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Miale ya jua imechomoza na kutengeneza mwanga wa kupendeza juu ya Ziwa Victoria, Afrika Mashariki. Upepo mwanana kutoka ziwani umebeba sauti za kuvutia za ndege, huku mitumbwi ya mbao ya kawaida ikitia nanga taratibu ufukweni. Maji yametulia. Mara kwa mara, ndege aina ya African sacred ibis (Threskiornis aethiopicus) huruka kwa ustadi mkubwa na kunyakua samaki kwa midomo yao kisha hupaa. Mazingira ya Ufukwe wa Dunga ni ya utulivu na amani. Baada ya saa chache, wauza samaki watawasili kuanza majadiliano ya bei na wavuvi waliokesha usiku kucha wakivuta nyavu, ambazo mara nyingi hurudi zikiwa karibu tupu. Kwenye kijito kilichopo nyuma ya msururu wa vibanda vilivyojengwa kwa mbao na bati, njia nyembamba iliyozibwa na mashina ya magugu maji (water hyacinth) yaliyokaushwa imepinda kuelekea kwenye njia ya mbao iliyoinuliwa. Victor Ochieng’ Didi, mwenye umri wa miaka 32, anatembea juu ya mbao hizo akiwa na kundi la watalii wa Kenya. Watazamaji wa ndege kwa mwaka mzima wamekuwa wakipanga kutembelea eneo hilo na kushuhudia mandhari ya kuvutia yenye ndege aina ya papyrus gonolek (Laniarius mufumbiri), ambaye kwa mujibu wa Orodha Nyekundu ya IUCN, ameorodheshwa kama aliye katika hatari ya kutoweka (near threatened). Kulingana na tovuti ya ufuatiliaji wa ndege ya EBird, ndege huyo alionekana mara ya mwisho katika eneo oevu la Dunga mwaka 2024. Victor Ochieng Didi, mwanamazingira na mkazi wa Dunga, Nyalenda, ambaye ni mwenyekiti wa kamati ya mazingira ya Kikundi cha Utalii wa Ikolojia na Mazingira cha Dunga (DECTTA), ambacho kimekuwa kikifanya juhudi za kufufua ardhi oevu iliyowahi kustawi. Picha na Achieng’ Otieno. Juhudi&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/01/05/jinsi-kampeni-inayoongozwa-na-vijana-inavyorejesha-uhai-wa-ardhi-oevu-ya-dunga-ziwa-victoria/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/01/05/jinsi-kampeni-inayoongozwa-na-vijana-inavyorejesha-uhai-wa-ardhi-oevu-ya-dunga-ziwa-victoria/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Toka uhai hadi kifo: Maana ya maisha marefu ya Craig kwa uhifadhi wa tembo</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2026/01/03/toka-uhai-hadi-kifo-maana-ya-maisha-marefu-ya-craig-kwa-uhifadhi-wa-tembo/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2026/01/03/toka-uhai-hadi-kifo-maana-ya-maisha-marefu-ya-craig-kwa-uhifadhi-wa-tembo/#respond</comments>
					<pubDate>03 Januari 2026 14:40:46 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Rhett Ayers Butler]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/01/07144420/Screenshot-2026-01-07-174336-768x478.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=907</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Kenya]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Biashara ya Wanyamapori, Bioanuai, Haki za Kimazingira, Ikolojia, Jamii Asili, Kijani, Mabadiliko ya Tabianchi, Maendeleo Endelevu, Maeneo yaliyolindwa, Mamalia, Mazingira, Sera za Mazingira, Sheria ya Mazingira, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Uhalifu wa Mazingira, Uhifadhi, Uhifadhi Unaofanywa na Jamii, Urejeshaji wa Ikolojia, Utawala, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Kifo cha mnyamapori maarufu huwa habari ya ajabu. Ni tukio linalogusa kwa karibu, kwa sababu kupitia picha na video, wengi walihisi kana kwamba walikuwa wamemfahamu. Hata hivyo, ukaribu huo huambatana na umbali fulani, kwani mnyama hana maisha ya umma zaidi ya simulizi na maana ambazo wanadamu humjengea. Kwa tembo, mvutano huo unachochewa na historia. Miili yao imegeuzwa [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/01/03/toka-uhai-hadi-kifo-maana-ya-maisha-marefu-ya-craig-kwa-uhifadhi-wa-tembo/" data-wpel-link="internal">Toka uhai hadi kifo: Maana ya maisha marefu ya Craig kwa uhifadhi wa tembo</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Kifo cha mnyamapori maarufu huwa habari ya ajabu. Ni tukio linalogusa kwa karibu, kwa sababu kupitia picha na video, wengi walihisi kana kwamba walikuwa wamemfahamu. Hata hivyo, ukaribu huo huambatana na umbali fulani, kwani mnyama hana maisha ya umma zaidi ya simulizi na maana ambazo wanadamu humjengea. Kwa tembo, mvutano huo unachochewa na historia. Miili yao imegeuzwa na kuwa bidhaa za anasa, makazi yao yamegeuzwa na kuwa maeneo ya maendeleo, na kuendelea kwao kuishi kumetumiwa kama kipimo ili kubaini kama uhifadhi unawezekana kwa kiwango kikubwa. Kwa sababu hii, habari za leo kutoka Kenya zilisambaa upesi. Craig, dume wa Amboseli aliyejulikana kwa pembe zake zilizokaribia kugusa ardhi, aliaga dunia akiwa na umri wa miaka 54. Makundi ya uhifadhi na mamlaka za wanyamapori yalisema tembo huyo alifariki kwa sababu za kawaida, baada ya kuonyesha dalili za dhiki usiku mzima, huku walinzi wakimfuatilia. Hatua zake za mwisho zilionekana kuashiria uzee wake zaidi kuliko vurugu, kwani alianguka mara kwa mara, huku akijaribu kusimama na kutembea kwa muda mfupi. Pia magego yake yaliyochakaa yalionyesha kwamba hakuwa tena akitafuna vizuri. Katika maisha ya tembo, meno mara nyingi huchora sura ya mwisho ya hadithi yao. Craig alikuwa mnyama maarufu. Kwa simulizi nyingi, alikuwa mmoja wa tembo walionaswa na kamera zaidi barani Afrika, na pengine “super tusker” anayejulikana zaidi. Craig alikuwa mmoja wa madume machache adimu yenye pembe zenye uzito wa zaidi ya kilo 45 kila moja. Mnyama huyo pia alijulikana kwa tabia. Alikuwa mtulivu karibu na magari na mvumilivu mbele ya kamera. Alivumilia umakini uliomfuata kwa namna ya kipekee. Sifa hiyo, pamoja na pembe alizobeba, ilimfanya kuwa ishara ya kile ambacho&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2026/01/03/toka-uhai-hadi-kifo-maana-ya-maisha-marefu-ya-craig-kwa-uhifadhi-wa-tembo/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2026/01/03/toka-uhai-hadi-kifo-maana-ya-maisha-marefu-ya-craig-kwa-uhifadhi-wa-tembo/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Mageuzi ya kisasa katika uvuvi yawaacha wavuvi wadogo wa Tanzania wakihangaika kukabiliana na maisha</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2025/12/30/mageuzi-ya-kisasa-katika-uvuvi-yawaacha-wavuvi-wadogo-wa-tanzania-wakihangaika-kukabiliana-na-maisha/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2025/12/30/mageuzi-ya-kisasa-katika-uvuvi-yawaacha-wavuvi-wadogo-wa-tanzania-wakihangaika-kukabiliana-na-maisha/#respond</comments>
					<pubDate>30 Desemba 2025 14:08:38 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Mongabay.com]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2026/01/13140426/Screenshot-2026-01-13-165604-768x482.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=922</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Tanzania]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Athari za Mabadiliko ya Tabianchi, Bioanuai, Chakula, Haki za Binadamu, Haki za Kimazingira, Ikolojia, Jamii Asili, Mabadiliko ya Tabianchi, Maendeleo Endelevu, Maendeleo ya Jamii, Maji, Mazingira, Maziwa, Mito, Sheria ya Mazingira, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Uhifadhi, Urejeshaji wa Ikolojia, Uvuvi, Uvuvi Haramu, na  Uvuvi wa Kupita Kiasi]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>KILWA, Tanzania &#8211; Baadhi ya wavuvi katika wilaya ya Kilwa nchini Tanzania, ambao ni miongoni mwa watu wa kwanza kupokea boti za uvuvi kupitia mpango wa serikali, vyombo hivyo sasa vimegeuka kuwa mzigo na kuwatwisha gharama kubwa badala ya kuwa msaada. Mpango huo, uliozinduliwa Novemba mwaka 2023 na Wizara ya Mifugo na Uvuvi chini ya uongozi wa [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/12/30/mageuzi-ya-kisasa-katika-uvuvi-yawaacha-wavuvi-wadogo-wa-tanzania-wakihangaika-kukabiliana-na-maisha/" data-wpel-link="internal">Mageuzi ya kisasa katika uvuvi yawaacha wavuvi wadogo wa Tanzania wakihangaika kukabiliana na maisha</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[KILWA, Tanzania &#8211; Baadhi ya wavuvi katika wilaya ya Kilwa nchini Tanzania, ambao ni miongoni mwa watu wa kwanza kupokea boti za uvuvi kupitia mpango wa serikali, vyombo hivyo sasa vimegeuka kuwa mzigo na kuwatwisha gharama kubwa badala ya kuwa msaada. Mpango huo, uliozinduliwa Novemba mwaka 2023 na Wizara ya Mifugo na Uvuvi chini ya uongozi wa Rais Samia Suluhu Hassan, ulilenga kuboresha sekta ya uvuvi kwa kubadilisha boti za mbao zilizopitwa na wakati kwa vyombo vya kisasa vya kuvulia. Rais Samia alipotembelea Kilwa miezi miwili kabla ya uzinduzi wa mpango huo, aliahidi kuwa wavuvi wadogo wangepewa boti hizo kupitia mikopo yenye riba nafuu. Ahadi hiyo iliibua matumaini makubwa miongoni mwa jamii za wavuvi ambazo kwa muda mrefu zimekuwa zikikabiliwa na changamoto za boti chakavu na ukosefu wa mtaji wa kununua vyombo vipya. Ili kufadhili mpango huo, serikali ilishirikiana na Benki ya Maendeleo ya Kilimo Tanzania (TADB), ambayo hutoa mikopo nafuu kwa vikundi vya wavuvi. Mikopo hiyo ina viwango vya riba vya chini, inatoa muda mrefu kwa marejesho, na inajumuisha kipindi cha msamaha wa malipo cha takribani miaka mitano hadi kumi kabla ya kuanza kulipa. “Tunatoa tangazo linalowafikia watu nchi nzima pindi boti zinapopatikana,” alisema Mohammed Sheikh, Mkurugenzi wa Uvuvi katika Wizara ya Mifugo na Uvuvi. “Vyama vya ushirika vinavyovutiwa vinatuma maombi, na vikikubaliwa, hupokea boti ambazo zinakuwa zimewekewa bima kamili na ziko tayari kwa matumizi.” Thamani ya kila boti hutegemea ukubwa wake (kwa kawaida boti yenye ukubwa wa kati ya mita 5 hadi 14, (futi 16 hadi 46), gharama yake ni takribani shilingi milioni&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/12/30/mageuzi-ya-kisasa-katika-uvuvi-yawaacha-wavuvi-wadogo-wa-tanzania-wakihangaika-kukabiliana-na-maisha/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2025/12/30/mageuzi-ya-kisasa-katika-uvuvi-yawaacha-wavuvi-wadogo-wa-tanzania-wakihangaika-kukabiliana-na-maisha/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Kasuku wa Kiafrika waliookolewa warudishwa katika misitu ya DRC</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2025/10/21/kasuku-wa-kiafrika-waliokolewa-warudishwa-katika-misitu-ya-drc/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2025/10/21/kasuku-wa-kiafrika-waliokolewa-warudishwa-katika-misitu-ya-drc/#respond</comments>
					<pubDate>21 Oktoba 2025 12:30:05 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Didier Makal]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/11/03123238/Screenshot-2025-11-03-152749-768x474.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=714</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika ya Kati, na  Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Biashara ya Wanyamapori, Bioanuai, Misitu, Misitu ya Kitropiki, Ndege, Sehemu za Bioanuwai, Sheria, Sheria ya Mazingira, Spishi, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Uhalifu, Uhalifu wa Mazingira, Uhifadhi, Utawala, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>LUBUMBASHI, Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo &#8211; kasuku 50 wa Kiafrika wa kijivu wameachiliwa na kurejea porini katika Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo kufuatia kuokolewa kutoka kwa biashara haramu ya wanyamapori. Kuachiliwa kwao, katika mkoa wa kati wa Maniema mwezi huu wa Oktoba, kulikuja baada ya mwaka mmoja kurekebiswa katika hifadhi inayoendeshwa na Wakfu wa [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/10/21/kasuku-wa-kiafrika-waliokolewa-warudishwa-katika-misitu-ya-drc/" data-wpel-link="internal">Kasuku wa Kiafrika waliookolewa warudishwa katika misitu ya DRC</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[LUBUMBASHI, Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo &#8211; kasuku 50 wa Kiafrika wa kijivu wameachiliwa na kurejea porini katika Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo kufuatia kuokolewa kutoka kwa biashara haramu ya wanyamapori. Kuachiliwa kwao, katika mkoa wa kati wa Maniema mwezi huu wa Oktoba, kulikuja baada ya mwaka mmoja kurekebiswa katika hifadhi inayoendeshwa na Wakfu wa Lukuru wenye makao yake nchini humo, ambao umewatunza na kuwaachilia karibu kasuku 400 waliopatikana kutoka kwa wafanyabiashara haramu. Wakati utekelezaji wa amri mpya iliyochapishwa na wizara ya mazingira ya DRC inapoanza, vituo vya urekebishaji wa taasisi hiyo vinatarajia kazi nyingi zaidi za kufanya. Mnamo Julai 31, 2025, DRC ilichapisha amri inayokataza kukamata, kumiliki au kufanya biashara ya kasuku wa Kiafrika wa kijivu (Psittacus erithacus). Marufuku hiyo ilitanguliwa na hatua kama hiyo iliyopitishwa awali na mamlaka katika mkoa wa Tshopo, kaskazini mwa DRC, ambao mji mkuu wake, Kisangani, unatumika kama kitovu kikuu cha biashara ya kasuku. Lakini mwezi mmoja baadaye, kasuku waliokamatwa bado walikuwepo katika jamii za Ngungwa na Kimwachi huko Maniema, kulingana na Corneille Kalume, meneja wa taasisi isiokuwa ya  kiserikali ya Action for Environmental Management (Action Communautaire pour la Gestion de l’Environnement) yenye makao yake makuu Kindu, mji mkuu wa mkoa. &#8220;Wawindaji haramu bado wanawawinda na kuwakamata kasuku,&#8221; Kalume aliiambia Mongabay kwa njia ya simu. &#8220;Ni vizuri kuwa na agizo la mawaziri la kupiga marufuku ujangili, lakini kuna haja ya kuchukuliwa hatua za kuzuia watu kuwatega ndege.&#8221; Kasuku wa kijivu walinaswa katika operesheni ya kupambana na biashara haramu ya binadamu huko Lodja, DRC. Picha&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/10/21/kasuku-wa-kiafrika-waliokolewa-warudishwa-katika-misitu-ya-drc/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2025/10/21/kasuku-wa-kiafrika-waliokolewa-warudishwa-katika-misitu-ya-drc/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Jinsi Akili Bandia inavyosaidia wahifadhi kuwaelewa vizuri twiga na kuwalinda</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2025/09/16/jinsi-akili-bandia-inavyosaidia-wahifadhi-kuwaelewa-vizuri-twiga-na-kuwalinda/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2025/09/16/jinsi-akili-bandia-inavyosaidia-wahifadhi-kuwaelewa-vizuri-twiga-na-kuwalinda/#respond</comments>
					<pubDate>16 Septemba 2025 10:42:30 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Abhishyant Kidangoor]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Joycebazira]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/10/01104407/Screenshot-2025-10-01-134332-768x478.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=570</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Kusini mwa Jangwa la Sahara, Afrika Mashariki, na  Tanzania]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Akili Mnemba, Mamalia, Mazingira, Spishi, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Teknolojia, Teknolojia na Uhifadhi, Teknolojia ya Uhifadhi Mazingira ya Porini, Uhifadhi, Ustawi wa Wanyama, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Monica Bond na Derek Lee walianza kujenga mapenzi makubwa kwa twiga mnamo mwaka 2005, wakati walipotembelea nchi ya Uganda. Tangu wakati huo, wanasema dhamira yao ilikuwa wazi: kurudi Afrika na kuongoza “tafiti kubwa zaidi duniani kuhusu twiga.” Miaka mitano baadaye, wawili hao walishirikiana kuanzisha shirika lisilo la kiserikali la Wild Nature Institute, lenye makao yake nchini Tanzania, ambako twiga [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/09/16/jinsi-akili-bandia-inavyosaidia-wahifadhi-kuwaelewa-vizuri-twiga-na-kuwalinda/" data-wpel-link="internal">Jinsi Akili Bandia inavyosaidia wahifadhi kuwaelewa vizuri twiga na kuwalinda</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Monica Bond na Derek Lee walianza kujenga mapenzi makubwa kwa twiga mnamo mwaka 2005, wakati walipotembelea nchi ya Uganda. Tangu wakati huo, wanasema dhamira yao ilikuwa wazi: kurudi Afrika na kuongoza “tafiti kubwa zaidi duniani kuhusu twiga.” Miaka mitano baadaye, wawili hao walishirikiana kuanzisha shirika lisilo la kiserikali la Wild Nature Institute, lenye makao yake nchini Tanzania, ambako twiga wa Masai (Giraffa tippelskirchi) ni mnyama wa taifa. Hapa, timu yao imejikita katika kutambua na kuwatambua twiga mmoja mmoja kwa kutumia muundo wa kipekee wa madoa kwenye miili yao. Kwa miaka kadhaa, timu yao ilikuwa inafanya kazi kwa mikono, lakini baadaye wakaanza kujaribu teknolojia mbalimbali. Hata hivyo, njia zote mbili hazikuwapa matokeo waliyokuwa wakiyatarajia. Kwa sasa, mifumo ya akili bandia (AI), iliyotengenezwa kwa ushirikiano na Microsoft kupitia maabara yao ya AI For Good Lab inawasaidia kuharakisha kazi hiyo. Mradi huo unaoitwa Project GIRAFFE (Generalized Image-based Re-identification using AI for Fauna Feature Extraction) ni nyenzo ya wazi ya akili bandia inayowawezesha Bond na Lee kuwatambua twiga mmoja mmoja kwa ufanisi mkubwa zaidi. “Sasa kazi hii inaweza kufanyika ndani ya dakika chache, na tunaweza kupata matokeo siku hiyohiyo tunapokusanya takwimu,” Lee aliiambia Mongabay katika mahojiano kupitia njia ya video. Kuwatambua twiga mmoja mmoja, na kuweza kuwatambua tena baadaye, ni jambo muhimu sana ili kuelewa maeneo ambayo ni ya msingi kwa ustawi na uhai wao. Hili ni jukumu la dharura, hasa ikizingatiwa kwamba idadi ya twiga imepungua sana katika miongo ya hivi karibuni, hasa kutokana na upotevu wa makazi yao ya asili na ujangili. Zaidi ya hayo, kulinda makazi ya&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/09/16/jinsi-akili-bandia-inavyosaidia-wahifadhi-kuwaelewa-vizuri-twiga-na-kuwalinda/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2025/09/16/jinsi-akili-bandia-inavyosaidia-wahifadhi-kuwaelewa-vizuri-twiga-na-kuwalinda/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Hatimaye Jamhuri ya Kidemokrasi ya Kongo imechukua hatua kuwalinda kasuku wa kijivu wa Afrika kutokana na biashara haramu</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2025/09/02/hatimaye-jamhuri-ya-kidemokrasi-ya-kongo-imechukua-hatua-kuwalinda-kasuku-wa-kijivu-wa-afrika-kutokana-na-biashara-haramu/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2025/09/02/hatimaye-jamhuri-ya-kidemokrasi-ya-kongo-imechukua-hatua-kuwalinda-kasuku-wa-kijivu-wa-afrika-kutokana-na-biashara-haramu/#respond</comments>
					<pubDate>02 Septemba 2025 11:37:15 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Dider Makal]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/10/01113941/Screenshot-2025-10-01-143917-768x470.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=575</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Kusini mwa Jangwa la Sahara, na  Afrika ya Kati]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Biashara, Biashara Haramu, Biashara ya Kimataifa, Biashara ya Wanyamapori, Cites, Ikolojia, Kijani, Misitu, Ndege, Sheria ya Mazingira, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Uhalifu wa Mazingira, Uhifadhi, Uhifadhi wa Wanyamapori, Usafirishaji wa Wanyamapori, Utawala, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>LUBUMBASHI, DRC — Idadi ya kasuku wa kijivu wa Afrika inaendelea kupungua maeneo ya katikati na kaskazini mwa Jamhuri ya Kidemokrasi ya Kongo.Takwimu zilizokusanywa wakati wa doria na Lukuru Foundation katika eneo la Lomami Luidjo, jimbo la Maniema zinaonyesha kuwa idadi ya ndege hao aina ya Psittacus erithacus imepungua kati ya mwaka 2016 na 2021. Hali hii inatia [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/09/02/hatimaye-jamhuri-ya-kidemokrasi-ya-kongo-imechukua-hatua-kuwalinda-kasuku-wa-kijivu-wa-afrika-kutokana-na-biashara-haramu/" data-wpel-link="internal">Hatimaye Jamhuri ya Kidemokrasi ya Kongo imechukua hatua kuwalinda kasuku wa kijivu wa Afrika kutokana na biashara haramu</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[LUBUMBASHI, DRC — Idadi ya kasuku wa kijivu wa Afrika inaendelea kupungua maeneo ya katikati na kaskazini mwa Jamhuri ya Kidemokrasi ya Kongo.Takwimu zilizokusanywa wakati wa doria na Lukuru Foundation katika eneo la Lomami Luidjo, jimbo la Maniema zinaonyesha kuwa idadi ya ndege hao aina ya Psittacus erithacus imepungua kati ya mwaka 2016 na 2021. Hali hii inatia wasiwasi. Mwezi Agosti mwaka 2023, aliyekuwa waziri wa Mazingira wa nchi hiyo, JKK (DRC), Eve Bazaïba, alitia saini amri ya  kuwalinda aina ya ndege hao kwa namna yoyote ile. Kupungua kwa idadi ya ndege hao kunawiana na ongezeko la biashara ya ndege wanaotumika kama mapambo ya majumbani. Biashara hiyo imekuwa ikiongezeka kuanzia mwaka 2012 na ongezeko hili linasababishwa na udhaifu wa usimamizi na uangalizi wa biashara ya kimataifa na rushwa miongoni mwa maafisa ambao wanatakiwa kusimamia biashara hiyo chini ya mkataba wa CITES. Kasuku wa Kijivu waliokamatwa wakati wa operesheni ya kuzuia biashara ya kimataifa ya ndege hao, iliyoendeshwa mjini Lodja, JKK.(Picha: Adams Cassinga). Kasuku wa aina hii waliingizwa katika Kiambatanisho Namba 1 cha CITES (CITES Appendix I in 2016) na hii ilikuwa na maana kuwa mamlaka zilitakiwa kufanya usimamizi mkali wa biashara ya kimataifa ya ndege hao. Hata hivyo serikali ya Kongo ilipinga ndege hao kuingizwa kwenye Kiambatanisho hicho  kwa madai kwamba ndege hao hawakutishiwa uhai kiasi cha kuwekwa katika jedwali hilo, jambo ambalo liliungwa mkono za serikali ya Saudi Arabia na Umoja wa Falme za Kiarabu ambao ndiyo walikuwa wanunuzi wakubwa wa ndege hao. Kwa sasa, serikali za Saudi Arabia na Umoja wa Falme&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/09/02/hatimaye-jamhuri-ya-kidemokrasi-ya-kongo-imechukua-hatua-kuwalinda-kasuku-wa-kijivu-wa-afrika-kutokana-na-biashara-haramu/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2025/09/02/hatimaye-jamhuri-ya-kidemokrasi-ya-kongo-imechukua-hatua-kuwalinda-kasuku-wa-kijivu-wa-afrika-kutokana-na-biashara-haramu/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Chui waliosahaulika wazidi kutoweka kwenye kivuli cha uwindaji haramu na biashara</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2025/06/26/chui-waliosahaulika-wazidi-kutoweka-kweye-kivuli-cha-uwindaji-haramu-na-biashara/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2025/06/26/chui-waliosahaulika-wazidi-kutoweka-kweye-kivuli-cha-uwindaji-haramu-na-biashara/#respond</comments>
					<pubDate>26 Juni 2025 09:26:18 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Spoorthy Raman]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/08/11152203/leopard-leopard-768x512.jpg" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=68</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Asia, Asia ya Kusini, Asia ya Kusini-mashariki, na  Ulimwenguni]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Biashara Haramu, Biashara ya Wanyamapori ya China, Bioanuai, Chui, Cites, Kanuni, Paka, Paka Wakubwa, Sheria ya Mazingira, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Uhalifu wa Mazingira, Uhifadhi, Ujangili, Usafirishaji wa Wanyamapori, Utafiti, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Chui ni mnyama anayependa faragha, mwenye tabia ya kuficha mambo, anayependa kuwinda usiku, huku akijitenga na jamii. Kimaumbile, ana manyoya ya rangi ya dhahabu yenye madoadoa meusi. Mnyama huyu ni mmoja kati ya paka wakubwa wa porini, na wameenea sana kote duniani. Kwa mara nyingi, chui waanapatikana katika mazingira kama vile misitu ya mvua, milima [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/06/26/chui-waliosahaulika-wazidi-kutoweka-kweye-kivuli-cha-uwindaji-haramu-na-biashara/" data-wpel-link="internal">Chui waliosahaulika wazidi kutoweka kwenye kivuli cha uwindaji haramu na biashara</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Chui ni mnyama anayependa faragha, mwenye tabia ya kuficha mambo, anayependa kuwinda usiku, huku akijitenga na jamii. Kimaumbile, ana manyoya ya rangi ya dhahabu yenye madoadoa meusi. Mnyama huyu ni mmoja kati ya paka wakubwa wa porini, na wameenea sana kote duniani. Kwa mara nyingi, chui waanapatikana katika mazingira kama vile misitu ya mvua, milima yenye miamba, nyika, nyanda na hata jangwani, katika hali ya joto na pia hata baridi. Kwa jumla, kuna aina ndogo nane za chui duniani, zilizogawanywa kulingana na maeneo wanayoishi na muonekano wao. Kumbukumbu za kihistoria zinaonyesha kuwa chui walienea Asia na Afrika, Kusini mwa Jangwa la Sahara, lakini kwa sasa, eneo lao limepungua zaidi. Chui (Panthera pardus) sasa wanapatikana Asia ya Kati, Kusini mwa Asia, Afrika, na maeneo madogo Mashariki na Kusini-Mashariki mwa Asia. India pia ina idadi ya chui wengi zaidi duniani, takriban 14,000, ambao wanaishi porini. Licha ya kuwepo kwao kwenye kiambatisho cha CITES (Huu ni mkataba wa kimataifa wa biashara ya wanyamapori na mimea pori vilivyo hatarini kutoweka) — ambao umepiga marufuku biashara ya kimataifa ya mnyama huyu — chui wamethibitishwa kuwa paka mwitu wa pili kuuzwa zaidi duniani, wakitanguliwa na simba, ambao biashara yao inadhibitiwa. Hata hivyo, vitisho dhidi ya chui havijapewa kipaumbele, licha ya tamaa kubwa ya viungo vyao, ambayo imechochea biashara na uwindaji haramu. “Serikali nyingi zinatoa taarifa zaidi kuhusu chui milia (tigers) kuliko chui wa kawaida,” anasema Debbie Banks, ambaye ni kiongozi wa kampeni dhidi ya uhalifu wa wanyamapori kwenye shirika la Environmental Investigation Agency (EIA) la Uingereza&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/06/26/chui-waliosahaulika-wazidi-kutoweka-kweye-kivuli-cha-uwindaji-haramu-na-biashara/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2025/06/26/chui-waliosahaulika-wazidi-kutoweka-kweye-kivuli-cha-uwindaji-haramu-na-biashara/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Faru 70 kutoka Afrika Kusini wawasili makao mapya nchini Rwanda</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2025/06/10/faru-70-kutoka-afrika-kusini-wawasili-makao-mapya-nchini-rwanda/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2025/06/10/faru-70-kutoka-afrika-kusini-wawasili-makao-mapya-nchini-rwanda/#respond</comments>
					<pubDate>10 Juni 2025 13:43:11 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Graeme Green]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/08/21133633/Screenshot-2025-08-21-163555-768x471.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=125</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Kusini, na  Afrika Kusini mwa Jangwa la Sahara]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Biashara Haramu, Faru, Kutoweka, Kuzuia Kutoweka kwa Spishi, Maeneo yaliyolindwa, Mamalia, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Suluhu za Uhifadhi, Uhalifu wa Mazingira, Uhifadhi, Uhifadhi wa Wanyamapori, Ujangili, Uwindaji, Uwindaji Kupita Kiasi, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Faru weupe 70 wamekamilisha safari yao kwa mafanikio kutoka Afrika Kusini hadi Hifadhi ya Taifa ya Akagera nchini Rwanda. Hii ni mara ya kwanza kwa faru kuhamishwa kimataifa kutoka Platinum Rhino, mradi mkubwa wa ufugaji faru uliopitwa mnada mwaka 2023, baada ya kukumbwa na matatizo ya kifedha kwa miaka mingi. Baada ya kukosa wanunuzi, shirika [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/06/10/faru-70-kutoka-afrika-kusini-wawasili-makao-mapya-nchini-rwanda/" data-wpel-link="internal">Faru 70 kutoka Afrika Kusini wawasili makao mapya nchini Rwanda</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Faru weupe 70 wamekamilisha safari yao kwa mafanikio kutoka Afrika Kusini hadi Hifadhi ya Taifa ya Akagera nchini Rwanda. Hii ni mara ya kwanza kwa faru kuhamishwa kimataifa kutoka Platinum Rhino, mradi mkubwa wa ufugaji faru uliopitwa mnada mwaka 2023, baada ya kukumbwa na matatizo ya kifedha kwa miaka mingi. Baada ya kukosa wanunuzi, shirika la African Parks lilinunua eneo hilo lenye ukubwa wa hekta 7,800, lililopo kilomita 160 kusini mashariki mwa Johannesburg, pamoja na faru wake 2,000 — twiga, pundamilia, na wanyama wengine — kwa kiasi cha fedha ambacho hakikutajwa. Platinum Rhino ilibadilishwa jina na kuitwa Rhino Rewild. Hii idadi ya faru waliokuwa African Parks inawakilisha takriban asilimia 15 ya idadi ya faru weupe wote duniani (Ceratotherium simum). Mpango wa African Parks wa Rhino Rewild unalenga kuwasambaza wanyama hao kwenye maeneo salama na yenye usimamizi mzuri kote Afrika, ili kuanzisha maeneo mapya ya kuwalinda na kuimarisha idadi ya waliopo tayari. Mwanzoni, faru 40 walihamishwa kutoka Rhino Rewild hadi Munywana Conservancy, ambayo ni hifadhi binafsi ya wanyamapori iliyoko mkoa wa KwaZulu Natal nchini Afrika Kusini. Hivyo uhamisho huu wa faru 70 kwenda Akagera ulikuwa wa pili. Faru mweupe akiwa kwenye makazi yake mapya katika Hifadhi ya Taifa ya Akagera nchini Rwanda. Picha na Wiktoria West. &#8220;Akagera inaweza kuhifadhi idadi kubwa ya faru weupe,&#8221; alisema Donovan Jooste,   meneja wa mradi wa Rhino Rewilding wa African Parks. &#8220;Hii, pamoja na ukweli kwamba Rwanda ni nchi thabiti na serikali yake inaunga mkono kazi zetu, inamaanisha kwamba kundi hili la faru linaweza kuwa na umuhimu sana&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/06/10/faru-70-kutoka-afrika-kusini-wawasili-makao-mapya-nchini-rwanda/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2025/06/10/faru-70-kutoka-afrika-kusini-wawasili-makao-mapya-nchini-rwanda/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Ili kukusanya mbegu za asili bora, wataalamu wa mimea Uganda hukwea miti mirefu ya msituni</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2025/05/28/ili-kukusanya-mbegu-za-asili-bora-wataalamu-wa-mimea-uganda-hukwea-miti-mirefu-ya-msituni/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2025/05/28/ili-kukusanya-mbegu-za-asili-bora-wataalamu-wa-mimea-uganda-hukwea-miti-mirefu-ya-msituni/#respond</comments>
					<pubDate>28 Mei 2025 13:25:12 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Ruth Kamnitzer]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/08/21131106/Screenshot-2025-08-21-154153-768x472.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=120</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Kusini mwa Jangwa la Sahara, Afrika Mashariki, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Bioanuai, Botania, Mazingira, Misitu, Miti, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Uhifadhi, Uokoaji wa Misitu, Urejeshaji, Urejeshaji wa Ikolojia, na  Usimamizi wa Misitu wa Jamii]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Mvule (Milicia excelsa) ni mti mkubwa sana, unaoweza kufikia urefu wa hadi mita 50 (futi 165), ukiwa na shina lenye mzunguko wa hadi mita 6 (futi 20). Ili kukusanya mbegu kutoka mti mkubwa wa aina hii, wapandaji hufanya kazi kwa timu ya watu watatu, anaeleza Sebastian Walaita, ambaye ni msimamizi wa Bustani ya Mimea ya [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/05/28/ili-kukusanya-mbegu-za-asili-bora-wataalamu-wa-mimea-uganda-hukwea-miti-mirefu-ya-msituni/" data-wpel-link="internal">Ili kukusanya mbegu za asili bora, wataalamu wa mimea Uganda hukwea miti mirefu ya msituni</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Mvule (Milicia excelsa) ni mti mkubwa sana, unaoweza kufikia urefu wa hadi mita 50 (futi 165), ukiwa na shina lenye mzunguko wa hadi mita 6 (futi 20). Ili kukusanya mbegu kutoka mti mkubwa wa aina hii, wapandaji hufanya kazi kwa timu ya watu watatu, anaeleza Sebastian Walaita, ambaye ni msimamizi wa Bustani ya Mimea ya Tooro nchini Uganda. Wakiwa wamejipanga kwa usawa kuzunguka shina la mti, hupanda kwa pamoja wakitumia mfumo wa kamba, mikanda ya usalama na misumari ya kupandia. Wanapofika kwenye taji la mti, hupeana ishara na kutawanyika kwenye matawi huku wakikusanya mbegu zilizoiva na kuziweka kwenye mifuko yao kabla ya kushuka chini. Walaita alijifunza kwa mara ya kwanza kupanda miti mirefu kwa ajili ya ukusanyaji wa mbegu zaidi ya miaka 25 iliyopita, kupitia kozi iliyoandaliwa na shirika lisilo la kiserikali la Denmark, DANIDA Forest Seed Centre, na tangu wakati huo ameendelea kuboresha ujuzi wake. Kwa miaka mingi, ametoa mafunzo kwa kada ya wataalamu wa mimea kutoka Tooro nchini humo, ambao sasa wanaweza kukusanya mbegu kwa usalama kutoka hata miti migumu zaidi ili  kuboresha uwezo wao wa kueneza spishi asilia, anasema. “Ni mapenzi ya dhati,” anaeleza Walaita. Kukusanya mbegu za miti ya asili kwa ajili ya urejeshaji wa misitu Kupitia Mpango wa Afrika wa Urejeshaji wa Mandhari ya Misitu (AFR100), serikali kote barani zimeahidi kurejesha hekta milioni 100 (sawa na ekari milioni 247) za ardhi ifikapo mwaka 2030. Kuna uelewa unaokua miongoni mwa wahifadhi kuwa ni bora kupanda tena maeneo yaliyoharibiwa kwa kutumia spishi za asili ili kuhifadhi bioanuwai. Aidha,&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/05/28/ili-kukusanya-mbegu-za-asili-bora-wataalamu-wa-mimea-uganda-hukwea-miti-mirefu-ya-msituni/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2025/05/28/ili-kukusanya-mbegu-za-asili-bora-wataalamu-wa-mimea-uganda-hukwea-miti-mirefu-ya-msituni/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Olivier Nsengimana wa Rwanda ahamasisha ulinzi wa Korongo wa Kijivu Afrika Mashariki</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2025/04/30/olivier-nsengimana-wa-rwanda-ahamasisha-ulinzi-wa-korongo-wa-kijivu-afrika-mashariki/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2025/04/30/olivier-nsengimana-wa-rwanda-ahamasisha-ulinzi-wa-korongo-wa-kijivu-afrika-mashariki/#respond</comments>
					<pubDate>30 Aprili 2025 06:52:31 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Musinguzi Blanshe]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
		<category><![CDATA[Afrika]]></category>
		<category><![CDATA[Afrika Mashariki]]></category>
		<category><![CDATA[Ardhi iliyoharibika]]></category>
		<category><![CDATA[Mabwawa]]></category>
		<category><![CDATA[Maeneo ya tropiki]]></category>
		<category><![CDATA[Maji]]></category>
		<category><![CDATA[Makazioevu]]></category>
		<category><![CDATA[Mazingira]]></category>
		<category><![CDATA[Ndege]]></category>
		<category><![CDATA[Rwanda]]></category>
		<category><![CDATA[Sera ya mazingira]]></category>
		<category><![CDATA[Spishi hatarini kutoweka]]></category>
		<category><![CDATA[Uganda]]></category>
		<category><![CDATA[Uhai anuai]]></category>
		<category><![CDATA[Uhifadhi]]></category>
		<category><![CDATA[Utawala]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/08/21062755/RO1-768x471.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=105</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, Rwanda, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Ardhi iliyoharibika, Bioanuai, Maeneo Oevu, Maji, Mazingira, Ndege, Sera za Mazingira, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Tropiki, Uhifadhi, na  Utawala]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Shirika la Uhifadhi wa Wanyamapori Rwanda (Rwanda Wildlife Conservation Association &#8211; RWCA), linaloongozwa na daktari wa wanyama Olivier Nsengimana, limekuwa mstari wa mbele katika kampeni ya kukomesha tabia ya kufuga korongo kama wanyama wa kufugwa majumbani, likiwa limefanikiwa kuwahifadhi tena na kuwaachilia huru ndege wengi waliokuwa mateka. Shirika hilo pia linawahusisha wanajamii katika kuimarisha ulinzi [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/04/30/olivier-nsengimana-wa-rwanda-ahamasisha-ulinzi-wa-korongo-wa-kijivu-afrika-mashariki/" data-wpel-link="internal">Olivier Nsengimana wa Rwanda ahamasisha ulinzi wa Korongo wa Kijivu Afrika Mashariki</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Shirika la Uhifadhi wa Wanyamapori Rwanda (Rwanda Wildlife Conservation Association &#8211; RWCA), linaloongozwa na daktari wa wanyama Olivier Nsengimana, limekuwa mstari wa mbele katika kampeni ya kukomesha tabia ya kufuga korongo kama wanyama wa kufugwa majumbani, likiwa limefanikiwa kuwahifadhi tena na kuwaachilia huru ndege wengi waliokuwa mateka. Shirika hilo pia linawahusisha wanajamii katika kuimarisha ulinzi wa makazi ya korongo kwenye maeneo ya mabwawa dhidi ya uvamizi na uharibifu — mbinu ambayo sasa inaenezwa hadi nchi jirani kupitia ushirikiano na mashirika mengine yasiyo ya kiserikali. Kwa juhudi hizi, Nsengimana ametunukiwa Tuzo ya Dhahabu ya Whitley ya mwaka 2025, na hivyo kuwa mshindi wa tuzo hiyo kwa mara ya pili baada ya kuipokea kwa mara ya kwanza mwaka 2018. Miaka 10 tu iliyopita, kuona korongo wa rangi ya kijivu katika maeneo oevu ya Rwanda lilikuwa jambo la kawaida. Ndege hawa wa kifahari &#8211; warefu na wenye sura nzuri, wakiwa na manyoya ya dhahabu vichwani mwao &#8211; waliwahi kusitawi Afrika Mashariki. Lakini kufikia katikati ya muongo uliopita, idadi yao nchini Rwanda ilikuwa imepungua sana. &#8220;Ilinishtua,&#8221; anasema Olivier Nsengimana, daktari wa mifugo na mhifadhi wa Rwanda ambaye alianzisha RWCA. Anasema sensa ya mwaka 2017 ilihesabu chini ya ndege 500 kote nchini. &#8220;Tulikuwa na korongo wengi katika nyumba za watu kuliko walivyokuwa porini.&#8221; Wakikabiliwa na upotevu wa makazi, kutekwa kwa biashara haramu kama wanyama wa kufugwa majumbani, na vitisho vingine, korongo wa rangi ya kijivu (Balearica regulorum) alikuwa akitoweka kimya kimya na kutoweka kabisa nchini Rwanda. Hadithi kama hiyo ilikuwa ikitokea katika nchi jirani, zikiwemo Burundi&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/04/30/olivier-nsengimana-wa-rwanda-ahamasisha-ulinzi-wa-korongo-wa-kijivu-afrika-mashariki/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2025/04/30/olivier-nsengimana-wa-rwanda-ahamasisha-ulinzi-wa-korongo-wa-kijivu-afrika-mashariki/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Ugunduzi wa popo walio hatarini kutoweka nchini Rwanda waibua mazungumzo ya uhifadhi</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2025/04/25/ugunduzi-wa-popo-walio-hatarini-kutoweka-nchini-rwanda-waibua-mazungumzo-ya-uhifadhi/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2025/04/25/ugunduzi-wa-popo-walio-hatarini-kutoweka-nchini-rwanda-waibua-mazungumzo-ya-uhifadhi/#respond</comments>
					<pubDate>25 Aprili 2025 00:59:44 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Aimable Twahirwa]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Joycebazira]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/08/01135959/3d1278d3-4f58-4143-82ec-1f992772db5d-1.jpg" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=285</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Rwanda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Kutoweka, Mamalia, Mazingira, Popo, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Ugunduzi wa Spishi, Uhifadhi, Upotevu wa Makazi, Utafiti, na  Wanyama]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>KIGALI, Rwanda ― Kufuatia ugunduzi wa hivi karibuni wa popo aina ya farasi walio katika hatari ya kuangamia (au kisayansi Rhinolophus hilli) katika Mbuga ya Taifa ya Nyungwe kusini-magharibi mwa Rwanda, watafiti wanatoa wito wa kuchukua hatua na sera zinazolenga uhifadhi wao. Wanasayansi wanasema kuwa huu ni ugunduzi wa kwanza wa kuona na kurekodi popo [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/04/25/ugunduzi-wa-popo-walio-hatarini-kutoweka-nchini-rwanda-waibua-mazungumzo-ya-uhifadhi/" data-wpel-link="internal">Ugunduzi wa popo walio hatarini kutoweka nchini Rwanda waibua mazungumzo ya uhifadhi</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[KIGALI, Rwanda ― Kufuatia ugunduzi wa hivi karibuni wa popo aina ya farasi walio katika hatari ya kuangamia (au kisayansi Rhinolophus hilli) katika Mbuga ya Taifa ya Nyungwe kusini-magharibi mwa Rwanda, watafiti wanatoa wito wa kuchukua hatua na sera zinazolenga uhifadhi wao. Wanasayansi wanasema kuwa huu ni ugunduzi wa kwanza wa kuona na kurekodi popo wa aina ya Rhinolophus webalai (horseshoe bat) katika hifadhi hiyo, na pia ni mara ya kwanza kwa Rwanda kushuhudia popo wa Damara woolly bat (Kerivoula argentata) tangu walipoonekana mara ya mwisho mwaka 1981. Kwa mujibu wa Paul Webala, Mhadhiri Mwandamizi wa Biolojia ya Wanyamapori katika Idara ya Misitu na Usimamizi wa Wanyamapori katika Chuo Kikuu cha Maasai Mara nchini Kenya, wanasayansi wanachukulia popo kuwa kundi la pili lenye utofauti mkubwa zaidi miongoni mwa mamalia, baada ya panya. Anasema katika nchi kama Rwanda  ambapo misitu ya asili na maeneo ya savana yamepotea, kubadilika au kuharibika kwa kiasi kikubwa, popo wanaweza kuwakilisha “angalau asilimia 40 ya utofauti wa mamalia kwa ujumla.” Kulingana na utafiti wa mwaka mwaka 2022 (utafiti) ambao Webala alishirikiana na mtu mwingine kuufanya, popo wanaokula wadudu nchini Rwanda hutoa huduma muhimu za mfumo wa ikolojia na pia hufanywa kama wadhibiti wadudu katika maeneo ya kilimo. Hofu za kiafya na upotezaji wa makazi  &#8220;Nchini Rwanda, mojawapo ya aina [ya popo] inayotia wasiwasi, ingawa haijatishiwa kulingana na Orodha Nyekundu ya shirika la IUCN, ni popo wa Misri [Rousettus aegyptiacus] kwa sababu ametambuliwa na maafisa wa afya kama hifadhi ya asili ya ugonjwa wa virusi vya Marburg,&#8221; Webala anasema. Mnamo Februari mwaka huu, maafisa&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/04/25/ugunduzi-wa-popo-walio-hatarini-kutoweka-nchini-rwanda-waibua-mazungumzo-ya-uhifadhi/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2025/04/25/ugunduzi-wa-popo-walio-hatarini-kutoweka-nchini-rwanda-waibua-mazungumzo-ya-uhifadhi/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>‘Auawa akiwinda kiharamu’: Utekelezaji wa sheria za wanyamapori unapogeuka vurugu</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2025/03/27/auawa-akiwinda-haramu-utekelezaji-wa-sheria-za-wanyamapori-unapogeuka-vurugu/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2025/03/27/auawa-akiwinda-haramu-utekelezaji-wa-sheria-za-wanyamapori-unapogeuka-vurugu/#respond</comments>
					<pubDate>27 Mechi 2025 14:56:09 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Ashoka Mukpo]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/09/03140900/Screenshot-2025-09-03-170809-768x472.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=363</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Biashara ya Wanyamapori, Bioanuai, Haki za Ardhi, Haki za Binadamu, Haki za Kijamii, Jamii Asili, Maeneo yaliyolindwa, Mamalia, Mazingira, Mgogoro wa Binadamu na Wanyamapori, Siasa za Mazingira, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Uhifadhi, Uhifadhi wa Wanyamapori, Wanyama, Wanyamapori, na  Watu wa Jadi]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Hii ni hadithi ya pili katika mfululizo wa Mongabay – Maeneo Yaliyolindwa Afrika Mashariki. Soma Sehemu ya Kwanza hapa. KITABU, Uganda — Ni saa sita mchana katika sehemu ya Kitabu, mji mdogo ulio kwenye vilima vya magharibi mwa Uganda chini ya milima ya Rwenzori. Mashamba yaliyotunzwa vyema ya maharage na mihogo yako kando ya barabara [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/03/27/auawa-akiwinda-haramu-utekelezaji-wa-sheria-za-wanyamapori-unapogeuka-vurugu/" data-wpel-link="internal">‘Auawa akiwinda kiharamu’: Utekelezaji wa sheria za wanyamapori unapogeuka vurugu</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Hii ni hadithi ya pili katika mfululizo wa Mongabay – Maeneo Yaliyolindwa Afrika Mashariki. Soma Sehemu ya Kwanza hapa. KITABU, Uganda — Ni saa sita mchana katika sehemu ya Kitabu, mji mdogo ulio kwenye vilima vya magharibi mwa Uganda chini ya milima ya Rwenzori. Mashamba yaliyotunzwa vyema ya maharage na mihogo yako kando ya barabara inayoelekea huko. Wanawake na watoto wadogo wanaonekana wakiwa wamebeba mizigo ya kuni vichwani mwao chini ya jua kali la Oktoba. Chini kabisa, mandhari ya savanna ya kijani kibichi na kahawia inaambaa kwa umbali, na kuenea hadi upeo wa macho ikiwa na maziwa na mito inayomeremeta. Hii ni mbuga ya Taifa ya Malkia Elizabeth, &#8220;kivutio maarufu zaidi cha watalii” nchini Uganda, na mojawapo ya mifumo muhimu zaidi ya ikolojia katika Afrika Mashariki. Misitu yake, mabwawa na nyasi vimeenea katika eneo la karibu kilomita za mraba 2,000 (takribani maili za mraba 765). Kuna tembo wa savanna hapa, pamoja na simba ambao hulala kwenye matawi ya miti, nyati, chui, swala, sokwe, viboko, na zaidi ya aina 600 za ndege tofauti. &#8220;Malkia,&#8221; kama wasimamizi wa mbuga wanavyoiita, ni &#8220;mhifadhi wa binadamu na eneo la uhai&#8221; la UNESCO &#8211; moja ya makazi machache ya wanyamapori yaliyohifadhiwa kwa kiwango hiki ambacho kimebaki barani Afrika. Ramani ya Mbuga ya Taifa ya Malkia Elizabeth nchini Uganda. Shule iliyoko hapa mji wa Kitabusi ya kawaida. Ilianzishwa mwaka 2018 na kundi la waliokuwa wawindaji haramu, na ni moja ya shule chache zilizo karibu na Mbuga ya Malkia Elizabeth ambazo zinapata usaidizi kutoka kwa wafadhili nje ya nchi au, mara kwa mara, kutoka kwa&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2025/03/27/auawa-akiwinda-haramu-utekelezaji-wa-sheria-za-wanyamapori-unapogeuka-vurugu/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2025/03/27/auawa-akiwinda-haramu-utekelezaji-wa-sheria-za-wanyamapori-unapogeuka-vurugu/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>‘Kama wewe, mimi pia nahofia kuangamia kwa tembo’</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2024/12/17/kama-wewe-mimi-pia-nahofia-kuangamia-kwa-tembo/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2024/12/17/kama-wewe-mimi-pia-nahofia-kuangamia-kwa-tembo/#respond</comments>
					<pubDate>17 Desemba 2024 16:24:56 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Ashoka Mukpo]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/08/29154201/Screenshot-2025-08-29-184109-768x472.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=313</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, Kenya, na  Uganda]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Biashara ya Pembe za Ndovu, Biashara ya Wanyamapori, Bioanuai, Haki za Binadamu, Hifadhi za Taifa, Jamii Asili, Kutoweka, Mabadiliko ya Tabianchi, Maeneo yaliyolindwa, Mamalia, Mazingira, Mgogoro wa Binadam na Tembo, Misitu, Pembe za Ndovu, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Studeo ya Data ya Mongabay, Tembo, Uhifadhi, Uhifadhi wa Wanyamapori, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Hii ni makala ya kwanza katika mfululizo wa habari za Mongabay kuhusu ‘Maeneo Yaliyolindwa Afrika Mashariki’. Soma sehemu ya pili na ya nne.  Mnamo Juni 13, 1959, mwindaji wa kabila la Waata, Galogalo Kafonde, alijisalimisha kwa kikosi cha kikoloni cha &#8220;Field Force&#8221; cha Kenya, kitengo cha kwanza barani Afrika cha kupambana na ujangili. Kwa karne nyingi, watu [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2024/12/17/kama-wewe-mimi-pia-nahofia-kuangamia-kwa-tembo/" data-wpel-link="internal">‘Kama wewe, mimi pia nahofia kuangamia kwa tembo’</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Hii ni makala ya kwanza katika mfululizo wa habari za Mongabay kuhusu ‘Maeneo Yaliyolindwa Afrika Mashariki’. Soma sehemu ya pili na ya nne.  Mnamo Juni 13, 1959, mwindaji wa kabila la Waata, Galogalo Kafonde, alijisalimisha kwa kikosi cha kikoloni cha &#8220;Field Force&#8221; cha Kenya, kitengo cha kwanza barani Afrika cha kupambana na ujangili. Kwa karne nyingi, watu kutoka kabila la Waata walikuwa wakiwinda tembo. Kumuua tembo mmoja ilikuwa ni ibada ya jandoni. Tofauti na majirani zao waliofuga ng’ombe, jamii ya Waata waliishi kwa kula nyama ya ng’ombe na kuvaa ngozi za tembo. Pembe za ndovu hazikuwa na manufaa kwao, lakini waliziuza kupitia ubadilishanaji wa bidhaa nyingine na wafanyabiashara wa Kiarabu huko Mombasa. Biashara ya pembe za ndovu ilipozidi kushamiri katika karne ya 17, ikichochewa na ukuaji wa soko la watumiaji wa Ulaya, sifa ya Waata iliimarika. Walikuwa miongoni mwa wafuatiliaji bora wa tembo ukanda wa Afrika Mashariki, wanaojulikana kama &#8220;watu wa upinde mrefu&#8221; kwa ustadi wao wa kutumia mishale yenye sumu. Lakini wawindaji wa Ulaya walikuja kuwaona jamii za Waata na jamii nyingine asilia kama ushindani. Mnamo mwaka 1897, Uingereza ilipoweka malengo yake kwa koloni la kudumu la Kenya, ilipiga marufuku uwindaji &#8220;wa asili&#8221; ambao haujaidhinishwa. Kwa saini  moja tu ya kalamu, kiini cha maisha ya Waata kiligeuka kuwa haramu. Wafanyabiashara wakipima pembe za ndovu mwaka 1935. Picha na Ewing Galloway kupitia Flickr (CC BY-NC-SA 2.0). Mnamo mwaka 1948, Waingereza waliunda Mbuga ya Taifa ya Tsavo, mojawapo ya mbuga za kwanza nchini Kenya. Lakini upande wake wa mashariki ulikuwa uwanja wa uwindaji wa&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2024/12/17/kama-wewe-mimi-pia-nahofia-kuangamia-kwa-tembo/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2024/12/17/kama-wewe-mimi-pia-nahofia-kuangamia-kwa-tembo/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Kutoonekana kwa tumbili wala gundi Tanzania kwaibua hofu ya kutoweka kwa spishi hiyo</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2024/12/09/kutoonekana-kwa-tumbili-wala-gundi-tanzania-kwaibua-hofu-ya-kutoweka-kwa-spishi-hiyo/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2024/12/09/kutoonekana-kwa-tumbili-wala-gundi-tanzania-kwaibua-hofu-ya-kutoweka-kwa-spishi-hiyo/#respond</comments>
					<pubDate>09 Desemba 2024 08:06:40 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Ryan Truscott]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/08/28075239/Screenshot-2025-08-28-105201-768x468.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=297</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Tanzania]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Kutoweka, Mamalia, Misitu, Misitu ya Kitropiki, Nyani, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Tumbili, Uhifadhi, Uhifadhi wa Wanyamapori, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Kwa zaidi ya mwaka mmoja sasa, hakujakuwa na taarifa zilizothibitishwa za kuonekana kwa tumbili wa kusini wa patas, ambao wako katika hatari kubwa ya kutoweka, katika makazi yao ya mwisho yanayojulikana, magharibi mwa Tanzania. Mwaka 2021, ilikadiriwa kuwa walikuwa wamebaki chini ya tumbili 200 wa aina hii wenye viungo vyepesi na virefu, wanaojulikana kitaalam kama [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2024/12/09/kutoonekana-kwa-tumbili-wala-gundi-tanzania-kwaibua-hofu-ya-kutoweka-kwa-spishi-hiyo/" data-wpel-link="internal">Kutoonekana kwa tumbili wala gundi Tanzania kwaibua hofu ya kutoweka kwa spishi hiyo</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Kwa zaidi ya mwaka mmoja sasa, hakujakuwa na taarifa zilizothibitishwa za kuonekana kwa tumbili wa kusini wa patas, ambao wako katika hatari kubwa ya kutoweka, katika makazi yao ya mwisho yanayojulikana, magharibi mwa Tanzania. Mwaka 2021, ilikadiriwa kuwa walikuwa wamebaki chini ya tumbili 200 wa aina hii wenye viungo vyepesi na virefu, wanaojulikana kitaalam kama Erythrocebus baumstarki, ambao walipatikana kwenye maeneo ya misitu ya wazi katika ukanda huo na sasa wanasayansi wana hofu kuwa spishi hiyo inakaribia kutoweka kabisa. Awali, tumbili wa patas wa kusini alikuwa anachanganywa na tumbili wa patas wa mashariki, Erythrocebus patas pyrrhonotus, ambaye hupatikana kwa wingi zaidi katika maeneo mbalimbali ya Afrika Mashariki na Kati, kuanzia Kenya ya kati hadi kaskazini mashariki mwa Chad. Wanyama hawa wanafanana kwa mwonekano, na wote huishi kwenye maeneo ya misitu ya wazi yenye urefu wa mwinuko unaokaribiana. Lakini hata kabla ya mwaka 2015, wakati ambapo patas wa kusini bado walikuwepo nchini Kenya; spishi hizi mbili zilikuwa zimetenganishwa na mamia ya kilomita. Kuna uwezekano mkubwa kuwa hazijawahi kuchanganyika. Mwonekano wao unaofanana  pamoja na tabia nyingine kama vile kuwa na maeneo makubwa ya kuishi na kula gundi kutoka kwenye miti ya miiba inayojulikana kitaalam kama Acacia drepanolobium (whistling thorn); ulisababisha ukosefu wa juhudi maalum za uhifadhi kwa ajili ya kulinda tumbili wa kusini wa patas. Kutokana na ukweli kwamba aina hii ya nyani wana tabia ya uoga, na huonekana mara chache, vilifanya tafiti za kisayansi za kutambua tofauti za spishi kukosekana kwa muda mrefu. Hata hivyo, Yvonne de Jong, mtaalamu wa masuala ya jamii ya nyani&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2024/12/09/kutoonekana-kwa-tumbili-wala-gundi-tanzania-kwaibua-hofu-ya-kutoweka-kwa-spishi-hiyo/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2024/12/09/kutoonekana-kwa-tumbili-wala-gundi-tanzania-kwaibua-hofu-ya-kutoweka-kwa-spishi-hiyo/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Jamii ya Ogiek walaumiwa na kufukuzwa kwa uharibifu wa misitu, lakini ukataji miti ovyo haujakoma</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2024/11/28/jamii-ya-ogiek-walaumiwa-na-kufurushwa-kwa-uharibifu-wa-misitu-lakini-ukataji-miti-ovyo-haukomi/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2024/11/28/jamii-ya-ogiek-walaumiwa-na-kufurushwa-kwa-uharibifu-wa-misitu-lakini-ukataji-miti-ovyo-haukomi/#respond</comments>
					<pubDate>28 Novemba 2024 16:54:06 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Caroline Chebet]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Lynet]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/08/29163845/Screenshot-2025-08-29-193750-768x469.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=329</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Kenya]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Haki za Wenyeji wa Asili, Kijani, Maeneo yaliyolindwa, Maji, Mazingira, Migogoro, Migogoro ya Ardhi, Misitu, Misitu ya Asili, Misitu ya Kitropiki, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Uharibifu wa Misitu, na  Vikundi vya Jamii za Asili]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Katika uamuzi wa kihistoria wa Mei mwaka 2017, Mahakama ya Afrika ya Haki za Binadamu ilithibitisha hadhi ya jamii asili ya WaOgiek kama wamiliki tangu mababu wa Msitu wa Mau nchini Kenya na kuamuru serikali kulilipa kundi hilo kwa hasara ya nyenzo na maadili, kuwapa hati miliki ya pamoja ya ardhi ya mababu zao, na [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2024/11/28/jamii-ya-ogiek-walaumiwa-na-kufurushwa-kwa-uharibifu-wa-misitu-lakini-ukataji-miti-ovyo-haukomi/" data-wpel-link="internal">Jamii ya Ogiek walaumiwa na kufukuzwa kwa uharibifu wa misitu, lakini ukataji miti ovyo haujakoma</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Katika uamuzi wa kihistoria wa Mei mwaka 2017, Mahakama ya Afrika ya Haki za Binadamu ilithibitisha hadhi ya jamii asili ya WaOgiek kama wamiliki tangu mababu wa Msitu wa Mau nchini Kenya na kuamuru serikali kulilipa kundi hilo kwa hasara ya nyenzo na maadili, kuwapa hati miliki ya pamoja ya ardhi ya mababu zao, na kurekebisha sera na sheria zinazowanyima watu hao asili haki zao. Novemba 12 mwaka huu, miaka saba na nusu tangu uamuzi huo, mahakama hiyo yenye makao yake makuu nchini Tanzania iliipa Kenya muda wa miezi mitatu kuripoti kuhusu hatua iliyochukua kutekeleza uamuzi huo. Kumekuwa na ushahidi mdogo wa utekelezaji wa uamuzi huo tangu ulipotolewa &#8211; kwa mfano Mamlaka ya Misitu Kenya iliruhusu baadhi ya WaOgiek kuingia katika maeneo ya msitu na kufanya doria za pamoja katika sehemu ya msitu huo katika kaunti ya Nakurue. Hata hivyo, mamlaka za Kenya ziliendesha awamu kadhaa za kuwafukuza wanajamii wa Ogiek na jamii nyingine kutoka msituni, ya hivi karibuni ikiwa mwezi Novemba mwaka 2023, katika Kaunti ya Narok. Katika tukio hilo, walinzi wa Mamlaka ya Misitu ya Kenya waliwaondoa   zaidi ya watu 700 wa jamii ya Ogiek kutoka kwenye makazi yao eneo la Sasimwani, ndani ya sehemu ya Maasai Mau ya kundi hili la misitu, na wakaharibu mali zao. Kiwanja cha Msitu wa Mau chenye ukubwa wa kilomita za mraba 2,700 (maili 1,040 za mraba) ni mfumo muhimu wa ikolojia, mazingira muhimu kwa kuendeleza mito na maziwa mengi ambayo yanasaidia kilimo na misitu mbali nje ya mipaka yake. Msitu huu pia ni kitovu muhimu&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2024/11/28/jamii-ya-ogiek-walaumiwa-na-kufurushwa-kwa-uharibifu-wa-misitu-lakini-ukataji-miti-ovyo-haukomi/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2024/11/28/jamii-ya-ogiek-walaumiwa-na-kufurushwa-kwa-uharibifu-wa-misitu-lakini-ukataji-miti-ovyo-haukomi/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Mauaji ya tai kwa sumu kwenye Hifadhi ya Taifa ya Serengeti yawashtua na kuwatatanisha wahifadhi</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2024/11/26/mauaji-ya-tai-kwa-sumu-hifadhi-ya-taifa-ya-serengeti-yawashtua-wahifadhi-2/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2024/11/26/mauaji-ya-tai-kwa-sumu-hifadhi-ya-taifa-ya-serengeti-yawashtua-wahifadhi-2/#respond</comments>
					<pubDate>26 Novemba 2024 01:23:12 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Sean Mowbray]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Joycebazira]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/08/28010923/Screenshot-2025-08-28-040505-768x468.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=290</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, na  Tanzania]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Biashara ya Wanyamapori, Bioanuai, Maeneo yaliyolindwa, Mazingira, Ndege, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Uhifadhi, Uhifadhi wa Wanyamapori, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Mwezi Julai mwaka huu, wahifadhi kutoka Bustani ya Wanyama ya North Carolina nchini Marekani na Mfuko wa Grumeti Tanzania walizunguka kumtafuta tai mgongo mweupe katika Hifadhi ya Taifa ya Serengeti. Tai huyo alikuwa amewekewa kifaa cha ufuatiaji wiki mbili kabla. Taarifa za ufuatiliaji zilionyesha kuwa ndege huyo alikuwa amekufa. Timu ya watafiti iliyojumuisha wataalmu kutoka [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2024/11/26/mauaji-ya-tai-kwa-sumu-hifadhi-ya-taifa-ya-serengeti-yawashtua-wahifadhi-2/" data-wpel-link="internal">Mauaji ya tai kwa sumu kwenye Hifadhi ya Taifa ya Serengeti yawashtua na kuwatatanisha wahifadhi</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Mwezi Julai mwaka huu, wahifadhi kutoka Bustani ya Wanyama ya North Carolina nchini Marekani na Mfuko wa Grumeti Tanzania walizunguka kumtafuta tai mgongo mweupe katika Hifadhi ya Taifa ya Serengeti. Tai huyo alikuwa amewekewa kifaa cha ufuatiaji wiki mbili kabla. Taarifa za ufuatiliaji zilionyesha kuwa ndege huyo alikuwa amekufa. Timu ya watafiti iliyojumuisha wataalmu kutoka Mamlaka ya Hifadhi za Taifa Tanzania (TANAPA), ilielekea pembezoni mwa kusini-magharibi mwa hifadhi hiyo kwa kutumia magari ya njia za msituni. Walipofika eneo lilipoashiriwa na kifaa cha ufuatiliaji, walikuta tukio la kutisha. Tai 108 walikuwa wamepangwa kwa safu, wakiwa wamekatwa vichwa na miguu. Kwa mara ya tatu ndani ya miezi 16, tai ambao wapo hatarini kutoweka katika Hifadhi ya Serengeti wameuawa kwa sumu na viungo vyao huenda vimepelekwa kuuzwa kwa ajili ya matumizi yanayohusishwa na imani za kishirikina. Hii haikuwa mara ya kwanza kwa watafiti kukutana na tukio kama hilo kwa sababu miezi michache kabla ya hapo, ndege 109 walikutwa wameuawa kwa mtindo huo huo karibu na sehemu hiyo. Mwezi Februari mwaka 2023, ndege 200 walikutwa wameuawa pia. Kwa ujumla wake takriban ndege 400 wameuawa kwa mtindo huu na kwa aina hii ya ndege ambao huzaliana mara chache sana, idaid hii ni kubwa mno. “Mauaji haya ya kutumia sumu yaliwalenga tai tu na wauaji walihakikisha wanachukua vichwa vyote,” anasema Corine Kendall, ambaye ni mtunza kumbukumbu za uhifadhi na utafiti huko Bustani ya Wanyama ya North Carolina, ambapo wataalamu wake wanaongoza mradi wa kuhifadhi tai nchini Tanzania. Kendall alikuwa mmoja wa wataalamu waliogundua mauaji ya tai katika tukio&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2024/11/26/mauaji-ya-tai-kwa-sumu-hifadhi-ya-taifa-ya-serengeti-yawashtua-wahifadhi-2/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2024/11/26/mauaji-ya-tai-kwa-sumu-hifadhi-ya-taifa-ya-serengeti-yawashtua-wahifadhi-2/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
						<item>
					<title>Uwindaji pembe za ndovu wa Amboseli Tanzania wazua hasira, watu wataka usitishwe</title>
					<link>https://swahili.mongabay.com/2024/07/22/uwindaji-pembe-za-ndovu-wa-amboseli-tanzania-wazua-hasira-watu-wataka-usitishwe/</link>
					<comments>https://swahili.mongabay.com/2024/07/22/uwindaji-pembe-za-ndovu-wa-amboseli-tanzania-wazua-hasira-watu-wataka-usitishwe/#respond</comments>
					<pubDate>22 Julai 2024 15:29:20 +0000</pubDate>
											<dc:creator>
							<![CDATA[Malavika Vyawahare]]>
						</dc:creator>
										<author>
						<![CDATA[Joycebazira]]>
					</author>
							<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>
										<enclosure url="https://imgs.mongabay.com/wp-content/uploads/sites/37/2025/09/24153059/Screenshot-2025-09-24-183022-768x468.png" type="image/jpeg" />
					<guid isPermaLink="false">https://swahili.mongabay.com/?p=506</guid>

					
											<locations>
							<![CDATA[Afrika, Afrika Mashariki, Kenya, na  Tanzania]]>
						</locations>
					
											<topic-tags>
							<![CDATA[Biashara ya Wanyamapori, Bioanuai, Maeneo yaliyolindwa, Mamalia, Mamalia Wakubwa, Misitu, Sheria ya Mazingira, Siasa za Mazingira, Spishi zilizo Hatarini Kutoweka, Uhifadhi, Uhifadhi wa Wanyamapori, Utawala, Wanyama, na  Wanyamapori]]>
						</topic-tags>
					
					
											<description>
							<![CDATA[<p>Wanaharakati wa uhifadhi wametoa wito wa kusitishwa kwa uwindaji wa nyara zinazotokana na tembo kutoka Hifadhi ya Taifa ya Amboseli nchini Kenya wanaovuka mpaka kuingia Tanzania, kufuatia kuuawa kwa zaidi ya tembo dume watano wenye mapembe makubwa isivyo kawaida na wawindaji nchini Tanzania. Uwindaji wa nyara unaruhusiwa nchini Tanzania lakini ni kinyume cha sheria nchini [&#8230;]</p>
<p>The post <a href="https://swahili.mongabay.com/2024/07/22/uwindaji-pembe-za-ndovu-wa-amboseli-tanzania-wazua-hasira-watu-wataka-usitishwe/" data-wpel-link="internal">Uwindaji pembe za ndovu wa Amboseli Tanzania wazua hasira, watu wataka usitishwe</a> appeared first on <a href="https://swahili.mongabay.com" data-wpel-link="internal">Habari za uhifadhi</a>.</p>
]]>
						</description>
																					<content:encoded>
							<![CDATA[Wanaharakati wa uhifadhi wametoa wito wa kusitishwa kwa uwindaji wa nyara zinazotokana na tembo kutoka Hifadhi ya Taifa ya Amboseli nchini Kenya wanaovuka mpaka kuingia Tanzania, kufuatia kuuawa kwa zaidi ya tembo dume watano wenye mapembe makubwa isivyo kawaida na wawindaji nchini Tanzania. Uwindaji wa nyara unaruhusiwa nchini Tanzania lakini ni kinyume cha sheria nchini Kenya. Chini ya kile wanaharakati wa uhifadhi walichoita “makubaliano ya kiungwana,” hadi sasa wawindaji hawatakiwi kuwagusa tembo wa Amboseli wanaozunguka mpakani mwa Kenya na Tanzania. Utaratibu huo ulikuwa ni utambuzi wa umuhimu wa kundi hili la tembo wa savanna wa Afrika (Loxodonta africana), ambao wako katika hatari kubwa na idadi yao inaendelea kupungua. Mradi wa Utafiti wa Tembo wa Amboseli uliodumu kwa miaka 51 “ndio utafiti wa muda mrefu zaidi wa tembo duniani’’, jambo linalowafanya tembo wa Amboseli kuwa miongoni mwa tembo wanaojulikana zaidi duniani, waliopigwa picha mara nyingi na watalii, na wanaofahamika kwa undani na wanasayansi. Kwa Cynthia Moss, anayeongoza Mradi wa Utafiti wa Tembo wa Amboseli, na Joyce Poole, mwanzilishi mwenza na mkurugenzi mwenza wa shirika lisilo la kiserikali la ElephantVoices, mauaji haya yaliwagusa moja kwa moja  kwa kiasi kikubwa. Wote wawili walianza taaluma zao za kisayansi kwa kuchunguza kundi hili la tembo takriban miongo mitano iliyopita. Wanasayansi wamewapa majina karibu ya tembo wote 2,000 kutoka familia 69 wanaopatikana katika eneo hilo, wengi wao walizaliwa na kukua chini ya uangalizi wao wa karibu. Maikoni wa Amboseli, Tim na Kilimanjaro, Hifadhi ya Taifa ya Amboseli, 2016, Kenya. Picha kwa hisani ya ElephantVoices. Matokeo ya&hellip;This article was originally published on <a href="https://swahili.mongabay.com/2024/07/22/uwindaji-pembe-za-ndovu-wa-amboseli-tanzania-wazua-hasira-watu-wataka-usitishwe/" data-wpel-link="internal">Mongabay</a>]]>
						</content:encoded>
										<wfw:commentRss>https://swahili.mongabay.com/2024/07/22/uwindaji-pembe-za-ndovu-wa-amboseli-tanzania-wazua-hasira-watu-wataka-usitishwe/feed/</wfw:commentRss>
					<slash:comments>0</slash:comments>
														</item>
			</channel>
</rss>